Qara óleńniń qasıetin qanyna sińirip, óleńdegi árbir tarmaqty taǵdyrymnyń joly dep, árbir yrǵaqty júreginiń dúrsilimen ushtastyrǵan, tunyq sezimdi, syrshyl aqyndar kóp-aq. Syrshyl degen de aty atalmaı ótýge tıisti emes bir aqyn bolsa ol Tumanbaı Moldaǵalıev. Kózi tiri bolǵanda bıylǵy jyldyń 20 naýryzynda Tumekeń 80 jasqa tolar edi. Tumekeńniń 80jasqa tolýyn aqyn jyryn ardaq tutqan arda qazaq arqaly el men alqaly jurtty jınap este qalarlyqtaı ótkizeri aqıqat. Sol bir ónegeli istiń bastamasy retinde kúni keshe naýryzdyń 13 juldyzynda Jazýshylar odaǵynyń ádebıetshiler úıinde «Kóktemdi qondyryp qanatyna...» degen atpen Tumekeńniń rýhyna arnalǵan án-jyr keshi ótken bolatyn. Keshke jınalǵan halyq kóp boldy. Keshti aqyn, jýrnalıs Janarbek Áshimbaı júrgizdi. Tumekeńniń tumadaı jyrlarynyń birin oqyp, keshti ashyp berý úshin alǵashqy sózdi Qazaqstan Jazýshylar odaǵy basqarmasynyń birinshi tóraǵasy Ǵalym Jaılybaıǵa berdi. Áýelgi bolyp kesh saltanatyn ashyp berýge sóz alǵan Jaılybaı aqyn Tumekeń týraly birqatar estelikerdi eske túsire ketti.Sóziniń sońynan aqynǵa arnaǵan «Kóktem shaqyrady» atty óleńin oqyp, jurtty rıza etti. Keshtiń kelesi qonaǵy retinde sahna tórine Qazaqstannyń halyq ártisi, akter, ánshi Tuńǵyshbaı Ál-Tarazı shyqty. Óziniń sózinde Tumanbaı aqyn men Kúltaı jeńeshe – úsheýiniń AQSH-qa sapary kezindegi qyzyq jaıttar týraly sóz qozǵady. Artynan Nurǵısa Tilendıevtiń ánine jazylǵan «Qaıran meniń júregim» ánin oryndady. Aqyn jaıynda jadynda saqtalǵan jaǵymdy estelikterin aqtaryp, sóziniń arasynda qasıeti ketken qara óleń jaıynda qozǵap, Tumekeńniń minezi týraly syr aqtarǵan kelesi bir qonaq aqyn Beksultan Nurjekeıov boldy. Árbir sahnaǵa shyǵyp sóz sóılegen, óner kórsetkenderdi habarlar aldynda kesh júrgizýshisi Janarbek aqyn týraly, aqynnyń dostary, týystary týraly syr aqtaryp otyrdy. Qyzdarynyń, ulynyń attaryn ataı otyryp, sahna tórine aqynnyń kúıeý balasy ánshi Erjan Belǵozıevty shaqyrdy. Erjan Belǵozıev aqyn týraly esteliktermen bólisip, Tumaǵańnyń súıikti áni «Ǵashyq júrek» ánin oryndady.Sazdy áýen aıaqtalǵan soń kórermen qaýymnyń suraýymen, Erjan Belǵozıev taǵy bir ánniń tarıhyn aıtyp, sol ándi oryndap berdi. Ol án «Qaraqat tergen kúnder» áni bolatyn.Kelesi bolyp bolyp sahna tórine kóktem gúlindeı qulpyrǵan Qazaq memlekettiń qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń janynan Tursynbaı Dáýitulynyń jetekshiligimen qurylǵan «Nazqońyr» úıirmesiniń qyzdary shyǵyp, aqynnyń tumadaı tunyq jyrlaryn oqyp, «Qustar qaıtyp barady ánin» hor bolyp oryndadady. Kesh júrgizýshisi Tumaǵańnyń «Qustar qaıtyp keledi» ániniń shyǵý tarıhyn baıandap, ándi oryndamaqqa sahna tórine dástúrli ánderdi oryndaýshy Aıgúl Qosanovanyń shaqyrdy. Ánshiniń jandy elittirgen ánine qol soqpaǵan jan qalmady. Aqyn jaıly aqynnyń tolǵaýyn estimekke sahna tórine aqqý aqyn Marfýza Aıtqojına men aqyn Rafael Nıazbek shaqyrtyldy. Marfýza apaıymyz aqyn týraly estelikterin aıtyp, kózine jas aldy. Rafael aǵamyz aqynǵa «Alataý» atty arnaýyn oqydy. Artynan ánshi Ultý Qabaeva «Saǵyndym ǵoı» ánin oryndady. Tumekeńniń shákirti Bolat Úsenbaev arnaýyn oqyp, aqynyń synyptasy Shaltyn atamyz esteliktermen bólisti. Keıinnen Baýyrjan Jaqypov sahnaǵa shyǵyp, aqyn ómirden ótken kúni jazǵan óleńin oqyp, jurttyń janaryna jas uıalatty. Kelesi bolyp sahnaǵa «Aǵaıyndylar» toby shyǵyp, Tumaǵańnyń «Kózim kórdi aqqýdyń jylaǵanyn» ánin oryndady. Qalam ustaǵan qalamgerdiń sportqa degen qyzyǵýshylyǵyn óleńimen órnektep óleń oqyǵan Eseı Jeńisuly boldy. Keshtiń sońyn qorytyndylap, aqyn jaıly estelikterin aıtyp, jınalǵan qaýymǵa, keshti uıymdastyrýshy topqa óziniń alǵysyn jaýdyrǵan aqynnyń jary Kúltaı apamyz sóz sóıledi. Kesh sońynda ánshi Medeý Arynbaev Shámshi ánine jazylǵan «Baqyt qushaǵynda» ánin oryndady. Ánshi «baǵymdy ashqan án» dep baǵalap, «Qustar qaıtyp barady» ánin, gıtaranyń súımeldeýimen oryndady. Árenıe, bul ánniń halyq kóńiline sińgendigi, bul ánge, aqynǵa degen qurmeti bolsa kerek, jurt ornynan turyp, ándi birge shyrqady. Aqynnyń izgi rýhyna arnalǵan án-jyr keshi osylaı ótti.
Tarıhynda taǵdyryn óleńimen shegelegen aqyndardyń aty óshpeı, erteńge jańǵyryp jete bermek. Búginde Tumaǵańnyń káýsar jyryna qanyp, sýsyndap júrgen jastarymyz az emes. Láıim, solaı bolǵaı.
Orazbaı Januzaq
