الماتى وبلىسىنىڭ قاراساي اۋدانىنداعى  شامالعان اۋىلىندا  قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ۇلت كوشباسشىسىنىڭ «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعى اشىلدى.

الماتى وبلىسىنا قاراستى قاراساي اۋدانىنداعى شامالعان اۋىلىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ۇلت كوشباسشىسىنىڭ «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعى اشىلدى. شارانىڭ سالتاناتتى اشىلۋىندا تۇڭعىش پرەزيدەنت قورى ورتالىقتىڭ ەكپوناتتار قورىنا مەملەكەت باسشىسى پايدالانعان ۇكىمەتتىك اۆتو كولىگىن سىيعا تارتتى. ەلباسىنىڭ تۋعان جەرىندە قۇرىلعان ورتالىقتىڭ ماقساتى – قازاقستاندىقتار اراسىندا ەلباسىنىڭ شىعارماشىلىق جانە ساياسي جولىن كەڭىنەن تاراتۋ، سونداي-اق پرەزيدەنتتىڭ ءومىرى مەن قىزمەتىنىڭ ايشىقتى ۇلگىلەرى نەگىزىندە جاستاردىڭ پاتريوتتىق تاربيەسىن كۇشەيتۋ.

شامالعان – ەلباسىنىڭ كىندىك قانى تامعان اۋىل. الەم نازارىنداعى قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ءۇشقوڭىر تاۋىنىڭ ەتەگىندەگى وسى ءبىر ەتەك-جەڭى جيناقى ەلدى مەكەننەن تۇلەپ ۇشقان ەدى. بۇل اۋىلدا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاعىلىمدى ءومىر جولىن وسكەلەڭ ۇرپاققا پاش ەتەتىن تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايى 1998 جىلدان بەرى كەلۋشىلەرگە قىزمەت ەتىپ كەلەدى. ال تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنى مەرەكەسىنە وراي ەسىگىن ايقارا اشقان «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعى شامالعاندىقتار عانا ەمەس، تۇتاس ەلىمىزدىڭ ماقتانىشىنا اينالاتىن رۋحاني كەشەنگە اينالماق.
مەرەكەلىك كۇنگە ورايلاستىرىلعان سالتاناتتى جيىنعا ق ر پرەزيدەنتى كەڭسەسىنىڭ باسشىسى ماحمۇد قاسىمبەكوۆ، وبلىس اكىمى اماندىق باتالوۆ، قوعام قايراتكەرى، مەسەنات بولات ءابىش ۇلى ارنايى كەلىپ، قاراسايلىقتاردىڭ قۋانىشىن بىرگە ءبولىستى. العاشقى قۇتتىقتاۋ سوزىندە استانادان كەلگەن مەيمان ماحمۇد بازارقۇل ۇلى الەم تانىعان ەلەۋلى مەملەكەت قالىپتاستىرا بىلگەن ۇلت كوشباسشىسىنىڭ دانالىعى مەن دارالىعىنا توقتالىپ، وسىنداي تانىمال تۇلعا ومىرگە كەلگەن ولكەنىڭ قادىر-قاسيەتىن تىلگە تيەك ەتىپ، ورتالىقتىڭ ەرەكشە رۋحاني ورداعا اينالۋىنا تىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى. الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى اماندىق عابباس ۇلى بارشانى تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنىمەن قۇتتىقتاپ، «تۋعان جەر» باعدارلاماسى اياسىندا ەسىگىن ايقارا اشىپ تۇرعان بۇل كەشەن حالىقتىڭ ەلباسىنا دەگەن ىستىق ىقىلاسىنىڭ ايقىن كورىنىسى ەكەنىن العا تارتىپ، تىلەۋلەس، نيەتتەس بولعان جانداردىڭ بارلىعىنا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. «بارشاڭىزدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى كۇنىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايمىن!
