الماتى تۇرعىنى ايەلىنىڭ بىرنەشە جىل بويى نەكەلەسكەننەن كەيىن ءدىني اعىم قابىلداپ، ەكى قىزىن الىپ، قاشىپ كەتكەنى جايلى ايتىپ بەردى، - دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى Tengrinews.kz سايتىنا سىلتەمە جاساپ.

ەربول قاسىموۆ (كەيىپكەردىڭ ءاتى-جونى وزگەرتىلگەن - اۆت.) ايەلى ايگۇلمەن نەكەلەسكەنىنە جەتى جىلدان اسقان. ايتۋىنشا، ايەلى ءدىندى قاتتى ۇستانبايتىن.

"جىل سايىن شەشەسىنە كاۆكازعا بارىپ تۇردى. مەنىڭ جۇمىسىم ونبەي قويدى، ول جۇمىس ىستەمەدى، بالالارمەن ءجۇردى. 2014 جىلى تاعى ءبىر بارىپ كەلگەننەن كەيىن حيدجاپ كيىپ، ناماز وقىعىسى كەلەتىنىن ايتتى. بۇدان قيىندىق كورمەدىم، وعان ءاردايىم قولداۋ بىلدىرۋگە دايىن ەدىم، ءبىراق بۇل جايلى كىم كەڭەس بەرگەنىن سۇراپ كوردىم. ول ءورت، وت تۋرالى ءتۇس كورىپ جۇرگەنىن ايتتى. "ولار مۇسىلمان عوي، بۇل قۇدايدان كەلگەن بەلگى، ناعىز مۇسىلمان بولۋ كەرەك دەپ ايتتى" دەپ ءتۇسىندىردى"، - دەپ ەسكە الادى ەربول.

ەر ادامنىڭ ايتۋىنشا، ول سول كەزدە بۇدان ەش جاماندىق كورمەي، ايەلىنە قولداۋ ءبىلدىرىپتى. 

"2016 جىلدىڭ ناۋرىزىنا دەيىن جاعداي جاقسى بولدى. ول ءوزىنىڭ قۇربىلارىمەن كوپ ارالاساتىن بولدى. كەيىن قۇربىلارى تۇرمىسقا شىعىپ، رەسەيگە كەتىپ قالدى، ءبىراق ءاردايىم بايلانىستا بولدى. ءبىراز ۋاقىتتان سوڭ انانى جاساما، مىنانى جاساما، حارام بولادى دەۋمەن بولدى. اۋەن تىڭداۋعا دا، مەرەكە تويلاۋعا دا بولمايدى ەكەن. تەلەديدار كورۋگە مۇمكىندىك بەرمەدى، بالالارعا ءدىني اندەر قوسىپ بەرىپ ءجۇردى. مەن ءاردايىم بالالارعا ەرتەگى ايتىپ بەرەتىنمىن، پلانشەتتەن قويىپ بەرەتىنمىن. ەندى ول قۇدايسىزداردىڭ بۇلاي جاسايتىنىن ايتىپ، تىڭداماۋ كەرەك ەكەنىن ايتتى"، - دەيدى ەربول.

وسى ساتتە ەر ادام بىردەڭە بولارىن سەزگەندەي ۇيدەگى ينتەرنەتتى ءوشىرىپ، ايەلىن مەشىت مەدرەسەسىندەگى ساباقتارعا اپارعان. 

"اپارىپ جازدىردىم، باستاپقىدا مەدرەسەگە بارىپ جۇرگەن، بىرنەشە اي سولاي بولدى. سوسىن كاۆكازدان وعان الماتىدا تۇراتىن ءبىر قىزدىڭ ءنومىرىن جىبەرىپتى. بۇل قىز تاجىكستان ازاماتىنىڭ ايەلى، سول ازاماتتى رەسەيدەن قازاقستانعا دەپورتاسيالاپتى. ولار تىعىز قارىم-قاتىناستا بولىپ، كۇندەردىڭ بىرىندە ايەلىم ماعان "مەن ەندى مەشىتكە بارمايمىن، ول جاق حانافي مازحابىن ۇستانادى، مەن وعان كەلىسپەيمىن، مەن شىن مۇسىلمان ءسالافيتپىن" دەدى"، - دەپ ەسكە الادى ەربول.

