Ulttyq bank «Aq jol» partıasy depýtattarynyń altyn-valúta rezervteri aktıvterin ártaraptandyrý týraly usynysyna tolyqtaı qosylady.
Ulttyq bank depýtattardyń altyn-valúta rezervterin (AVR) ártaraptandyrý týraly usynysyn tolyǵymen quptaıdy – delingen Danıar Aqyshevtiń «Aq jol» partıasy depýtattarynyń saýalyna bergen jaýabynda. Eske sala keteıik, aǵymdaǵy jyldyń 27 maýsymynda Azat Perýashev halyqaralyq saýdalyq sanksıalar men kelispeýshilikterdiń artýy, birqatar ulttyq valútalardyń turaqsyzdyǵy jáne basqa da halyqaralyq táýekelder aıasynda altyn-valúta rezervteri qurylymyndaǵy altyn qorlaryn ulǵaıtý týraly usynyspen saýal joldaǵan bolatyn.
«Altyn-valútalyq rezervteri (AVR) ulttyq qarjy júıesiniń jáne ulttyq valútamyz – teńgeniń turaqtylyǵyn qamtamasyz etýde mańyzdy faktor bolyp tabylady», - dep atap ótken edi A. Perýashev. Demokratıalyq fraksıa álemdik ekonomıkada bolyp jatqan úrdisterdiń aıasynda Ulttyq bank pen QR Ulttyq qory jınaǵynyń qaýipsizdigine kepildik berý máselesiniń ózektiligi odan saıyn artyp keledi dep esepteıdi.
Sonymen birge Ulttyq qordyń jáne Ulttyq Bank rezervteriniń jınaqtary jáne negizgi bóligi shetel valútasy men sheteldik baǵaly qaǵazdardan turady. Máselen, Ulttyq Banktiń rezervterinde shetel valútasy jáne baǵaly qaǵazdar 57% (17,8 mlrd. AQSH dollary) quraıdy; Ulttyq qordyń aktıvterinde bul kórsetkish odan da joǵary. 2016 jylǵy derekterge súıensek, Ulttyq qordyń qarajaty shamamen 40% AQSH-tyń valútasy men qundy qaǵazdarynan, al 22% - Eýroaımaqtyń, 10% - Japonıanyń qarajatynan turady eken.
Saýalda kórsetilgendeı, AQSH-tyń belsendi ózimshildik (proteksıonıstik) saıasatynan kúmándanyp qalǵan keıbir memleketter men ultaralyq birlestikter álemdik birinshi ekonomıkadaǵy saýda qarym-qatynastaryn shekteýge jáne tólem quraly men rezervtik valúta retinde AQSH dollarynan bas tartyp, oǵan balamasyn tabýdyń jolyn izdeýge kirisken. Mundaı jaǵdaıda dollardyń betalysyn ǵana emes (kúrt ósýi nemese birden qunsyzdanýy) , sondaı-aq ózge de elderdiń valútalary men mindettemeleri sıaqty amerıkalyq baǵaly qaǵazdardyń ótimdi qundylyǵyn da kúni buryn boljaý múmkin bolmaı barady.
«Baıqalyp otyrǵan geosaıası jáne makroekonomıkalyq táýekelderdi eskere otyryp, «Aq jol» fraksıasy valúta portfelin odan ári ártaraptandyrýdy jalǵastyryp, bir valútanyń ústemdiginen shyǵý jáne ulttyq jınaqtaǵy altyn qorynyń úlesin kóbeıtý arqyly Qazaqstannyń altyn-valúta rezervterin qorǵaý sharalaryn qabyldaý qajet dep sanaıdy», - dep aıtylǵan depýtattyq saýalda.
Resmı jaýapta Ulttyq Bank fraksıa depýtattarynyń ustanymyn qoldady: ártaraptandyrý maqsatynda Ulttyq Bank altyn-valúta rezervteri quramyndaǵy AQSH dollarynyń úlesin birte-birte qysqartqany jóninde habarlady. Eger 2006 jyly ol 67% bolsa, al 2018 jyldyń maýsym aıynyń sońyna deıin - 46%-dy quraǵan.
«Qazirgi ýaqytta Ulttyq Banktiń altynvalúta rezervteriniń qurylymyndaǵy altyn kólemi 42,3%-ǵa jetti, bul tarıhı turǵydan eń joǵary shama bolyp tabylady (altynnyń eń az 7,2%úlesi 2006 jyly baıqaldy). Qun boıynsha bul kólem 12,9 mlrd AQSH dollaryn, al naqty shamada 323 tonnany quraıdy. Dúnıejúzilik altyn jónindegi keńestiń derekteri boıynsha Qazaqstan altyn rezervteri boıynsha álemde 16-shy orynda», - dep kórsetilgen Ulttyq bank tóraǵasy Danıar Aqyshevtiń «Aq jol» fraksıasy depýtattaryna jaýap bergen hatynda.
