Men kópbalaly anamyn, esimim - Gaýhar Tanasheva, jeke kásipker jáne «Qazaqstan balalary» qaıyrymdylyq qorynyń basshysymyn. Biz jubaıymyzben 8 bala tárbıelep otyrmyz, onyń ishinde 5-ýin asyrap alǵanbyz, bireýi bala jasynan múgedek. Bizdiń otbasymyzda ózimizdiki nemese týǵan emes dep bólý joq, balalarymyzdyń barlyǵy birge týǵandaı syılasady.
Sońǵy 10 jyl ishinde jubaıymyz ekeýimiz balalar úıinde turatyn jetim balalarǵa kómektesip kelemiz. Birinshi asyrap alǵan ulym paıda bolýymen bizdiń kózqarasymyz da ózgerdi. Eger buǵan deıin kómekke muqtaj balalar bar ekenin bilgen bolsaq, endi biz jaı qarap ótpeı, áreket jasap, balalardyń ómirine belsendi túrde qatysa bastadyq. Bala úshin eń jaqsy jáne ońtaıly nusqa – otbasy ekenin túsine otyryp, biz bala asyrap alý týraly sheshimge keldik.
Biz úshin balanyń qansha jasta ekeni, onyń geni qandaı,ıaǵnı onyń ata-anasy kim ekeni mańyzdy emes. Meniń jubaıym árdaıym bylaı deıdi: «Eger biz bir balaǵa durys jolǵa turýǵa kómektessek, ony baǵyttap jáne ony adamgershiligi mol azamat etip ósirsek, biz beker ómir súrmedik dep sanaýǵa bolady».
Shynymdy aıtsam, boıjetken kezimde, men kóp balaly ana bolýdy josparlamadym, biraq ómir basqasha jol qurdy. Men ókinbeımin. Kóp balaly bolý qazaq halqynyń salt-dástúriniń biri bolyp qala beredi. Meniń oıymsha, ata-analar birinshi kezekte balalarynyń bolashaǵy úshin jaýapkershilikti oılaýy tıis. Óz Otanyn súıetin, óz halqyn jáne dástúrlerin syılaıtyn laıyqty adamdardy tárbıeleýge tyrysý kerek. Dálel retinde kóptegen tabysty adamdardyń kóp balaly otbasynan shyqqanyn aıtqym keledi. Úlken otbasynda balalar tatý, uıymshyl, kópshil bolyp ósedi, erte eńbek baǵasyn túsinedi.Jalpy qoǵamdyq qor arqyly kóp balaly analardyń kóptegen suraqtardy 4 jyl boıy aınalysyp jatyrmyz.
Qala Ákiminiń kóp balaly analarmen kezdesýinde birqatar ózekti máseleler kóterildi.Olardy sheshý úshin qurylǵan«Baqytty otbasy - Almaty» qorynyń qamqorlyq keńesiniń quramyna men jáne menimen birge birqatar belsendi kópbalaly analar endi.
Barlyǵymyz, árqaısymyzdyń ómirimizde moraldyq jáne materıaldyq kómek qajet etetin sátter bolatynyn jaqsy bilemiz. Al kópbalaly otbasynyń ómirinde mundaı sátter odan da kóp.
Qazirgi ýaqytta Elbasy partıanyń Sezinde bergen tapsyrmasy aıasynda Respýblıka jáne Almaty qalasy boıynsha az qamtylǵankópbalaly otbasylarǵa keshendi qoldaý boıynsha kóptegen sharalar júrgizilýde. Ol jóninde búgingi jınalysta keninen aıtyldy. Biraq ata-analar balalardyń bolashaǵy úshin negizgi jaýapkershilik olardyń ıyǵyna jatatynyn túsinýi tıis.
Maǵan kelesideı suraqtardy jıi qoıady: osyndaı kóp balalar sanymen qalaı bıznes pen qoǵamdyq jumysty qosa atqarýǵa úlgeresiz dep. Meniń jaýabym qarapaıym: «Bastysy eńbek jáne mahabbat. Óz balalaryńa degen mahabbat. Aınalysatyn iske degen mahabbat. Tańdaǵan mamandyqqa degen mahabbat. Sosyn eńbektený, eńbektený jáne taǵy da eńbektený».
Bárimiz kórip otyrmyz – memleket qoǵamymyzdaǵy árbir balaqaıǵa sheksiz qamqorlyq kórsetip, búkil múmkindikterdi jasap otyr.
Bala ómirge kelerde ata-anasyn tańdamaıdy, ony ata-anasy óz sanasymen dúnıege ákeledi. Sondyqtan, árbir ata-ana, eń aldymen,óz balasynyń taǵdyry men bolashaǵy úshin ózi ǵana jaýapty ekenin este ustaǵandary jón dep oılaımyn.
Osy aıtylǵannyń barlyǵyn túıindeıtin bolsam, kelesi 3 máselege toqtalyp ótkim kelip otyr.
Birinshiden. Jaman aıtpaı jaqsy joq deıdi. Bolǵan jaǵdaıǵa barlyǵymyzdyń qabyrǵamyz qaıysady. Qudaıǵa shúkir, memleketimiz qur alaqan, ash-jalańash emes. Elbasy keshegi Partıa sezinde aıtty. Analardy, kópbalaly otbasylardy qoldaýǵa qyrýar qarjy bólinip jatyr. Osyny durystap ıgerý qajet.
Ekinshiden. Kez-kelgen azamat eń aldymen ózi úshin ómir súredi. Meniń 8 balam bar. Ony eshkimge de mindet etip otyrǵan joqpyn. Meniń oıymsha, memleket tek jaǵdaıy joq, barar jer, basar taýy qalmaǵan azamattarǵa, eshkim dalada qaraýsyz qalmasyn dep shyn mánindegi muqtajdarǵa kómektesýi kerek. Aspandaǵy aıdy alyp bere ǵoı degen masyldyq bolmaý kerek.
Úshinshiden. Biz berekeli elde ómir súrip jatyrmyz. Árıne barlyǵy birdeı emes. Bireýi bylaı tartsa, taǵy bireý óz jaǵyna tartady. Elde birlik, beıbitshilik bolýy kerek. Bir-birimizdi tyńdaı bilýimiz kerek. Bizge eshkim syrttan kelip sheship bermeıdi. Sondyqtan, urys-talasqa, aıqaı-shýǵa jol bermeı, máseleniń baıybyna baryp, aqyldasa otyryp sheshýimiz kerek.
Ana zaty tabıǵatynda qashanda meıirim shashyp turatyn, beıbitshil jaratylys. Meniń ana retinde aıtatynym osy 3 másele.
Al búgin bizdi elep, Partıa otyrysyna shaqyryp, áńgimemizdi tyńdap otyrǵandarymyzǵa rahmet. Men de osy baǵyttaǵy jumysqa óz úlesimdi qosýǵa daıynmyn.
Gaýhar Tanasheva