ەر ادام سول كەزدىڭ وزىندە ايەلىنىڭ مەكتەپ پەن بالاباقشاداعى مەرەكەلەرگە بارعىزباي، شىن مۇسىلماندار جاڭا جىل مەن كونستيتۋسيا كۇنىن ەمەس، شاريعات رۇقسات ەتكەن مەرەكەلەردى تويلايدى دەپ ايتقانىن مالىمدەدى. كەشكى ۋاقىتتا "شايتاندار ۇشىپ جۇرەدى" دەپ تەرەزەنى دە اشقىزباپتى. ەربولادىڭ دوستارى مەن ارىپتەستەرىنە دە تيمەي كەتپەپتى، ايتۋىنشا، ولار "دۇرىس جولدا جۇرگەن جوق" دەپ، وسى قارىم-قاتىناسىمەن ولاردىڭ ونى بۇزىپ جۇرگەن دەگەن پايىمىن ايتقان. 

"سول كەزدە مەن الاڭداي باستادىم. يمامعا بارىپ، "نە ىستەيمىن؟" دەپ سۇرادىم. ول ونى مەشىتكە الىپ كەلۋىمدى سۇرادى. كەلىپ ەدىك، يمام ونىڭ ۇگىت قۇربانى بولعانىن ايتتى. اتا-اناسىنا حابارلاستىم، ولار دا شاراسىز ەكەنىن ايتتى، ولاردى دا ايەلىم تىڭداماي قويدى. بۇل العان بەتىنەن قايتارۋ ءۇشىن ءبىراز ارەكەت ەتتىم"، - دەيدى ەربول.

تاعى ءبىر قۇربىسى كەلگەن كەزدە ايەل كۇيەۋىن "ايەلدەردىڭ تاقىرىبىندا اڭگىمەلەسەمىز" دەپ پاتەردەن شىعارىپ جىبەرگەن، سونىقتان ەربول ايەلىنىڭ قۇربىسىن ءۇيدىڭ كىرەبەرىسىندە عانا كورىپتى. ايتۋىنشا، ايەل باستان اياق قارا كيىم كيىپ الىپتى. قولىندا قولعاپ، ال بەتىن ورامال جابىلعان، سوندىقتان كوزىن دە كورە الماپتى. اۋلاسىندا ەربول ونىڭ كۇيەۋىن كورىپتى، كۇيەۋى ساقالدى ءارى ءبىرتۇرلى كيىنىپتى.

"ايەلىمە حابارلاسىپ، قۇربىسىنىڭ راديكال ەكەنىن ايتتىم. ال ايەلىم ولارعا بۇل ءسوزىمدى افەريست دەپ ايتتى دەپ جەتكىزىپ بارىپتى. ولار سودان كەيىن ماعان قارسى ۇگىتىن باستاعان، باسىنا نەشە ءتۇرلىنى قۇيىپ، مەنىڭ "دۇرىس جولدا جۇرمەگەنىمدى" ايتىپتى"، - دەيدى ەر ادام.

سوڭعى جانجال بۇل ۇيدە 2016 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا بولىپتى. ەربول ايەلىنە ايتپاي، بالالارىنا جاڭاجىلدىق كوستيۋمدەردى ساتىپ الىپ بەرىپ، جاڭاجىلدىق شاراعا جىبەرىپتى. 

"بارلىعى جاقسى ءوتتى، ال كەشكە ايەلىم شۋ شىعارىپ، بەتىمدى تىرناپ الدى، "يمانسىز" دەپ اتاپ، مۇسىلمان ەلىنە كەتكىسى كەلەتىنىن مويىندادى. 2 قاڭتاردا "باۋىرلارىنا" حابارلاسىپ، ولار 15 مينۋتتىڭ ىشىندە قالانىڭ باسقا تۇكپىرىنەن جەتىپ كەلدى. قاتتى تاڭعالدىم. "مۇنى الدىن الا جوسپارلاعانسىڭدار ما؟" دەپ سۇرادىم. ول ماعان "كەت، مەن سەنىمەن سويلەسپەۋىم كەرەك" دەدى. ءسويتتى دە كيىم-كەشەگىن جيناستىرا باستادى. كەنجە بالامدى الىپ ۇلگەردىم دە كولىككە اپارىپ قويدىم، ۇلكەن قىزىما بارا جاتقانىمدا ونى دا الىپ كەتىپتى"، - دەدى ەربول.

ەربولدىڭ ايتۋىنشا، ۇيگە كەلگەن ەر ادامدار شىن مۇسىلمان بولمايىنشا ايەلى مەن قىزدارىن ەشقاشان كورمەيتىنىن ايتقان. كەيىن ايەلى "باۋىرلارىن" پايدالانا وتىرىپ، ەربولدىڭ جۇمىستا بولعان ءساتىن پايدالانىپ، كەنجە قىزىن بالاباقشادان ۇرلاپ اكەتىپتى. 

