Almatyda qala ákimdiginiń bastamasymen BUU-nyń Damý Baǵdarlamasyna jáne Jahandyq Ekologıalyq Qordyń 2011 jylǵy turaqty kólik qozǵalysy arqyly qorshaǵan ortany jasqartýdyń naqtyly sharalaryn júzege asyrý jónindegi sheshimine oraı «Almatynyń turaqty kóligi» jobasyna qatysty halyqaralyq konferensıa ótýde.
Almaty ákimi Baýyrjan Baıbek óziniń quttyqtaý sózinde búgingi kúni qalada 2023 jylǵa deıin kólik qozǵalysyn uıymdastyrýdyń keshendi syzbasy jasalǵanyn, atalǵan qujatta kólikti damytýdyń barlyq vektorlary qamtylǵanyn jáne olardyń bir bóliginiń júzege asqanyn atap ótti.
Mysaly, uzyndyǵy 96 shaqyrym bolatyn qoǵamdyq kóliktiń arnaıy jolaǵy jasaldy, sonyń arqasynda jyljymaly sostavtyń ortasha jyldamdyǵy 1,5 ese artty, jolaýshylar legi 30%-ǵa kóbeıdi. Qurmanǵazy jáne Shevchenko kósheleriniń boıynda bir baǵyttyq qozǵalys uıymdastyryldy. Aqyly kólik turaqtaryn engizý barysynda kóshe- jol júıesiniń júktemesi tómendedi, búdjet tólemi bes ese ósti. «Orbıta» yqsham aýdanynan «Kókbazarǵa» deıin velodálizi jasaldy, 1730 velosıpedi bar 200 velobeket paıda boldy. Naryq qatynasyn damytý jáne kóleńkeli tabysty syrtqa shyǵarý barysynda qalanyń avtobýs parkteri jańarýda, búdjettiń jáne jeke tasymaldaýshylar qarjylary esebinen syıymdylyǵy ártúrli 675 jańa avtobýs alyndy. BRT jobasy iske asýda, JRK jobasyna daıyndyqtar júrýde, metropolıten jelileriniń qurylystary júrýde.
Almaty ákimi qalada kólikke qatysty reformalar «Almaty-2020» baǵdarlamasyna saı jasalyp jatqandyǵyn, al bul baǵdarlamany halyqtyń barlyq toptary, sarapshylar, halyqaralyq ınstıtýttar, bıznes pen túrli qoǵamdyq uıymdardyń ashyq talqylaǵanyn jáne kraýdsorsıng qaǵıdasy boıynsha qabyldanǵany qadap turyp aıtty.
«Eń mańyzdy aspekt, Prezıdentimiz aıtqandaı, Bes ınstıtýsıonaldy reformalarǵa qatysty, olar – bılik pen buqara arasyndaǵy jańa qarym- qatynas, ashyqtyq pen esep berý. Baǵdarlamanyń negizgi taraýynyń biri «Belsendi azamattar qalasy» dep atalady.Biz almatylyqtardyń barynsha belsendiligi úshin maqtanamyz. Olarǵa arqa súıeımiz jáne ár usynystaryna derý mán beremiz, sóıtip qala turǵyndary mańyzdy máselelerdi sheshýge kómektesýde. Óz reformalarymyzda biz ekinshi aspekt retinde elimizdiń barlyq mańyzdy qujattarynda kórinis tapqan OESR standarttaryna júginemiz. Jergilikti deńgeıde Ulttyq strategıany júzege asyrý biz úshin óte mańyzdy, ol naqtyly ındıkatorlar men is- qımyldan kórinis tabatyn bolady. «Almaty-2020» baǵdarlamasynyń basty sharty - ekologıa. Bizdiń jasap jatqandarymyzdyń barlyǵy, ıaǵnı kólik reformasy, júrginshi joly, veloınfraqurylymy, aqyly kólik turaqtary, arnaıy jolaqtar, jańarǵan avtobýs parkteri, TES-ti gazǵa kóshiriý, Ál- Farabı dańǵylynyń joǵary jaǵyna qurylys salýǵa shekteý qoıý, osynyń barlyǵy ekologıany jaqsartýǵa baǵyttalǵan», -dep atap ótti Baýyrjan Baıbek.
Memlekettik organdar ókilderiniń jáne Barselonadan, Vena men Batýmıden kelgen halyqaralyq sarapshylardyń qatysýymen ótip jatqan eki kúndik konferensıa kezinde jobaǵa qatysty júzege asqan oń ister týraly aıtylyp, Qazaqstan qalalarynda turaqty kólik qozǵalysy men jınaqylyq jóninde naqtyly usynystar talqylanady.
«Damyǵan kólik júıesinsiz qalanyń turaqty órkendeýi múmkin emes. Kez- kelgen megapolıste kólik reformasy barynsha kúrdeli. PROON baǵdarlamasynyń úlken jetistigi bolyp tabylatyn «Turaqty kólik» jobasy 2023 jylǵa deıingi mańyzdy qujat, bul kólikti josparlaýdyń ıntensıvti ádisi, onyń oń nátıjesin biz Almaty qalasyndaǵy kólik salasynyń damýynan kórip otyrmyz. Sońǵy jyldary jeke kólikti paıdalaný 50%- dan 41%-ǵa tómendedi, qoǵamdyq kólik, velosıped, júrginshi joldar órken jaıa bastady. Men eldiń iri megapolısiniń oń tájirıbesi Qazaqstandaǵy kólik salasyn jańǵyrtýdyń katalızatoryna aınalatynyna senimdimin», - dedi Qazaqstandaǵy PROON-nyń turaqty ókiliniń orynbasary Mýnhtýıa Altangerel.
Jobanyń sheteldik sarapshylary Almatynyń kólik júıesinde sapaly zertteýdiń júrgizilgenin, jergilikti organdardyń qajetti tájirıbe jınaqtaǵandaryn, kólik júıesin odan ári damytýdyń naqtyly vektory anyqtalǵanyn atap ótti. Basqa qalalarda da kólik júıesin turaqty damytý úshin qoǵamdyq kólikti damytýdyń, zańdylyqty jetildirýdiń, kadrlar daıarlaýdyń, jańa tehnologıalar men basqalardy engizýdiń ulttyq strategıasyn jasaý qajet.