2027 жылдан бастап Қазақстанда экономиканың негізгі бағыттары бойынша жеті флагмандық ғылыми бағдарламаны іске қосу жоспарлануда. Сонымен қатар, елде ғылыми зерттеулерде жасанды интеллектті қолдану дамуда. Бұл туралы биылғы жылы 80 жылдық мерейтойын атап өтетін Ұлттық Ғылым академиясында айтылды. Отандық ғылымды қандай өзгерістер күтіп тұр?
Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақстан Ұлттық Ғылым академиясының 80 жылдығы отандық ғылымның болашағын талқылауға себеп болды. Келесі жылдан бастап су ресурстары, сейсмикалық қауіпсіздік, стратегиялық маңызды минералдар және биотехнологияларды қоса алғанда, негізгі бағыттар бойынша бірнеше флагмандық ғылыми бағдарламаларды іске қосу жоспарлануда. Тағы бір басымдық — ғылыми зерттеулерде жасанды интеллектті қолдану.
"Жасанды интеллект әр ғалымның нағыз кеңесшісі, көмекшісі болуы керек. Міне, біз мұны істеп жатырмыз. Сондықтан академия қазақстандық ғылымды дамытуда жаңа парадигманы ұсынды. Парадигма Kazakhstan AI for Science деп аталады. Біз оны Қытай академиктерімен бірге Қытай моделі, цифрлық модель негізінде енгізетін боламыз", - дейді ҚР Ұлттық Ғылым академиясының президенті Ақылбек Күрішбаев.
Медицина ғылымын дамыту да басымдықтардың бірі болып қала береді. Отандық медицина жетістіктерінің ішінде академик Вячеслав Локшин жүрек пен бауыр трансплантациясын, нейрохирургия мен Онкологиядағы заманауи емдеу әдістерін атап өтті. Оның айтуынша, емдеу әдістерін ғана емес, аурулардың алдын алу саласындағы ғылыми зерттеулерді де дамыту маңызды.
"Алдын алудың, мақсатты профилактиканың, мақсатты алдын алудың жаңа әдістері азаматтарымыздың өмірін ұзартуға мүмкіндік береді және күрделі араласуларға жүгінбеуге мүмкіндік береді. Бүгінгі таңда онкологияда жүргізілетін осы скринингтер, бүгінгі күні жүрек-қан тамырлары ауруларының, онкологиялық аурулардың алдын алу шаралары, олар емдеу әдістерінен кем емес маңызды. Мұнда да елеулі ғылыми зерттеулер қажет", - деп атап өтті ҚР Ұлттық Ғылым академиясының академигі Вячеслав Локшин.
Мерейтойлық іс-шара аясында жас зерттеушілерді қолдаудың маңыздылығы атап өтілді. Ғылыми-зерттеу институттары мен жоғары оқу орындарының бес ғалымы мемлекет басшысының атынан тұрғын үй сертификаттарын алды.
"Жас ғалым ретінде бүгін пәтердің иегері болдым. Мен үшін бұл өте қуанышты және қызықты күн. Бұл біздің еліміздің ғылымға және жас ғалымдарға деген үлкен сенімінің арқасында мүмкін болды деп санаймын. Мемлекет басшысына, ғылым және жоғары білім министрлігіне, туған Қазақ ұлттық университетіне және менің кафедра ұжымына осы мүмкіндік үшін алғысымды білдіремін", - деп атап өтті жас ғалым Әйгерім Есенаманова.
Академияның 80 жылдығы оның негізін қалаушы — көрнекті ғалым Қаныш Сәтбаевты еске алуға себеп болды. Іс-шарада Академияға корреспондент-мүшесі Серікжан Сейтжанов сыйға тартқан 3D-голограмма ұсынылды. Сонымен қатар, еңбек сіңірген ғылым қайраткерлері алғаш рет "Қаныш Сәтбаев" ведомстволық медалімен марапатталды, ал қонақтар үшін Президент мұрағатымен бірлесіп сирек кездесетін құжаттар көрмесін ұйымдастырды.
