«Qazaqstan» ulttyq telearnasynan «Alashtyń amanaty» tarıhı derekti fılmi kórsetildi dep habarlaıdy Qamshy.kz aqparat agenttigi.

Árbir Alash azamaty uǵynýy, boıyna qasterli tumardaı taǵýy tıis «Birtutas Alash ıdeıasyn» alashtanýshy ǵalym Tursyn Jurtbaı túsindirdi.

Eske salsaq, 

1917 jyly shilde-tamyz aılarynyń óliarasynda Jalpyqazaqtyq İ quryltaı shaqyrylyp, «Alash» partıasy tarıh sahnasyna shyqty. «Alash»  partıasynyń ulttyq ustanymy bes túrli tujyrymǵa negizdeldi.

Birinshi ustanym: jer, jer jáne jer. Jersiz Otan joq. Álıhan Bókeıhanovtyń uıǵarymy boıynsha: «Qazaqtyń baıyrǵy jerin qashan qazaqtar óz betinshe ǵylym men tehnıkaǵa súıenip tolyq ıgermeıinshe, jer jeke menshikke de, qonystanýshylarǵa da berilmeıdi».

Iaǵnı, bul ustanym: Jer – Otan, al Otandy satýǵa da, jeke menshikke aınaldyrýǵa da bolmaıdy. Sol jer úshin ár qazaqtyń namysy jyrtylyp, ol jerge ár qazaqtyń teri men qany tógilgen – degen tujyrymǵa saıady.

Ekinshi ustanym: jerdiń astyndaǵy, ústindegi, aspanyndaǵy barlyq ıgilik qazaq memleketine qyzmet etýi kerek. Á.Bókeıhanovtyń aıtýynsha: «Onyń ár bir túıir tasy ár qazaqtyń óńirine túıme bolyp qadalý kerek» bolatyn.

Iaǵnı, bul – óz jeriniń ıgiligin – áýeli óz eli ıgiligine aınaldyrsyn, odan assa ǵana jatqa salaýat – degen emeýirindi tanytady. Jerdiń astyna, ústine, aspanyna ıelik ete almasań – yryqtyń ketkeni sol emes pe?!.

Úshinshi ustanym: Á.Bókeıhanovtyń jobasy boıynsha, «Qazaqtyń jerinde óndirilgen «bir ýys jún sol memlekettiń azamattarynyń ústine toqyma bolyp kıilýi» kerek, ıaǵnı, tolyqtaı ekonomıkalyq táýelsizdik pen birlikke qol jetkizýge umtylýy tıis edi.

 Abaıdyń: «Birlik – aqylǵa birlik, malǵa birlik emes. Malyńdy berip otyrsań: atasy basqa, dini basqa, kúni basqalar da jaldanyp tirlik qylady. Birlik satylsa – anturǵandyqtyń basy osy. Aǵaıyn almaı birlik qylsa kerek», – degendegi birlik – osy ekonomıkalyq birlik.

Tórtinshi nysana: qazaq memleketinde memleket qurýshy ulttyń til, din, dil ústemdigi bolýy kerek, ıaǵnı, H.Dosmuhamedovtiń paıymdaýyna júginsek, «ulttyq mádenıet ústemdigi saqtalýy» tıis bolatyn. Bul – A.Baıtursynovty «ult ustazy» atandyrǵan uly ustanymnyń qorytyndy tujyrymy.

Besinshi, túpki maqsat: táýelsiz ǵylymǵa, ulttyq salt, dástúrge negizdelgen zańǵa súıene otyryp, Japonıanyń úlgisindegi ulttyq-demokratıalyq memleket qurý.