بۇگىن وسىناۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ۇلت كوشباسشىسىنىڭ تۋعان جەرىندە «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعىنىڭ سالتاناتتى اشىلۋ راسىمىندە بارشامىز ەلباسىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا قازاقستان حالقىنىڭ كەمەلدى كەلەشەگى ءۇشىن اتقارعان ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن العىسىمىزدى بىلدىرەمىز. ورتالىقتىڭ التىن قورىنا جينالعان بارلىق ەكسپوناتتار ەلباسىنىڭ بالالىق شاعىنان ەگەمەن ەلدىڭ كوشباسشىسىنا اينالعان وسى كۇندەرگە دەيىنگى ءجۇرىپ وتكەن سارا جولىنان سىر شەرتەدى. مەنىڭ ويىمشا، بۇل ورتالىقتىڭ وسكەلەڭ ۇرپاقتى وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەۋدە ولاردىڭ ساناسىن جاڭعىرتۋدا وزىندىك ەلەۋلى ۇلەسى بولارى ءسوزسىز. بۇگىن تۇساۋى كەسىلىپ وتىرعان وسى ورتالىقتىڭ بارشا قازاقستاندىقتاردىڭ تاراپىنان ءسوزسىز مويىندالعان ۇلت كوشباسشىسىمەن جاقىنداستىراتىن ورتالىققا اينالارىنا سەنىمدىمىن»، – دەدى ءوڭىر باسشىسى ا.باتالوۆ. قۇتتىقتاۋىنان كەيىن وبلىس باسشىسى بۇگىنگى ايتۋلى شاراعا مۇرىندىق بولعان تاريحي-مادەني ورتالىقتىڭ اشىلۋىنا ءوزىنىڭ ولشەۋسىز ۇلەسىن قوسقان بارشا ازاماتتارعا قۇرمەت گراموتالارى مەن العىس حاتتارىن تابىستادى.
ماراپاتتالعاندار اراسىندا «زامان-تۋ» ج ش س ديرەكتورى ءشامىل قوجاحانوۆ، «قازكوممەرسبانك» اق ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ ءتوراعاسى كەڭەس راقىشيەۆ، «داۋلەت سەرپىن» ج ش س ديرەكتورىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى جالعاسحان دالىبايەۆ، قۇرمەتتى زەينەتتىك دەمالىسقا شىققان قاراساي باتىردىڭ «شاپاعات» مەكتەپ مۋزەيىنىڭ مەڭگەرۋشىسى رىمكەش شايكەن قىزى مەن كۇلاش ءامىروۆالار بار.
«اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ءجاميلا ەلگاندييەۆاعا قىزمەتتىك اۆتوكولىكتىڭ كىلتىن تابىس ەتتى. ءوز كەزەگىندە بارلىق جەتىسۋلىقتار اتىنان وبلىستىق ارداگەرلەر ۇيىمىنىڭ ءتوراعاسى ەرمەك كەلىمسەيىت وسكەلەڭ ۇرپاق ءۇشىن ماڭىزى زور يگى ءىس ءۇشىن جومارت جاندارعا العىسىن ايتسا، جاستار اتىنان ورتاعا شاقىرىلعانۋشينسكيي ورتا مەكتەبىنىڭ وقۋشىسى دارحان شاۆحاتوۆ ەلباسىنا ارناعان ولەڭىن ەل الدىندا تەبىرەنە وقىپ بەردى.
ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى قورىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى قانات جۇمابايەۆ بۇگىنگى اشىلىپ وتىرعان ورتالىقتىڭ كەلەشەك ۇرپاق ءۇشىن تاريحي ءمان-ماڭىزعا يە ەكەندىگىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. ق.جۇمابايەۆ ەرەكشە سىي رەتىندە ورتالىققا مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2001 جىلى مىنگەن قىزمەتتىك اۆتوكولىگىن تارتۋ ەتتى. ول ءوزىنىڭ قۇتتىقتاۋ سوزىندە: «ءبىز بۇگىن تاريحي ءمانى بار ۇلكەن وقيعاعا كۋا بولىپ وتىرمىز. بۇل كۇن بارلىق قازاقستاندىقتار ءۇشىن ەلەۋلى كۇن، ويتكەنى ەلباسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازاربايەۆ – قارقىندى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە ساياسي دامۋى بار مەملەكەتتىڭ بىرەگەي ۇلگىسىن جاساعان زامانىمىزدىڭ تانىمال مەملەكەتتىك جانە ساياسي قايراتكەرى. ەلباسى سەكىلدى تاريحي تۇلعا – ءبىزدىڭ جاستارىمىز تەڭەلۋگە تىرىسىپ، وزدەرى ءۇشىن دۇرىس باعدار بەلگىلەۋىنىڭ، ەلىكتەۋىنىڭ ايشىقتى ۇلگىسى، ال ونىڭ يدەيالارى مەن ەڭبەگىنىڭ جەمىسى حالىق يگىلىگىنە اينالۋعا ءتيىس»، – دەدى.
جينالعان كوپشىلىك عيمارات ىشىنە ەنىپ، مادەني-تاريحي مەكەندى قىزىعا ارالاپ كوردى.
عيماراتتىڭ سالتاناتتى تۇردە لەنتاسىن قيۋ راسىمىنە مارتەبەلى مەيماندارمەن بىرگە بولات نازاربايەۆ تا قاتىستى. وسىلايشا، تۇڭعىش پرەزيدەنت – ۇلت كوشباسشىسىنىڭ «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعىنىڭ ءوز جۇمىسىن باستاۋىنا جول اشىلدى. شاراعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتار كوپشىلىك نازارىنا قويىلعان بىرەگەي ەكوپزيسيالارمەن تانىسۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى.
«اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعىندا ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسىنىڭ قورى مەن كىتاپحاناسى، تۇڭعىش پرەزيدەنتتىڭ مۋزەيى، پرەزيدەنت ءىس باسقارماسى، ق ر ۇلتتىق كىتاپحاناسى، شامالعان اۋىلىنىڭ مەكتەپ-مۋزەيى، قاراساي اۋداندىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيى جانە م. تىنىشپايەۆ اتىنداعى الماتى وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيى بەرگەن قۇجاتتار، كىتاپتار، فوتوماتەريالدار جانە باسقا دا ەكسپوناتتار جينالعان.
جاڭا ورتالىقتا ەكسپوناتتار ن.ءا.نازاربايەۆتىڭ ءومىرى مەن قىزمەتىنىڭ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قالىپتاسۋى مەن دامۋىنىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرىنە سايكەس حرونولوگيالىق رەتپەن ورنالاستىرىلعان. ورتالىققا كەلۋشىلەرگە قازاقستاندىق مەملەكەتتىلىكتىڭ قايتا جاڭعىرۋى پروسەسىندەگى، ەكونوميكاداعى جانە الەۋەمەتتىك سالاداعى، تاريحي دامۋداعى تۇبەگەيلى تەرەڭ وزگەرىستەردى وتكەرۋدەگى جانە قازاقستاننىڭ حح جانە ءححى عاسىرلار شەڭبەرىندە حالىقارالىق بەدەلىنىڭ نىعايۋىنداعى ەلباسىنىڭ اۋقىمدى ۇلەسىن، ءرولى مەن ەڭبەگىن كوزبە-كوز باعالاۋ مۇمكىندىگىن تۋدىرادى.
ءبىرىنشى زالدا بولاشاق مەملەكەت باسشىسىنىڭ بالالىق جانە ءجاسوسپىرىم جىلدارىنا، ەڭبەك جولىنىڭ باستالۋىنا ارنالعان ەكسپوزيسيا ورنالاسقان.
ەكىنشى زالدىڭ ەكسپوناتتارى ەلباسىنىڭ وداقتىق رەسپۋبليكا باسشىسى قىزمەتتەرىن اتقارعان جانە تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ بۇكىل حالقى تۇڭعىش پرەزيدەنت ەتىپ سايلاعان كەزەڭدەرگە جاتادى.
«اتامەكەن» ورتالىعىنىڭ ءۇشىنشى زالى ەلباسىنىڭ باسشىلىعىمەن ىسكە اسىرىلعان اۋقىمدى قايتا قۇرۋلارعا، قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ شيرەك عاسىرىنداعى دامۋ قورىتىندىلارىنا ارنالعان. سونداي-اق مۇندا ن.ءا.نازاربايەۆتىڭ تۋعان اۋىلى شامالعانعا ءار جىلدارى بارعان ساتتەرى تۋرالى فوتوماتەريالدار دا بار.
ءتورتىنشى زالدا ەلباسىنىڭ سىرتقى ساياساتتىق قىزمەتى – استانادا وتكىزىلگەن سامميتتەر جانە ەكسپو-2017 كورمەسىن قوسا العانداعى ءىرى حالىقارالىق شارالار، قازاقتاردىڭ بۇكىلالەمدىك قۇرىلتايى، شەتەلدەردىڭ مەملەكەت جانە ۇكىمەت باسشىلارىنىڭ رەسمي كەلگەن ساپارلارى تۋرالى ماتەريالدار ورنالاستىرىلعان.
ەلباسىنا شەتەلدىك كوشباسشىلار تارتۋ ەتكەن حاتتامالىق سىيلىقتار كەلۋشىلەردىڭ ۇلكەن قىزىعۋشىلىعىن تۋدىردى. «اتامەكەن» ورتالىعىندا پرەزيدەنت ەڭبەكتەرىنىڭ، سونداي-اق ءتۇرلى اۆتورلار جازعان ەلباسىنىڭ جولى تۋرالى كىتاپتاردىڭ ۇلكەن توپتاماسى جيناقتالعان.
ەستەرىڭىزگە سالار بولساق، ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازاربايەۆتىڭ «اتامەكەن» تاريحي-مادەني ورتالىعى الماتى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى جانە ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى قورىنىڭ قولداۋىمەن اشىلدى. جالپى كولەمى 35000 شارشى مەتردى الىپ تۇرعان اۋماقتاعى سالەتى مەن داۋلەتى كەلىسكەن ءزاۋلىم عيمارات جەرگىلىكتى جۇرتشىلىقتىڭ سۇرانىسىمەن ەل ازاماتتارىنىڭ دەمەۋشىلىگىمەن سالىنعان.