Búgin belgili saıasatker, ult janashyry Muhtar Taıjan baspasóz máslıhatyn ótkizip, óziniń saıasattan ketetini týraly málimdedi. Jýrnalıser men qoǵam belsendileriniń suraqtaryna jaýap berdi.
Qazirgi saıası sahnamyzdaǵy eń belsendi ári jas saıasatker Muhtar Taıjannyń álemdik saıasat myń qubylyp turǵan qıly kezeńde saıasattan ketý týraly sheshimi qazaq qoǵamyn tań qaldyrýda. Oǵan dálel áleýmettik jelilerdegi qyzý pikirtalastar men baspasóz máslıhatyna jınalǵan jurtshylyqtyń shıraq pikirleri men suraqtary. Al, Muhtar myrza óziniń saıasattan ketýi sebebin jeke basynyń sharýalarymen baılanystyrdy: «Meniń jasym 40-ta. Otbasym bar. Men saıasataǵy óz isimmen 100 paıyz shuǵyldandym dep oılaımyn. Kóp eńbek ettim. Kúsh-jigerimdi jumsadym. Men ult jolynda júrgen jalǵyz adam emespin. Menen keıin de keletin jastar bar. Biz osy kúnge deıin qanshama bastama kóterdik. Bilesizder me, qansha sý quısań da, alma aǵashy tek ýaqyty kelgende ǵana jemis beredi. Sol sekildi, meniń de saıasattan ketetin ýaqytym keldi. Men qazir óz jumysymdy retteýim kerek. Saıasatpen aınalysamyn dep, óz sharýamda tym álsiretip aldym. Ol jaqta da ózindik mindetteri de bar. Men jumysty aıaǵyna deıin jetkizýdi unatamyn. Naqty sharýamen aınalysqym keledi. Ulttyq patrıottyq salada jumys jasaǵandardyń basy nemese sońy men emes. Qazaqstannyń ár túkpirinde ultqa jany ashıtyn qansha jastar bar. Árqaısymyz kúshimiz jetkenshe ter tógýimiz kerek»,-deıdi ol.
Máslıhat barysynda Muhtar Taıjanǵa onyń memlekettik qýǵyndaýda júrgen eks-sheneýnik Rahat Álıevtiń qazirgi jary Eleonora Shorazǵa qatysy bar-joǵy da tilge tıek etildi. Muhtar Taıjan bul alyp-qashpa áńgimeniń shyndyqqa qatysy bar ekenin moıyndady: «Ol ras. Men eshqashan ótirik sóılegen emespin. Eleonora bizdiń alys týymymyz. Biraq ol 90 jyldary shetelge oqýǵa ketken. Qazir de sonda turady. Eshqandaı baılanysymyz bolǵan emes. Men onyń Rahat Álıevke turmysqa shyqqany týraly gazet arqyly estidim. Onyń ákesi Murathan meniń ákemniń nemere aǵasy. Biraq ár adam óziniń jeke basyna ǵana jaýap beredi. Elámen de, Rahat Álıevpen de eshqashan baılanysqan emespin, tipti telefonmen de sóılespegenmin. Biraq, meniń «kúıeý balam» Rahat Álıev men týraly qanshama qaraly sózder aıtyp júr», -dedi.
Muhtar Taıjan osy ýaqytqa deıin elimizdegi barlyq qoǵamdyq-saıası máselelerge óziniń saıasatkerlik jáne azamattyq pikirin ashyq ta erkin aıtyp kelgen azamattardyń biri. Jáne saıasattan ketse de, óz ustanymynan eshqashan taımaıtyndyǵyn da aıtty: «Halyq aldyndaǵy mindetim - óz bilimim, kúsh-jigerimdi halyq ıgiligi úshin paıdalaný. Ázirshe, kúshim bar kezde basqa ja jumystarmen aınalysýdy jón kórip otyrmyn. Meniń sheshimim qazirgi saıası jaǵdaılarǵa esh qatysy joq. Ulttyq qaýipsizdik komıtetine de eshqandaı baılanysym joq. Eger men UQK-nen bolsam, maǵan osyndaı qysym jasalar ma edi?»,- dep jaýap berdi Muhtar Taıjandy «UQK adamy» deıtin sekemshil blogshy Rınat Kıbraevke.
Barshańyzǵa belgili, aldaǵy ýaqytta Eýrazıalyq Odaqqa qarsy uıym qurylǵaly jatyr. Onyń basynda basynda Aıdos Sarym, Rasýl Jumaly, Janbolat Mamaı sekildi ult janashyrlary júr. Alaıda, Muhtar Taıjannyń nege dál antıeýrazıalyq forým ótkeli jatqan kúıip turǵan kezeńde saıasattan ketýi de suraldy: « 2009 jyly qarashadan bastap men Kedendik Odaqqa qarsylyǵymdy bildirip kelemin. Shahanov aǵalarymyz qatysqan odaqqa qarsy málimdemeni de bastaǵan men edim. Qanshama maqala jazdym, suhbat berdim. Al, qazir Kedendik Odaq, Eýrazıalyq Odaqtyń ne ekenin, sońy nege aparatyny barshamyzǵa belgili. Men, árıne, antıeýrazıalyq uıymdy da, Halyqtyq Alánsty da qoldaımyn. Biraq, meniń ketetin ýaqytym kelgen sekildi. Jańa jyl bastalǵaly jatyr. Qazirgi patrıottyq qozǵalysymyz myqty dep sanaımyn! Ári qaraı da myqty bolady dep oılaımyn! Saıasat búginmen bitpeıtin másele. Sondyqtan, qazir ketken jón dep sanaımyn».
