«Nur-Sultan Ethno fest» - salt-dástúrler saltanat qurady

/uploads/thumbnail/20190528100031388_small.jpg

30 mamyr men 2 maýsym kúnderi Elorda tórinde  ulttyq sportty, salt-dástúrdi ulyqtaýǵa arnalǵan   tuńǵysh  «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesi ótedi. Nur-Sultan qalasy ákimdigi men QR Ulttyq sport qaýymdastyǵy birlesip uıymdastyratyn bul etno-festıvalde elordalyqtar men qala qonaqtary tamashalaıtyn merekelik sharalar birneshe kúnge jalǵasady.

Atap aıtar bolsaq, «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesine arnalyp «Han-shatyr» kesheniniń mańynda aýqymdy etno-qalashyq boı kóteredi. Bul etno-qalashyqta ulttyq qolóner buıymdarynyń saýda orny men birneshe kórmeler, balalar men eresekterge arnalǵan ulttyq oıyndar ótetin sporttyq alańdar, túrli úı janýarlary men sporttyq attardy qyzyqtaıtyn oryndar, ulttyq jıhazdarmen jabdyqtalǵan kıiz úıler ornalaspaq. Balalarǵa arnalǵan tuńǵysh etno-attraksıon ashylady. Sondaı-aq, «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesi aıasynda sol etno-qalashyq aýmaǵynda  Jamby atýdan «Altyn jebe» İ Álem chempıonaty ótedi.  Tuńǵysh uıymdastyrylǵan bul Álem chempıonatyna jıyrmaǵa jýyq  memlekettiń aıtýly mergenderi qatyspaqshy.

Bul týraly merekeni uıymdastyrýshylardyń biri, QR Ulttyq sport qaýymdastyǵynyń atqarýshy dırektory Rahat Jaqsybaı: «Nur-Sultan qalasynda ótetin birneshe tuńǵysh sharanyń basyn qosqan bul  «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesinde qatysýshylarǵa esten ketpes qyzyqtar az bolmaıdy. Bir ǵana, «Altyn jebe» İ Álem chempıonatynyń ózi qalyń jurtshylyqty ózine eriksiz tartady dep oılaımyn. Buǵan deıin Jamby atýdan «Altyn jebe» básekesi Elorda tórinde eki márte halyqaralyq týrnır retinde ótkizilgen edi. Oǵan Vengrıa, Ońtústik Koreıa, Fınlándıa, Malaızıa, Túrkıa, Monǵolıa, Reseı, Rýmynıa, Polsha sıaqty elderdiń áıgili mergenderi qatysqan bolatyn. «Altyn jebe» týrnıriniń  bas júldesi eki jyl qatarynan rýmynıalyq surmergen Mıhaı Kozmeıge buıyrdy. Al, týrnırdiń kúmis, qola júldelerin bizdiń Aıtbek Sarybaı, Eralhan Aıkóz, Abzal Týlybekov syndy jas mergenderimiz ıelendi.

Endi mine, sol «Altyn jebe»  týrnıri tuńǵysh ret Álem chempıonaty  deńgeıine kóterildi. QR Mádenıet mınıstrliginiń jyldyq kúntizbelik josparyna sáıkes ótkiziletin bul álemdik mergender saıysyna Ońtústik Afrıka,   Ońtústik Koreıa,   Reseı, Rýmynıa, Túrkıa,    Vengrıa jáne birneshe Azıa memleketteriniń ataqty mergenderi baq synaıdy. Jarysqa shet elderden eki sportshy, uıymdastyrýshy retinde bizdiń elden bes sportshy qatysady. Osy joly tuńǵysh Álem chempıonatynyń bas júldesin qazaq mergenderi  ıelenedi degen úmitimiz mol.

  Eń qyzyǵy, umytylǵan ulttyq dástúrler de osy «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesinde bir jańǵyrmaq. Halyq jadynan shyǵa bastaǵan qamshygerlik, tezge salý, qolqa salý, tyǵyryqqa tireý, arqan órý, qamshy órý, shańyraq kóterý sekildi ulttyq salt-dástúrleri jurtshylyq nazaryna usynylyp, olardyń shyǵý tarıhy men mán-maǵynalary baıandalady. «Qolqa salý», «tezge salý», «máımóńkeleý», «tyǵyryqqa tireý» tirkesteri qaıdan shyqqan? «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesin tamashalaýshylarǵa etnograf-ǵalym osy sózderdiń maǵynalaryn is-júzinde kórsetetin bolady.  

 Sondyqtan, ásirese ulttyq salt-dástúrimizdiń osylaısha saltanat qurǵanyn tamashalaǵysy kelgen otandastarymyzǵa demalys ýaqyttaryn atalǵan merzimde «Han-shatyr» mańynda ótkizýge keńes beremin» dep, bizdiń qoıǵan saýalǵa oraı etno-festval týraly keńirek toqtalyp ótti.   

Sonymen birge, «Nur-Sultan Ethno Fest»  merekesinde eresekter arasynda aýdaryspaq, sadaq atý, arqan tartý, asyq atý, serke kóterý, naıza laqtyrý sıaqty kóptegen ulttyq oıyndar kún saıyn ótkizilip turmaq. Oıynǵa qatysýshylardyń jeńimpazdaryna marapattaý men júldeli syılyqtar tabys etiledi. Ulttyq salt-dástúr men kitap kórmeleri tamashalanady. Aqyndar aıtysy men kúı saıysy  uıymdastyrylady. Etno-qalashyqta tóselgen boz kilemde ataqty balýandar sheberlik sabaqtaryn júrgizip, balalar men eresekter arasynda qazaqsha kúres jarystaryn uıymdastyrady. İrgeles alańda dástúrli sadaqan respýblıkalyq ashyq týrnır ótedi. Sondaı-aq, ata-analar da balalarymen birge aýdaryspaq, asyq atý, láńgi tebý, qappen sekirý sekildi jarystarǵa qatysý múmkindigi bar. Etno-attraksıonda búldirshinder úshin úsh metrlik taıaqtarmen júretin alyp adamdardyń jarysy qyzyqty qoıylymdar,  altybaqanda terbelý, ponı attarǵa minip serýendeý sıaqty kóptegen qyzmetter tegin kórsetiledi.

Qatysty Maqalalar