جاھاندىق باسەكەلەستىكتە قازاقستاندا 12 فاكتور بويىنشا ءوسىم جوعارى

/uploads/thumbnail/20181127092629115_small.jpg

قازاقستاننىڭ حالىقارالىق نارىقتاعى باسەكەلەستىگى تۋرالى ءجيى ايتامىز. ءبىراق ءبىز قاي ورىندا كەلەمىز؟ باسەكەلەستىكتىڭ ىشىنە نە كىرەدى؟

قالاي ايتقاندا دا، جاھاندىق باسەكەلەستىككە توتەپ بەرۋ ماڭىزدى.  دەگەنمەن، ەكونوميكاداعى جىل سايىنعى ءوسىمنىڭ ءوزى تۇراقتى ەمەس قوي. ۇنەمى وزگەرىپ وتىرادى. بۇل تۋرالى ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى بىلتىرعى ناتيجەمەن سالىستىرعاندا، 12 فاكتور بويىنشا ءوسىم بار ەكەنىن ءمالىم ەتتى. ناقتى دەرەككە جۇگىنەر بولساق، ول قانداي ءوسىم؟ بۇل ورايدا مينيستر تيمۋر سۇلەيمەنوۆ ينفراقۇرىلىم مەن  قارجىلاندىرۋ جۇيەسى. ينستيتۋتتار، تاۋارلار مەن ەڭبەك نارىعى سالاسى بويىنشا ءوسىمنىڭ ارتقانىن جاريا ەتتى. ايتا كەتەيىك،  بۇل ورايدا ناتيجەلى تاعى ءبىر كورسەتكىش بار. ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترىنىڭ دەرەگىنە سەنسەك،  140 مەملەكەتتىڭ ىشىنەن قازاقستان اكسيونەرلەردىڭ قۇقىعى، قۇقىقتىق بازانىڭ تۇتاستىعى، ەلەكتر جەلىسىمەن قامتاماسىز ەتۋ سالالارى بويىنشا كوش باستاعان. جەكە كاسىپ اشۋ مۇمكىندىگى بويىنشا 7، ال مۇددەلەر اراسىنداعى تارتىس پەن داۋ-دامايدى شەشۋ تۇرعىسىندا قازاقستان ون ءبىرىنشى ورىندا تۇر. ال العاشقى تورتتىكتە اقش، سينگاپۋر، گەرمانيا جانە شۆەيساريا مەملەكەتتەرى تۇرعانىن ايتا كەتكەن ءجون.

ەسكەرتە كەتەيىك، ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنە سەنسەك،  الەم بويىنشا جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك يندەكسى 114 كورسەتكىشپەن تۇزىلەتىن كورىنەدى. ال وعان شامامەن جىل سايىن 140-تان استام ەل قاتىسادى. ءتىپتى  ءبىز ايتىپ وتىرعان سول 140 ەلدىڭ ساناتىنا كىرمەي قالعان مەملەكەتتەر دە بولادى. دەمەك، جاھاندىق باسەكەلەستىكتە ولاردىڭ دامۋ يندەكسى وتە تومەن دەگەن ءسوز.

الايدا بىزگە ءالى دە باسقا دا ناتيجەلەر بويىنشا العا جىلجۋ كەرەك. وعان سەنىم دە بار، مۇمكىندىكتەر دە مول. ال 2018 جىلدىڭ سوڭىنداعى جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك يندەكسى بويىنشا شىققان قورىتىندى ناتيجەگە كوز سالساق، قازاقستان 140 ەلدىڭ ىشىندە بيىل 59 ورىندا تۇر.  دەمەك، مۇنىڭ ءوزى ۇكىمەتتىڭ حالىقتىڭ ءال-اۋقاتى مەن تۇرمىسىن كوتەرۋ ماقساتىندا جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارىنىڭ ناتيجەلىلىگىن كورسەتەدى.

ەركىن قالدان

قاتىستى ماقالالار