БҰҰ Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының (FAO) мәліметтері бойынша, Қазақстан Су стрессінің орташа деңгейі бар елдердің қатарына кіреді және Орталық Азияның басқа елдеріне қарағанда қосымша су ресурстарына қажеттілікті әлдеқайда аз сезінеді, деп жазады Qamshy.kz ақпараттық агенттігі.
Климаттың өзгеруіне және әлемнің бірқатар аймақтарында халық санының өсуіне байланысты суды тұтыну табиғат толтыра алатын көлемнен әлдеқайда көп.
Айта кету керек, Су Ауыл шаруашылығын, өнеркәсіпті және күнделікті өмірді дамыту үшін маңызды ресурс болып қала береді, сондықтан мұндай теңгерімсіздіктер барған сайын маңызды бола түсуде.
Су тапшылығы мәселесі Орталық Азияға да әсер етеді. Жаһандық жылынуға байланысты мұздықтар қысқаруда, бұл болашақта аймақтағы тұщы судың негізгі көзі ретінде ғасырлар бойы қызмет еткен өзендерге су ағынының төмендеуіне әкелуі мүмкін. Өңір елдерінің ескірген суару жүйесі де жағдайдыугықтырады, соның салдарынан өзендерден келетін судың 40% - ға дейін жоғалуы, сондай-ақ оның күнделікті тұтынуының тұрақты өсуі байқалады.
Бүгінде бүкіл әлем бойынша су ресурстары тапшылығының деңгейін мониторингпен БҰҰ Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының (FAO) мамандары айналысады, олар белгілі бір мемлекетте бар проблемалардың ауқымын анықтаудың қарапайымдылығы үшін құрама индексті әзірледі.
Су тапшылығы қай жерде көбірек сезіледі
Тұщы су тапшылығының ең жоғары деңгейі бүгінде Кувейтте тіркелуде, мұнда жыл сайын суды пайдалану жаңартылатын ресурстардың жалпы көлемінің 3 850% - на жетеді. Сарапшылар проблеманың осы ауқымдылығының себептерін тұрақты өзендер мен көлдердің толық болмауы, құрғақ климат, сондай-ақ күнделікті өмірде, өнеркәсіпте және ауыл шаруашылығында суды қарқынды тұтыну деп атайды.
Су тапшылығы деңгейі бойынша әлемде екінші орында Біріккен Араб Әмірліктері (1 509%), ал үшінші орында Сауд Арабиясы тұр, онда жаңартылатын ресурстардың жалпы көлемінен жыл сайынғы тұщы суды тұтыну 974% деңгейіне жетеді.
Су стрессінің сыни деңгейі бар әлемнің алғашқы ондығына Ливия (817%), Катар (431%), Йемен (169%), Алжир (144%), Египет (141%), Түрікменстан (135%) және Бахрейн (133%) кірді.
Бұл елдердің барлығы су тапшылығы мәселелерін, әдетте, екі жолмен шешуге тырысады: жер асты суларын өндіру (үлкен тереңдіктен көтеру) және теңіз суын тұщыландыру арқылы.
Су тапшылығы аз сезілетін аймақ
Конго Демократиялық Республикасында тұщы су қорымен әлемдегі ең аз проблемалар бар, өйткені оның аумағы Конго өзенінің бассейнінің 62% құрайды — әлемдегі екінші үлкен өзен жүйесі.
Су стрессінің ең төмен деңгейі бар әлемнің үздік 10 еліне Папуа-Жаңа Гвинея (жаңартылатын ресурстардың жалпы көлемінің 0,1%), Экваторлық Гвинея (0,2%), Боливия (0,2%), Либерия (0,3%), Фиджи (0,3%), Намибия (0,3%), Орталық Африка Республика (0,3%), Исландия (0,4%) және Сьерра-Леоне (0,5%).
