Aýdan, oblys maqtashylary úshin jaqsy jańapyq. QR aýylsharýashylyǵy mınıstrligi baspasóz qyzmetiniń habaryna suıensek, 2016 jyldan tuqym sharýashylyqtaryn sýbsıdıalaý erejesine eleýli ózgerister endirilgen. Esterińizde bolsa, memleket elıta men ekinshi reprodýksıaly maqta shıtterin óndirýde sýbsıdıalaýdy múldem toqtatyp, tek K-1-ge ǵana qoldaý kórsetetin. Nátıjesinde, Maqtaaraldyń ózinde tuqym sharýashylyqtarynyń sany kurt kemip, esepte turǵandarynyń zatynan góri aty ǵana qaldy. Shuǵyl sharalar juzege asyrylyp, shet elderden tuqymdyq materıaldar da jetkizilip, olardy ekkenderge basymdylyqtar da belgilendi. Sýbsıdıalaý erejesine engizilgen qosymshalar, shyntýaıtyna kelsek, maqta sharýashylyǵyndaǵy elıtalyq jáne tuqym sharýashylyqtaryna «ekinshi ómir» berip, olardyń aıaqqa turýyna sebepshi bolatyn turi bar. Sonymen, jańa tapaptarǵa sáıkes, sýbsıdıalaý mólsheri 30-50-den 70% deıin artqan. Seleksıalyq jetistikter memreestrine engen, Qazaqstanda qoldanýǵa usynylǵan jáne osy tizilimge enbegen sorttardyń shıtterin óndirýde memlekettik qoldaýdyń mólsherleri ártúrli. Birinshileriniki 70% qurasa, ekinshi toptaǵy kórsetkish - 30. Joǵary reprodýksıaly maqta shıtteri men óndirisshilerdi tolyq qamtamasyz etý - bul, árıne, salany damytýdaǵy eń negizgi talap. Bólingen qarjy tıimsiz paıdalanylady degen túrli syltaýlarmen sýbsıdıalaýdy shegerý salanyń tamyryna bapta salýmen birdeı edi. Kósh júre túzeledi demekshi, maqtashylar jaǵy aldaǵy kezde osyndaı volúntarıstik sheshimder qabyldanbasa eken deıdi. Óńirde ornalasqan maqta sharýashylyǵy ǵylymı-zertteý ınstıtýty joǵary sapaly otandyq, aýdandastyrylǵan maqta sorttaryn shyǵarýda belgili deńgeıdi qamtamasyz etip otyr. Aldaǵy kezde ǴZI flagman retinde qaıta qurylǵan tuqym sharýashylyqtarymen birlese otyryp joǵary reprodýksıaly shıt óndirisin shırata tusedi degen úmit bar.

T.JASUZAQULY 

«Maqtaaral» gazeti, №40  2016