وزبەكستاندا قاراپايىم مەكتەپ مۇعالىمىنەن مەملەكەت قايراتكەرىنە دەيىن وسكەن تۇرسىنحان قۇدايبەرگەنوۆ تۋرالى نە بىلەمىز؟

بۇل كىسى تۋرالى قىزىلوردا قالاسىنىڭ تۇرعىنى، ىشكى ىستەر سالاسىنىڭ ارداگەرى، وتستاۆكاداعى پولكوۆنيك حابيبۋللا جۇمادىللايەۆ ايتقان ەدى. ول تاشكەنتكە بارىپ، جولىققانىن، اعايىن رەتىندە قۇرمەت جاساعانىن جەتكىزدى. وسىدان كەيىن قانداسىمىز جايلى تەرەڭ ىزدەنۋگە كوشتىك، دەپ جازادى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى Sputnik قازاقستان سايتىنا سىلتەمە جاساپ.

تۇرسىنحان قۇدايبەرگەنوۆ تاشكەنت وبلىسى شىناز اۋدانىندا تۋعان، ياعني وزبەكستاندا. دەگەنمەن اكەسى ايدار قىزىلوردالىق. جاڭاقورعان اۋدانىنىڭ تۋماسى. كەزىندە اشارشىلىق زامانىندا وزبەك جەرىنە كوشىپ بارعان. ەتى ءتىرى ول كولحوز باسقارىپ، بۇگىندە سول كولحوز ايدار اتىندا اتالادى.

اكەدەن ەرتە قالعان تۇرسىنحاننىڭ قاراپايىم مەكتەپ مۇعالىمىنەن مەملەكەت قايراتكەرىنە دەيىن وسۋىنە اكەسىنىڭ دوستارى ساتىباي مەن يشان ەسىمدى شارۋاشىلىق باسقارعان ازاماتتار كومەكتەسەدى. ءدال سول كەزدە وزبەكستان كومپارتياسى ورتالىق كوميتەتىندە حاتشى بولىپ كەلگەن ۆلاديمير گريگوريەۆيچ گريششۋكتىڭ ىقپالىمەن قۇقىق قورعاۋ سالاسىنا اۋىستى.

الدىمەن ول 1982 جىلى كسرو ءىىم اكادەمياسىندا وقىپ، كەيىننەن  حورەزم جانە فەرعانا وبلاستىق ىشكى ىستەر دەپارتامەنتىن باسقاردى. بيلىك باسىنداعىلار ونى 2006-2010 جىلدارى فەرعانا وبلاستىق ىشكى ىستەر دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى ەتىپ جىبەردى. وڭىردە قوعامدىق ءتارتىپتى كۇشەيتۋ ماقساتىندا ارنايى جىبەرىلگەن بولۋى ءتيىس، ويتكەنى فەرعانا وبلىسىندا قوعامدىق تولقۋ ءورشىپ تۇرعان ەدى.

وسى حالىق نارازىلىعىن باسۋ ءۇشىن ادەيى تۇرسىنحاننىڭ تالاپشىل ءپرينسيپى قاجەت بولعان سەكىلدى. ءسويتىپ، فەرعانا وبلىسىنداعى كوتەرىلىستى باسۋداعى تۇرسىنحاننىڭ تاباندىلىعى مەن قىراعىلىعى ەل پرەزيدەنتىنىڭ نازارىنا ىلىكتى.

2001-2006 جىلدارى وزبەكستان پرەزيدەنتى يسلام كارىموۆتىڭ قۇقىق قورعاۋ جانە باقىلاۋ ورگانىن ۇيلەستىرۋشى مەملەكەتتىك كەڭەسشىسى بولدى. ىشكى ىستەر ورگانىنان بىردەن مۇنداي بيىك لاۋازىمعا بارۋ كۇتپەگەن جاعداي.

دەگەنمەن مەملەكەت باسشىسىنىڭ سەنىمىنەن شىعىپ، ءوزىن بىلىكتى باسشى رەتىندە تانىتقانى تەكتىلىگى دە بولار، تۇرسىنحان ايدار ۇلى قۇجاتىنداعى "قازاق" دەگەن ۇلتىن وزگەرتكەن ەمەس. شىن مانىندە، وزبەكستاندا مەملەكەتتىك ساياساتتا مۇنداي ماسەلە "تومپاق" كەلەتىن ەدى.

گەنەرال تۇرسىنحان ايدارۇلىن 2010 جىلى  توتەنشە جاعدايلار ءمينيسترى ەتىپ تاعايىندادى. مينيسترلىكتى تابانى كۇرەكتەي جەتى جىل  باسقاردى. قۇرمەتتى دەمالىسقا شىقتى. ءبىراق جاقسى قىزمەتكەردى كىم جىبەرگىسى كەلەدى؟

ەل پرەزيدەنتى الماسىپ، مەملەكەت باسىنا شاۆكات ميرزيەيەۆ وتىردى. جاڭا پرەزيدەنت تە تۇرسىنحاندى جانىنا الدى. ءسويتىپ، مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەتتى. بۇل جولى ول جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ وتىنىشتەرىن قاراۋدى ۇيلەستىردى جانە باقىلاۋ جاسادى.

شەت ەلدەگى شەندى قازاقتى جاڭا پرەزيدەنت جاقىندا مەملەكەتتىك كەڭەسشىمەن قوسا، توتەنشە جاعدايلار ءمينيسترى ەتىپ قويدى. بيلىكتە جۇرگەن قانداسىمىزدىڭ وتباسىلىق ءومىرى دە ونەگەلى، ونىڭ ءۇش ۇلى جانە قىزى بار، نەمەرە سۇيگەن اتا.

ۇسىنعان: نازەركە لابيحان