7 qyrkúıekte Nıderlandtyń Saýda mısıasy Almatyǵa keldi. Munda delegasıanyń Qazaqstanǵa resmı saparynyń sońǵy kúni ótetin bolady dep habarlaıdy Qamshy.kz aqparat agenttigi. Golandıalyqtar Astana men Taldyqorǵan qalalarynda bolyp, jergilikti fermerler men sharýalarǵa arnalǵan jylyjaı tehnologıalar tizbegi boıynsha semınarlar ótkizdi, jergilikti bılik ókilderimen kezdesti, sondaı-aq, qazaqstandyq qatysýshylarmen ekijaqty bıznes-kezdesýlerge qatysty. Saýda mısıasynyń maqsaty – eki el arasyndaǵy aýyl sharýashylyq sektordaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtý.
Nıderland Koróldigi shaǵyn jer aýmaǵy men azdaǵan halyq sanyna qaramastan, aýylsharýashylyq sektoryndaǵy álemdik kóshbasshylardyń biri bolyp tabylady. Búgingi kúni Nıderland aýylsharýashylyq ónimder shyǵarý kólemi jaǵynan ekinshi orynda turǵan álemdik eksportshy, sondaı-aq, ósimdik sharýashylyǵyndaǵy kóshbasshy el sanalady.
Aýyl sharýashylyǵy – eki el arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń kólem jaǵynan ekinshi salasy, osy kezde Golandıanyń aýylsharýashylyq salasyndaǵy 40-tan astam kompanıasy Qazaqstanmen yntymaqtastyq júrgizýde. Oǵan qosa, 2017 jyly Qazaqstan Respýblıkasynyń Agroónerkásip keshenin damytýdyń 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan Memlekettik baǵdarlamasy qabyldanǵannan keıin golandıalyq bıznesmender men qazaqstandyq sharýalar arasynda ózara qyzyǵýshylyq arta tústi. Qazaqstandaǵy Saýda mısıalary Nıderland Koróldigi elshiligimen júıeli túrde ótkizilip turady, ári úlken suranysqa ıe.
Bıylǵy jyly Saýda mısıasynyń birinshi is-sharasy 5 qyrkúıekte Ekspo-2017 alańynda ótkizilip, 100 fermer men aýylsharýashylyq salasy mamandarynyń basyn qosty. İs-shara barysynda jylyjaı sektorynyń 14 golandıalyq kompanıasy tehnologıalary tanystyryldy, olardyń birqatary qazirgi tańda Qazaqstanmen belsendi túrde yntymaqtasyp jatyr.
Jylyjaı sharýashylyǵynyń tizbegi boıynsha ekinshi semınar, sondaı-aq oblystyq ákimdik ókilderimen kezdesý 6 qyrkúıekte Taldyqorǵanda bolyp ótti. İs-sharaǵa Almaty oblysynyń 50 sharýasy qatysty. Kezdesý aıasynda ákimdik ókilderi jylyjaı salasyna fermerler tarapynan qyzyǵýshylyq artqanyn, jáne de keıingi yntymaqtastyq úshin ınfraqurylym men jaǵdaılardyń baryn aıtty.
Almatydaǵy aıaqtaýshy jıyn kezinde Nıderland Koróldiginiń Saýda mısıasy Búkilálemdik bank, Halyqaralyq qarjy korporasıasy, Eýropalyq qaıta qurý jáne damý banki, Azıalyq damý banki men Almaty qalasynyń ákimdigi ókilderimen kezedesedi.
Qazaqstandyq jáne golandıalyq jeke sektor arasyndaǵy yntymaqtastyq mysaly retinde Qazaqstanda golandıalyq tehnologıa boıynsha jumys jasaıtyn jylyjaılar sanynyń artyp jatqanyn keltirýge bolady. Osyndaı jylyjaı keshenderiniń biri bolyp golandıalyq tehnologıa – gıdroponıka, ıaǵnı topyraqsyz, qunarly eritindimen jumys jasaıtyn «BRB APK» (Alataý aýdanynyń ındýstrıaldyq aımaǵy, Kók Qaınar shaǵyn aýdany, Almaty oblysy) tabylady.
Sarapshylardyń sózine qaraǵanda, gıdroponıkada qorektendirýshi zattardy sińirý anaǵurlym tezirek júredi, al qosymsha ottegi tamyr júıesiniń shapshańyraq damýyna sebepshi bolady. Bul ádis qorshaǵan ortaǵa áser etýin jáne tyńaıtqyshtardyń topyraqqa taralýyn boldyrmaıdy, sondaı-aq, energoshyǵyndy 30%-ǵa deıin azaıtýǵa múmkindik beredi.
Jylyjaıdyń ekpe kóshet bólimin iske qosý 2016 jyldyń qyrkúıeginde oryndalyp, birinshi egin 2016 jyldyń qazan aıynyń sońynda jınaldy. Jylyjaıda tyńaıtqyshtar men mıneraldardy avtomatty túrde berýmen tamshylatyp sýarý júıesi, ári qosymsha jaryq berý, tumandatý jáne perdeleý júıeleri qoldanylady. Joba quny – 7,2 mlrd.teńge. 1-maýsymda (2016 j. qazanynan 2017 j. shildesine deıin) 6,8 myń tonna qyzanaq pen qıar jınaldy. Ónim «NAC Agro» ózindik brendimen satylýda.
2017 jylǵy saýda mısıasyna iri golandıalyq kompanıalar qatysýda, atap aıtqanda, olardyń arasynda AltroNova (tuqymdar), Bom Group (daıyn jylyjaılar kesheni), Celtic Cooling (muzdatqysh jáne jeldetkish jabdyqtar), Certhon (jylyjaı keshenderi men júıeleri), Dalsem (jylyjaı jobalaryn daıyndaý), Enza Zaden Export B.V. (tuqymdar), Hoogendoorn Growth Management (avtomattandyrý júıeleri), Hortilux Schréder (jylyjaılarǵa arnalǵan jaryqtandyrý), Koppert (ósimdikterdi bıologıalyq qorǵaýǵa arnalǵan quraldar), Philips Lighting Kazakhstan and Central Asia (jaryq tehnıkasy jáne jaryqtandyrý), Prime Horti Solutions LLP (jylyjaılar jáne jylyjaılarǵa arnalǵan zattar), Van den Bos Flowerbulbs (gúl badanalary), Van der Hoeven (aýyl sharýashylyǵyna arnalǵan daıyn jobalar) syndy kompanıalar bar.
