ءدال ءبىر جىل بۇرىن 2016 جىلدىڭ قىركۇيەكتىڭ 9-ىندا قازاقستاننىڭ 9-شى پرەمەر-مينيسترى بولىپ باقىتجان ساعىنتايەۆ تاعايىندالدى. بۇل قىزمەتكە دەيىن ول پرەمەردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قىزمەتىن اتقارعان. باقىتجان ءابدىر ۇلى ەرتەرەكتە وڭىرلىك دامۋ ءمينيسترى، ەكونوميكالىق دامۋ جانە ساۋدا ءمينيسترى، پاۆلودار وبلىسى اكىمى قىزمەتتەرىن اتقارعان.

2012 جىلعى قىركۇيەكتە باقىتجان ساعىنتايەۆقا بيلىك پارتياسى «نۇر وتان» ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قىزمەتى جۇكتەلدى. ول بۇل قىزمەتتى ءبىر جىلدان اسا اتقاردى.

اتقارعان قىزمەتتەرىندە ساعىنتايەۆ ءوزىن ىسكەر، ناتيجەلى باسشى رەتىندە تەك جاقسى جاعىنان عانا كورسەتە ءبىلدى. ساعىنتايەۆ ۇكىمەت باسشىسى بولىپ تاعايىندالعان كەزدەن باستاپ، وعان دەيىن بولعان جابىق ەسىك جاعدايىندا وتەتىن ۇكىمەت وتىرىستارى بىردەن اشىق فورماتقا كوشىپ، الەۋمەتتىك جەلىدەگى پرەمەر-مينيستردىڭ رەسمي پاراقشاسىنان تىكەلەي ەفيردە ۇكىمەت وتىرىستارى وتكىزىلە باستادى. ساعىنتايەۆ ۇكىمەت جۇمىسىن اشىقتىققا نەگىزدەلگەن پرينسيپتەرمەن باسقارىپ كەلەدى، پرەمەردىڭ بۇل شەشىمى قوعام مەن الەۋمەتتىك جەلى پايدالانۋشىلارى تاراپىنان ءپوزيتيۆتى باعالانۋدا.

ساعىنتايەۆتىڭ ءبىر جىلدىق پرەمەر قىزمەتى ەلدىڭ ەسىندە ونىڭ «جەر كوميسسياسىن» باسقارۋىمەن قالدى. جەر كوميسسياسى قانشالىقتى ناتيجەلى قىزمەت ەتتى؟ ەلباسى تاپسىرماسىنا سايكەس كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ استاناداعى 4 وتىرىسى مەن  اقمولا، الماتى، قىزىلوردا جانە اتىراۋ وبلىستارىندا جەرگىلىكتى تۇرعىندارمەن وتكىزىلگەن كەزدەسۋلەردىڭ ناتيجەسى مەن ۇسىنىستار ەسكەرىلىپ، سونداي-اق، جەر رەفورماسى بويىنشا باستاماشىل ازاماتتارمەن تالقىلاۋ جۇرگىزۋدە سۇراقتار مەن ۇسىنىستاردىڭ قايتالانۋى نازارعا الىندى. جەر كوميسسياسى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنە قولدانىستاعى ءبىر جىلدىق موراتوريي مەرزىمىن 5 جىلعا، ياعني 2021 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنا دەيىن ۇزارتۋدى ۇسىنىپ، پرەزيدەنت بەكىتتى.

پرەزيدەنت نازاربايەۆتىڭ ۇكىمەت الدىنا قويعان ماقسات-مىندەتتەردى ساعىنتايەۆ باستاعان مينيسترلەر كابينەتىنىڭ  الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ساياساتى ورىنداۋعا قابلەتتى. كەيبىر بۇرىنعى ۇكىمەت باسشىلارى قولدانعان پوپۋليستىك تاسىلدەردى شەتكە ىسىرىپ، ناقتى جۇمىسپەن اينالىسىپ، ەكونوميكانى تۇراقتى ۇستاپ تۇرۋعا بار كۇشىن سالۋدا.

ساعىنتايەۆ پرەمەر-مينيستر بولىپ تاعايىندالعاننان باستاپ ەلىمىزدە الەۋمەتتىك ساسي داۋلار ساياسي داعدارىسقا ۇلاسپاعانىن اتاپ ايتۋ كەرەك. ساعىنتايەۆ ءوزىن تەك ناتيجەلى مەنەدجەر رەتىندە عانا ەمەس، ساياسي ورەسى جوعارى مەملەكەتشىل تۇلعا، جۇمساق، ليبەرالدى رەفورماتورلاردىڭ جاقتاۋشىسى رەتىندە بايقاتتى. رۋحاني جاڭعىرۋ يدەياسىن جۇزەگە اسىرۋدا ۇكىمەتتىڭ جۇمىسى ەڭ اۋقىمدى. سەبەبى ەكونوميكالىق  جاڭعىرۋدى دا، ساياسي شەشىمدەردى قاتەسىز ورىنداۋ دا ۇكىمەتتىڭ تىكەلەي مىندەتى.

ساعىنتايەۆ ۇكىمەتى باسقا ۇكىمەتتەردەن وزگەرەك. ونىڭ تۇسىندا كونستيتۋسياعا رەفورمالار جاسالىپ، ۇكىمەت قۇزىرەتى كەڭەيتىلدى.

نۇرعالي نۇرتاي