سودان بەرى، ەر ادامنىڭ ايتۋىنشا، ايەلىمەن ەكى ورتادا اجىراسۋ پروسەسى ءجۇرىپ جاتىر ەكەن. ەر ادام ايەلىنىڭ ۇگىت قۇربانى بولعانىن جانە ونى ۇيگە قايتارعىسى كەلەتىنىن ايتىپ وتىر.

"بەسىنشى قازاندا اجىراسۋعا ارىز جازدى. سوتقا بارىپ، ارىزدى قاراپ كورسەم، ونىڭ ءوزى جازباعان. تەلەفون سوعىپ، سۇراسام "ناعىز مۇسىلمان بولساڭ، نەكەلەسەمىز" دەپ جاۋاپ قاتتى. مەنى ونىڭ باۋىرلارى تەكسەرۋى كەرەك ەكەن. سوسىن ءوز دوستارىممەن ەمەس، ونىڭ باۋىرلارىمەن ارالاسۋىم كەرەك ەكەنىمدى ايتتى. ول ارىزدى "باۋىرى" جازعانىن ايتتى، ول ءوزى تەك قول قويىپ بەرىپتى. ال قىزدارىمدى وقىتپاي، شىن مۇسىلمان قىلعىسى كەلەدى ەكەن، ءوزى سالافيتكە تۇرمىسقا شىققىسى كەلەدى. ولار وزدەرى سياقتى ساقالدى ادۆوكات تاۋىپ الىپتى"، - دەيدى ەربول.

ەر ادام قاجەتتى ورگانداردان كومەك سۇراپ، ادۆوكات جالداعان، پويسياعا ارىز تۇسىرگەن، اۋداندىق جانە يۋۆەنالدىق سوتقا دا بارىپتى.

"ءبىرىنشى سوتىمىز اۋداندىق بولدى. بار دالەلىمدى ۇسىندىم. ايەلىم دە قورقىنىشتى تۇستەر كورگەن سوڭ ناعىز مۇسىلمان بولعانىن مويىندادى. ءسويتىپ، ولار وسى سوتتا جەڭىلگەن سوڭ "قۇربىلارى" وعان ءدىن تاقىرىبىندا ءسوز قوزعاما جانە كۇيەۋىم ۇرىپ-سوقتى دەپ ايت دەپ كوندىرىپتى. ءبىراق مۇنى دالەلدەي المادى، سەبەبى تاربيەشىلەر دە، مۇعالىمدەر دە، كورشىلەر دە، اتا-اناسى دا مەنىڭ قانداي ادام ەكەنىمدى بىلەدى"، - دەدى ەر ادام.

وسىلاي باسى قاتىپ جۇرگەن ەربول قىزدارىنىڭ ءجيى اۋىرىپ قالا بەرەتىنىن جانە ازىپ كەتكەنىن بايقايدى. ايگۇلدىڭ ءوزى دە اۋىرىپ جۇرگەندىكتەن، ەر ادام ۇشەۋىن دە اۋرۋحاناعا جاتقىزىپتى. الايدا ءبىر اپتادان كەيىن ايەل قىزدارىن الىپ، اۋرۋحانادان قاشىپ كەتكەن. ايەل قىزداردىڭ دەنساۋلىعى "اللانىڭ قولىندا ەكەنىن" جانە ەم-دومنىڭ قاجەتى بولمايتىنىن مالىمدەپتى.

ەر ادامنىڭ ايتۋىنشا، سودان بەرى ايەلى حابارسىز كەتكەن.

"قىزدارىمدى كورمەگەلى كوپ بولدى، ءازىربايجانعا الىپ كەتىپتى. اتا-اناما دا، ماعان دا تەلەفون سوقپادى. ەكى سوتتا دا جەڭىپ شىقتىم، ولار بولسا ماعان قىزدارىمدى جولاتپايدى. سودان بەرى سوزىلىپ كەتتى، ءالى دە ايەلىمدى جاقسى كورەتىنىمدى ايتىپ، بالالارىمدى ۇيگە قاتارۋىن سۇراپ كەلەمىن. مەن وعان سۇرەلەردى جاتتاپ جۇرگەنىمدى دە ايتتىم"، - دەيدى ەربول قاسىموۆ.

ول جەڭىلگىسى جوق ەكەنىن ايتىپ، زاڭ تۇرعىسىندا قىزدارىن ءدىني اعىم اسەرىنەن قورعاپ قالامىن دەپ ۇمىتتەنىپ وتىر.