Qyzylorda oblysy Jańaqorǵan aýdanyndaǵy Túgisken, Kelintóbe, Kóktóbe aýyldarynda bul dástúr áli kúnge qatań saqtalyp keledi, - dep habarlaıdy «Qamshy» portaly STAN.KZ-ke silteme jasap. Saıt sondaı-aq, sońǵy ýaqytta oblys ortalyǵynyń turǵyndary da osy ádetti qatań ustaýǵa tyrysatynyn jazady.
Óıtekeni aqsaqaldar men áýlettiń úlkenderi mundaı qaǵıdany jastarǵa úıretip, ata-analaryna qadaǵalaýdy tapsyrady eken.
Osyndaı jazylmaǵan tártipke baǵynbaǵan birneshe juptyń oqıǵasy óńir halqynyń esinde. Tipti rýǵa bólinýge qarsylar toptasyp, jıyn-toıda eldi mundaı ádetti qoıýǵa barynsha shaqyryp, aqyl aıtyp otyrady eken.
Túgisken aýylynyń aqsaqaly Zákir Ábdirashta rýǵa bólinýge qarsy azamattardyń biri. Ol tipti munyń urpaq densaýlyǵy men eldiń arasynda arazdyq týdyratyn jaman jaǵy kóp deıdi.
«Ózim «Qoja» emespin. Biraq aýyldastarymnyń jaǵdaıyn kórip jaǵamdy ustaımyn. Bul – óz-ózimizdi bólý. Mundaı ustanymnyń qandaı qaǵıdaǵa súıene otyryp júzege asyrylatynyn da túsiner emespin. Azdaǵan ǵana adamdar toby, ózara qyz alysaberetin bolsa balalarynyń qany qalaı taza bolady? Olar ózderi «Taza qanymyzdy saqtaýymyz kerek deıdi» bul kerisinshe urpaqtyń qanyn buzyp jatyr»,-deıdi Zákir Ábdirash.
Tipti mahabbattary jarasqan juptar da osy máseleniń tóńireginde aırylysýǵa májbúr bolady eken.
Ózin Sánıa dep tanystyrǵan arý basynan ótken jaǵdaıdy kózine jas ala otyryp baıandap berdi.
«Biz Nurjanmen qalada tanysyp úsh jyldaı júrdik. Ol úılený máselesine kelgende kibirtiktep qalatyn. Stýdent kezimde mán bermedim. Oqý bitirip jumys isteı bastaǵan tusta ol aýylyna baryp joq bolyp ketti. Sol kezde ata-anasynyń keńesimen úılenip alypty. İzdep baryp meniń rýymnyń áýletteriniń talabyna saı kelmegenin túsindim»,- deıdi Sánıa.
Al, Zákir aqsaqal ózi turatyn aýylda bul oqıǵadan da ótken qaıǵyly jaǵdaılardyń bolǵanyn esine alady.
«Aýyldasymyzdyń jalǵyz uly eshkimniń sózin tyńdamastan qaladan kelin ákeldi. Áýlettegiler jaqtyrmaǵany ras. Kelindi túrtpekteı bergen bolý kerek. Bar kinási Qoja emestigi ǵoı baıaǵy. Tórkinine ketip qaldy. Eki kún ótkennen keıin jalǵyz ul asylyp qaldy. Endi budan ótken soraqylyqty bilmeımin men. Biraq, aýyldastar bul oqıǵadan da sabaq almaǵan sıaqty»,-dep kúıinedi aqsaqal.
Samat Qýanyshbaev esimdi jigit eki jyl buryn shańyraq kótergen. Jary da Qojanyń qyzy. Olrýlastarynyń arasyndaǵy mundaı jaǵdaılardy joqqa shyǵarmaıdy.
«Men oqý bitirip kelgende anam qazirgi jarymmen tanystyrǵan bolatyn. Úılen taǵy basqa artyq sóz, talap bolǵan joq. Biz bir-birimizdi unatyp qaldyq. Sodan otbasyn qurdyq. Al,úıde mennen bólek bir qaryndasym bar. Anam oǵan únemi «Qojanyń jigitine turmysqa shyq. Qanyńdy saqta» dep aıtyp otyrady. Áýlet bolyp, rýlastar jınalǵan kezde de ázil-shyny aralas biz «Aqsúıektermiz» deıtinder kóp»,-deıdi Samat Qýanyshbaev.
