Batys aımaqtardy ıntegrasıalaý jáne jelilerdi jańartý teńgerimsizdikti qalaı joıýǵa jáne eldiń energetıkalyq qaýipsizdigin kúsheıtýge tıis.
Qazaqstan óz energetıkasynyń negizgi osaldyqtarynyń biri – uzaq jyldar boıy eldiń birtutas elektr energetıkalyq júıesinen tys jumys istegen batys óńirleriniń oqshaýlanýyn joıýǵa kiristi. Jelilerdi biriktirý strategıalyq munaı-gaz klasterin elektrmen jabdyqtaý senimdiligin arttyryp qana qoımaı, sonymen qatar energıany profısıttik Soltústik pen tapshy Ońtústik arasynda ıkemdi qaıta bólýge múmkindik beretin qýatty bólý logıkasyn ózgertýi kerek. Nelikten bul ınfraqurylymdyq joba energetıkalyq qaýipsizdik pen turaqty ósýdiń negizi retinde qarastyrylady.
Uzaq jyldar boıy Qazaqstannyń energojúıesi birkelki damymaǵan. Tarıhı turǵydan alǵanda, batys aımaq eldiń biryńǵaı elektr energetıkalyq júıesinen (BEJ) oqshaýlanǵan túrde jumys istedi. Shyn máninde, munaı-gaz ónerkásibiniń lokomotıvi jáne Ulttyq ekonomıka donory bolyp tabylatyn úlken aımaq "energetıkalyq aral" boldy. QR Energetıka mınıstrliginiń resmı ókili-mınıstrdiń keńesshisi Ásel Serikpaeva elimizdiń energetıkalyq júıesin damytýdyń negizgi baǵyttary týraly aıtyp berdi.
"Mundaı arhıtektýra úlken qaýip-qaterge dýshar boldy. Jergilikti generasıalaýshy kózderdegi shtattan tys jaǵdaılar nemese avarıalar jaǵdaıynda Batys oblystar Qazaqstannyń basqa óńirlerinen jedel rezervtik qýat ala almady. Bul halyq úshin de, strategıalyq mańyzdy ónerkásiptik kásiporyndar úshin de elektrmen jabdyqtaýdaǵy úzilisterge tikeleı qaýip tóndirdi, bul eleýli ekonomıkalyq shyǵyndarǵa alyp keldi", - dep atap ótti Ásel Serikpaeva.
Búginde Energetıka mınıstrligi júıelik operatormen birlesip osy tarıhı máseleni sheshýde. Infraqurylymdyq damýdyń negizgi baǵyty batys aımaqty Qazaqstan BEJ negizgi bóligimen biriktirý boldy.
"Osy strategıalyq mindetti iske asyrý úshin uzyndyǵy 600 shaqyrymnan asatyn jańa elektr berý jelisiniń aýqymdy qurylysy júrgizilýde. Infraqurylym respýblıka aýmaǵy boıynsha tolyǵymen ótedi. Jobany aıaqtaý 2027 jyldyń jeltoqsan aıyna josparlanǵan", - dep atap ótti vedomstvo ókili.
Energıa júıesiniń ıntegrasıasy Qos ekonomıkalyq jáne tehnologıalyq áser beredi.
"Birinshiden, batys oblystary búkil eldiń rezervterine qol jetkizý esebinen júz paıyz energetıkalyq táýelsizdik pen elektrmen jabdyqtaý senimdiligine ıe bolady. Ekinshiden, Qazaqstannyń negizgi bóligi Batys qýattaryna qol jetkize alady. Integrasıa energıa tapshylyǵy Soltústik jáne ońtústik aımaqtardaǵy teńgerimsizdikterdi óteý úshin Batystan manevrlik gaz generasıasyn tıimdi tasymaldaýǵa múmkindik beredi", - dep túsindirdi Serikpaeva.
Batys aımaqty ortalyqpen biriktirý-eldiń búkil energetıkalyq qurylymyn nyǵaıtýdyń jahandyq josparynyń bóligi.
"Jańa elektr stansıalaryn salý tutynýshyǵa energıa jetkizý úshin zamanaýı magıstraldar jasamaı-aq maǵynasyn joǵaltady. Sondyqtan elimizdiń basty energetıkalyq arnasy – "Soltústik–Ońtústik" tranzıti qatar keńeıip keledi. Osy dálizdiń ońtústik bóligin jańǵyrtý 2027 jyldyń jazyna qaraı jelilerdiń ótkizý qabiletin edáýir arttyrady. Bul respýblıkanyń ońtústigindegi jańa gaz stansıalaryn qaýipsiz biriktirýge jol ashady. Bolashaqta "Soltústik-Ońtústik" osi boıynsha energıa aǵynyn buryn - sońdy bolmaǵan 2000 megavattqa deıin arttyratyn, Ońtústik megapolısterdegi energıa tapshylyǵy máselesin túpkilikti sheshetin asa qýatty turaqty tok jelisin salý josparlanýda", - dep atap ótti ol.