Alaıda, Muhtar myrza óziniń bul ketýin túpkilikti dep sanamaıdy, ıaǵnı kún týǵanda qaıtyp kelýi de múmkin ekenin aıtty: «Ómir toqtap qalmaıdy, ári qaraı damıdy, ózgeredi. Eger Reseı tarapynan qandaı da bir seperatıstik qadamdar baıqalyp jatsa, men qaıta oralýym múmkin. Tek qana saıasatker emes, azamat retinde óz únimdi, kózqarasymdy bildirýge týra keletin jaǵdaıdar bolyp otyrýy múmkin», - deıdi ol. Al, eń ókinishtisi, endi Muhtar aǵamyz Fb áleýmettik jelisinde sırek bas suǵatyn bolady jáne burynǵydaı jıi jazba jazbaıtynyn aıtty.
Qasym Amanjol, jýrnalıs:
– Muhtar Taıjannyń ketýinen tragedıa jasamaýlaryńyzdy ótinemin. Eń bastysy, ol qarapaıym halyqtyń arasynan shyǵyp, ulttyq-demokratıalyq baǵyttaǵy birshama bastamalar kóterdi. Asa úlken qysym da, usynylǵan qyzmet te, aqsha da, astyrtyn saıasat ta joq. Birshama ýaqytqa "taım-aýt" alǵan azamatqa kekesinsiz, mysqylsyz qarasaq eken.
Ámirjan Qosanov, táýelsiz saıasatker:
– Osyndaı bilimdi, jan-jaqty daıarlyǵy bar, eshkimnen qarjy surap jaltaqtamaıtyn, eń bastysy, ulttyq turǵydan turaqty ári tegeýrindi ustanymǵa ıe azamattyń kezinde qoǵamdyq ómirge belsendi aralasýy, sózsiz, jańalyq boldy. Ulttyq múdde úshin kúresti ol naqty bastamalarmen baıytty dep oılaımyn. Sóıtip, Muqtar qoǵamdyq ómirdiń bir faktoryna aınalyp ketti. Bes jyl ishinde kóptegen bastamalardyń basy-qasynda júrdi, eldiń shynaıy iltıpatyna ıe boldy. Mańaıyna jaqtastaryn jumyldyra bildi. Ol da árkimniń qolynan kele bermeıtin sharýa. Ózim de, ákesi Bolathan aǵanyń kezindegi áriptes-baýyry retinde onyń uly Muqtarmen saıası ǵana emes, adamı turǵydan jaqyn bolǵanyma rızamyn. Al «belsendi saıasattan ketemin, bıznespen aınalysamyn» degen sheshimi – onyń óz sheshimi. Árıne, men sekildi talaıjylǵy oppozısıonerge, aramyzda Muqtar sekildi jigitterdiń júre bergeni durys edi. Qatarymyz kóp bolǵanyna ne jetsin! Biraq Muqtar baýyrymnyń sheshimin túsinistikpen qabyl alaıyq. Ne bolsa da, onyń qaı salada júrse de, Qazaq úshin jasar tirligi áli alda dep oılaımyn.
Aıdos Juqanuly, táýelsiz jýrnalıs:
- Muqańdy 2 jyl syrtynan zerttep baryp, byltyr qasyna bardym. Men ol kisini úlgi tutar aǵa retinde, ol kisi meni dos retinde qabyldady. 1 jyl boıy úzeńgi qaǵystyrdym. Muqańnyń basty birinshi qasıeti - qazaqtyń muńyn júregimen qabyldaıdy, qaıǵyrady jáne qarap otyrmaı, sony sheshýge aıanbaı eńbektenedi. Ekinshi qasıeti - aýyzben oraq orǵandy jany jek kóredi. Naqty jumys istep, naqty nátıjeni kórýge talpynady. Al "saıasat maıdanynda osydan bylaı belsendi bolmaımyn" dep sheshim qabyldaýy - óziniń jeke sheshimi. Bılik osyndaı energıasy men bilimi mol qaısar jigitterdi memleket múddesi úshin paıdalanbaıtyny ókinishti. Muhtardyń ekonomıka salasyndaǵy bir mınıstrlikti basqara alatyn qabileti de, tájirıbesi de bar. Oǵan qasynda júrip kózim jetken. Ultshyl azamattardyń joǵary laýazymdy qyzmette bolmaýy - bıliktiń qazaq ultyna degen ustanymyn bildiredi. Muqańnyń qazaq halqy úshin áli talaı jumystardy tyndyratynyna bek senemin.
