Osydan eki jyl burynǵy jaz kezi bolatyn. Qyzym ekeýmiz poıyzǵa otyrdyq. Ekeýmizdiń oryndarymyz tómende, al qasymyzdaǵy apaıdyń oryny joǵaryda bolyp shyqty. Sondyqtan qyzym:
- Apa, joǵaryǵa minip túsýińiz qıyn bolar, siz meniń ornyma ornalasyńyz. Men jaspyn ǵoı, joǵaryǵa ornalasaıyn ,- dedi.
Apa qýanyp alǵysyn jaýdyryp jatty. Jaımalarymyzdy tósep jaıǵasqan soń, sháı jasap dastarhan basyna otyrdyq. Ramazan aıy edi. Aýyz ashyp, shólimizdi basyp , biraz tamaqtanyp bolǵan kezimizde apaı :
- Qyzym , sen baqyttysyń ba? - dep surady.
- Iá, baqyttymyn! - dep aıtaıyn dep turdym da, "Baqytsyz jandardyń janynda ózińniń baqytty ekenińe maqtanba, jany jabyrqap qalady",- deıtin anamnyń sózi esime túsip:
- Shúkir, apa, táýliktiń jartysy kún, jartysy tún ǵoı,- dedim.
- Basymnan ótken oqıǵany aıtsam tyńdaısyń ba?
- Jaraıdy, apaı, tyńdaıyn.
- Iá, tyńdap al. Múmkin ómirińe qajeti bolar.
Meniń senimen jasty qyzym bar. Úsh uldan keıingi kenje, ári erke qyzym edi. Jaqynda kýıeýi asylyp qaıtys boldy. Ata-enesi balalarynyń ólimine qyzymdy kinálap, ony úılerinen qýyp jiberdi. Qyzyma turatyn páter taýyp berip, azyraq kún qastarynda bolyp qarasyp kele jatqan jaıym bul. Úıime de sıar edi. Kelinimmen kelise me, joq pa, kim bilsin? Keı kezderi ózimiz óz úıimizge artyq bolyp qalamyz. Eki balamen qaıdan jaqtyrsyn.
- Apa, balalaryna ómir bersin, moıymańyz, - dep edim.
-Iá, tiri adam tirshilik qylar. Ul-qyzy ósip qatarǵa qosylar. Meni qynjyltatyny bul emes, janymdy jegideı jegeni onyń baqytsyzdyǵyna men ózimdi kináli sanaımyn.
Jasyraq kezimde, elden jaǵdaıymyz artyǵyraq boldy. Kúıeýim aýdan basshylarynyń biri edi. Ne ishem, ne kıem demeı shalqaqtap, bireýlerge onsha mensinbeı qaraıtynmyn. Úsh ulym bar, kórshilerim de jaqsy jandar. Eki úıden keıingi úıde kúıeýi kólik apatynan qaza tapqan, ózimnen eki-úsh jas kishi jesir kelinshek bir qyz, bir ulymen turatyn. Aqyldy, sabyrly, kórikti de súıkimdi edi. Kórshilerdiń bári unatatyn, tipti ol kelinshekti kýıeýim de maqtap otyratyn. Men ondaı kezde ishteı qyzǵanyshpen jaqtyrmaı qalatynmyn. Úsh jyldaı birge turdyq, keıin kóship ketti. Sol úsh jylda onyń boıynan kemshilik izdep tabýǵa tyrysatynmyn. Biraq eshnárse taba almaı jyndanatynmyn. Onymen bir jerde otyrsam, otbasym, dúnıemiz jaıly, balalardyń bolashaǵy jaıly aıtyp maqtanatynmyn. Ol sonda da kúlimsirep bas ızep otyratyn. Meniń onan saıyn jynym ustap, álgi kelinshekti atarǵa oǵym bolmaıdy. Oǵan bir erkek amandassa "bul kim tanysyń ba, jaqsy aralasasyń ba?" - dep tyrnaq astynan kir izdeıtinmin. Bir kúni onymen bazarda kezdesip qaldyq. Alma alyp tur edim, ol da kelip aldy da, ekeýmizge aqshasyn qosyp tóledi. " Ózim",- deı bergenim sol edi, "Siz maǵan úlken bolyp, qansha jaqsylyq jasadyńyz. Men kóship bara jatyrmyn. Úlken syı jasaı almadym. Tym bolmasa alma alyp bereıin",- dedi. Men ózimnen ózim jasaǵan jaqsylyqtarym Alladan qaıtqandaı marqaıyp, oǵan menmensı qarap turdym.
