الماتىلىقتار شەرحان مۇرتازانى اقتىق ساپارعا شىعارىپ سالدى

/uploads/thumbnail/20181112104109328_small.jpg

سوڭعى ءۇش كۇننەن بەرى بىر-بىرىنە كوڭىل ايتىپ جاتقان قازاق بۇگىن زامانىنىڭ زاڭعار جازۋشىسى شەرحان مۇرتازانى اقتىق ساپارعا شىعارىپ سالدى. قارا ورمانداي قازاقتىڭ قامىن كۇيتتەپ، قالامىمەن دە، قايسار مىنەزىمەن دە قوعامنىڭ دامۋىنا ۇلەس قوسقان اياۋلى ازاماتپەن قوشتاسۋعا ۇكىمەت ادامدارىنان باستاپ، قاراپايىم وقىرمانعا دەيىن كەلدى...    

شەراعانىڭ مۇردەسى قويىلعان دراما تەاتردا جازۋشىنىڭ كەيىپكەرى رىسقۇلوۆ قۋدالاناتىن 37ء-نىڭ ىزعارىن ەسكە تۇسىرەتىندەي مۇڭدى اۋەن ويناپ تۇر. اۋىر ۇنسىزدىك جايلاپ، جازۋشىنىڭ قابىرعاعا ىلىنگەن سۋرەتى جينالعان جۇرتقا ءۇن قاتىپ، رۋحتى اقىل ايتارداي كورىنەدى. اكادەميالىق تەتارعا كەلىپ جاتقان، قايعى باسقان قالىڭ ەل تەرەڭ كۇرسىنىپ، بىر-بىرىنە اقىرىن عانا كوڭىل ايتادى.

«ەل پارلامەنتىنىڭ بىرنەشە شاقىرىلىمىندا دەپۋتات بولعان شەراعا ەلىمىزدىڭ ساياسي قوعامدىق ومىرىنە دە بەلسەنە ارالاسىپ، مەملەكەت مۇددەسى جولىنداعى ءوزىنىڭ ازاماتتىق بار بولمىسىمەن ەلگە قىزمەت ەتۋدى عانا ويلادى. ۇلت ءباسپاسوزىنىڭ بىرنەشە بۋىنىنا ۇستاز بولعان، ونىڭ شەكپەنىنەن شىققان شاكىرتتەرىنىڭ ءوزى دە ءبىر-بىر بيىككە شىقتى، تۇلعا بولىپ قالىپتاستى. وسىناۋ سانالى عۇمىرىندا قازاق ءباسپاسوزىنىڭ بارىنە جۋىق باسشىلىق جاساعان ول قاي قىزمەتتە دە ءوزىن وزگەدەن وقشاۋلاپ تۇراتىن ەلجاندىلىق، مەملەكەتشىلدىك قاسيەتتى ساقتاي ءبىلدى»، – دەدى الماتى قالاسىنىڭ اكىمى باۋىرجان بايبەك.

«ۇلتتىق ءباسپاسوزدىڭ بيىك بايتەرەگى»، «اقيقاتتىڭ الداسپانى، شىندىقتىڭ شىراقشىسى»، «اقىلشى ابىز». ءدال وسى ماعىناداعى تەڭەۋلەر تۇعىرى بيىك تۇلعا – شەراعانىڭ اتىنا سوڭعى ەكى-ۇش كۇننەن بەرى توقتاۋسىز ايتىلىپ جاتىر. قازاننىڭ قارا سۋىعىنداعى قارالى حابارعا ەلباسىدان باستاپ، پرەمەر-مينيستر، سەنات ءتوراعاسى سىندى ۇكىمەتتەگى كوپتەگەن بەلدى وكىلدەردىڭ اتتارىنان ارنايى جولدانعان جەدەلحاتتار جۇرتقا جەتكىزىلدى. ابىز اقساقالدار الاشقا باسۋ ايتتى.

«ۇعىمعا سىيمايتىن مىنەزى بار، ۇعىمعا سىيمايتىن جانە «مىلتىقسىز مايدان» سەكىلدى شىعارمالارى بار ازامات، تۇلعا. ول بىزدەن ەشتەڭە دامەتپەيدى. بىزدەن تەك قانا دۇعا عانا كەرەك. ەندى اينالايىن شەرحان، الدىڭ جارىق، يمانىڭ جولداس بولسىن!»، – دەدى قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى ءابدىجامىل نۇرپەيىسوۆ.

شەرحان مۇرتازا – وقىرمانىن شىعارمانىڭ زامانىنا جەتەلەپ كەتەدى. ونىڭ تۋىندىلارىن قولعا العان ادام دەمىن ىشكە تارتا تاپجىلماي وقىپ، جۇمىر جەردەگى قازاقتىڭ باسىنان كەشكەن تامۇق تاعدىرىن، اۋىر زامانىن ايناسىز كوز الدىنا ەلەستەتە الادى. بۇل ونىڭ شىعارماشىلىقتاعى شەبەر سۋرەتكەرلىگى بولسا، قوعامداعى ساياسي تارتىستا دا تاريحي ىستەردى اتقارعانى ءوز الدىنا بولەك اڭگىمە. «سوسياليستىك قازاقستان» گازەتىنىڭ اتاۋىن العان بەتىنەن قايتپاي ءجۇرىپ، «ەگەمەن قازاقستانعا» اينالدىرعان وقيعا دا شەرحان مۇرتازاعا تيەسىلى. ۇلتتىق ارنانىڭ تىزگىنىن ۇستاعاندا باستاعان باعدارلامالارى ۇزدىكسىز ءالى دە جالعاسىپ كەلە جاتسا، پاتەرگە جىرعاپ قالعان جۋرناليستەردىڭ قۋانىشتى ءداۋىرى دە وسى شەر-اعاڭنىڭ ەڭبەگى ەدى دەيدى شاكىرىتتەرى.

«قايسارلىعى، قايراتكەرلىگى ءالى تالاي ۇرپاق زەرتتەيتىن، سونىڭ ءبىز بايقاماعان تۇسىپ بايقاپ، سونىڭ قانات بىتىرەتىنىنە ءبىز سەنەمىز. سوندىقتان بۇگىن مىنانداي قارالى جيىنىڭ تۇسىندا اۋەلى كوڭىلدى سول قارالى جۇرتقا، شەر-اعاڭدى ەسسىز سۇيگەن ەلىنە ايتقىمىز كەلەدى. شەرحان مۇرتازانىڭ قالامداستارىنا، زامانداستارىنا، شاكىرتتەرىنە ايتقىمىز كەلەدى. جاتقان جەرىڭىز جايلى بولسىن، شەراعا!»، – دەدى اقىن، جازۋشى نۇرلان ورازالين.

86 جاسىندا ومىردەن وتكەن وزگەشە تاعدىر يەسىنىڭ ارتىندا توم-توم كىتاپتارىنان وزگە، ۇلى مەن قىزى قالدى. «رۋحى مەن نامىسى سونگەن ەل – ولگەن ەل» دەپ، ۇنەمى ۇلتتىڭ «ۇيىقتاپ كەتپەۋىن ەسكە سالىپ وتىراتىن شەراعا ءوزى ۇلگى تۇتىپ وسكەن اڭىز-ادام – باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ جانىنا جەرلەندى.

قاتىستى ماقالالار