- Siz maǵan kúıeýsiz ómirdiń qandaı qıyn ekenin, jesir áıeldiń eshbir erkekke amandasýyna bolmaıtynyn úırettińiz. Alǵysym sheksiz,- dep jasqa toly janarymen qaraǵany kóz aldymda. Árbir alma jegen kezimde sol kelinshektiń jasqa toly janary kóz aldymda turady da qoıady. Keıinirek umytyp kettim. Araǵa biraz jyl salyp óz qyzym jesir qalǵanda álgi jasaýraǵan kózder kóz aldyma qaıta kelip , ketpeı qoıdy. Qyzymmen syrlasyp otyrǵanda:
- Mama, kýıeýi bar kelinshekter kýıeýin aıtqanda, keıbiri kýıeýlerin menen qyzǵanǵanda júregim qan jylaıdy,- dep óz qyzym jylaǵanda, qyzyma ózimniń tákapparlyǵym arqyly, jalǵan dúnıeniń býyna mastanyp, Qudaıdy umytyp, asylyq sóılep, kúnáhar bolǵanymdy, Alla-taǵalanyń "Áıelderdi jasaǵan kúnási úshin balalarymen qınaımyn" deıtinin estigende qyzymnyń taǵdyryna ózimniń kináli ekenimdi bildim. Átteń kesh bildim! Bizdiń baqyttan basymyz aınalyp, shalqyp ómir súrgenimizdiń quny óz balańnyń qınalǵanyn kórgende soqyr tıyn da turmaıtynyn, balalaryń seniń jasaǵan qatelikteriń úshin qınalatynyn bilgende qandaı qıyn ekenin sol kezde bilsem ǵoı. Óz qyzymnyń basyna kelgen náýbet meni qartaıtyp jiberdi. Bir ókinetinim, ol kelinshektiń qaıda ekeninen beıhabarmyn. Keshirim surap, aıaǵyn qushyp jylaǵym keledi. Men ony mazaq etip otyrǵanymda kúlimsirep otyrǵany kóz aldymnan ketpeıdi .Sińlim, myna aldyńda qulpyryp ósip kele jatqan qyzyńnyń bolashaǵy jarqyn bolsyn deseń árbir isińe, árbir sózińe abaı bol, qaraǵym ,- dep janary jasqa tolǵan apa sózin aıaqtap terezege burylyp ketti. İshiniń qan jylap, jasaǵan qatelikterin oılap otyrǵanyn sezip úndemedim.
Iá, apanyń aıtqan sózderi óte durys. Desek te keıde kúpirlik qylyp jatatynymyz bar. Allam bilip bilmeı jasaǵan kúnámiz bolsa keshirgeı. Jasarymyzdy jasap, renjiterimizdi renjitip alyp, «Alla keshirsin» ,-dep taqýa bola qalamyz aý. Keıde «aýyz ózimdiki, óz kúnáma ózim jaýap berem»,- dep te aýyz toltyra soıleımiz. Biraq kúnámizge balamyz jaýap beretinin eskere júreıik. Eshkimniń kóz jasyna, eshkimniń nalasyna qalmaıyq, aǵaıyn. Balalarymyzdyń qýanyshyna ǵana kýáger bolaıyq.
Jazba Facebook paraqshasynan alyndy.