«سيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ق ر پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ قاراۋىنا ۇسىنىلادى. بۇل تۋرالى بۇگىن ۇكىمەت وتىرىسىندا اتالعان باعدارلاما تالقىلانعاننان كەيىن پرەمەر-مينيستر باقىتجان ساعىنتايەۆ ايتتى، دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى.

«وزدەرىڭىزدەر بىلەسىزدەر، «سيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ جوباسى قىركۇيەك ايىندا ەلباسىنا تانىستىرىلعان بولاتىن. ەلباسىنىڭ تاراپىنان ءبىرقاتار سىن-ەسكەرتپەلەر ايتىلدى. وسىنىڭ بارلىعى بۇگىن بىزگە ۇسىنىلىپ وتىرعان باعدارلامادا ورنىن تاۋىپ، قورىتىندىسى شىعارىلدى»، - دەدى باقىتجان ساعىنتايەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا، اتالعان باعدارلامانى ەنگىزۋدىڭ ناتيجەسىندەگى بۇگىنگى كۇنگى ەكونوميكالىق تيىمدىلىك 2،2 ترلن تەڭگەنى قۇرايتىن بولادى. ونىڭ كورسەتكىشتەرى الداعى ۋاقىتتا جوعارلايتىندىعىنا ەش كۇمان جوق.

«سول سەبەپتى ايتىلعان شارۋالاردىڭ بارلىعىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن ءبىرقاتار مينيسترلىك تاراپىنان ءىس-شارالار اتقارىلۋى قاجەت. ءبىرىنشى كەزەكتە اقپارات جانە كوممۋنيكاسيالار مينيسترلىگى مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن جانە ۇيىمدارمەن بىرلەسىپ، ءبىر اي مەرزىمنىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك باعدارلامانى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا ءىس-شارالاردىڭ تىڭعىلىقتى جوسپارىن جاۋاپتى تۇلعالار مەن جۇزەگە اسىرۋ مەرزىمىن كورسەتە وتىرىپ ازىرلەپ، بەكىتۋى قاجەت. ەكىنشىدەن، اقپارات جانە كوممۋنيكاسيالار مينيسترلىگى وكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرگە بيزنەس ءۇشىن دە، حالىق ءۇشىن دە كەشەندى اقپاراتتىق ءتۇسىندىرۋ شارالارىن ايقىنداۋى ءتيىس»، - دەدى ۇكىمەت باسشىسى.

سونىمەن قاتار پرەمەر-مينيستر ەلىمىزدىڭ ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنە مەملەكەتتىك باعدارلاما اياسىنداعى شارالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا جارتى جىلدىق ساپالى مونيتورينگ جۇرگىزۋى تيىستىگىن باسا ايتتى.

«بۇگىن ادىستەرىن قولداۋدى ۇسىنامىن جانە مەملەكەت باسشىسىنىڭ كەلىسۋىنە جىبەرۋ قاجەت. ماقۇلدانعاننان كەيىن ءبىز اتالعان باعدارلانى بەكىتەمىز جانە كەلەسى جىلدان باستاپ قابىلدانعان شەشىمدەر اياسىندا جۇزەگە اسىرۋدى باستايمىز»، - دەدى ساعىنتايەۆ.

بۇگىن ۇكىمەت وتىرىسىندا قارالعان «سيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ قازاقستانعا بەرەر پايداسى تۋرالى بريفينگ بارىسىندا اقپارات جانە كوممۋنيكاسيالار ءمينيسترى داۋرەن ابايەۆ، «زەردە» ۇاكح باسقارما ءتوراعاسى رۋسلان ەڭسەبايەۆ، قارجى مينيسترلىگىنىڭ مەملەكەتتىك كىرىس كوميتەتى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى ارعىن قىپشاقوۆ ايتىپ بەردى.

اقپارات جانە كوممۋنيكاسيالار ءمينيسترى داۋرەن ابايەۆتىڭ ايتۋىنشا، «سيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسىندا 12 ماقساتتى ينديكاتور قاراستىرىلعان. ەڭ باستىلارىنىڭ ءبىرى — ءارتۇرلى سالالاردا 2022 جىلعا قاراي 20%-دان 30%-عا دەيىن وسەتىن ەڭبەك ونىمدىلىگى. 2022 جىلعا قاراي جالپى بولشەك ساۋدا كولەمىندە ەلەكتروندى ساۋدا ۇلەسى 2،6% قۇرايدى. وسى كەزەڭدە سيفرلاندىرۋ ەسەبىنەن 300 مىڭعا دەيىن جۇمىس ورنى اشىلادى. ەلەكتروندى تۇردە ۇسىنىلاتىن مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ ۇلەسى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ جالپى كولەمىنىڭ 80%-نا دەيىن وسەدى. 80-نەن استام پايىزعا حالىقتىڭ سيفرلىق ساۋاتتىلىق دەڭگەيى ارتادى.

«بيىلعى جولداۋىندا ەلباسى قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى اياسىندا ەكونوميكانىڭ جەدەل تەحنولوگيالىق دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ مىندەتىن العا قويعانى بەلگىلى. دامىعان جانە سەرپىندى ەلدەردىڭ وزىق تاجىريبەسى IT-سالاسىن دامىتۋ مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىم ستراتەگيالىق باعىتى بولۋى قاجەت ەكەنىن كورسەتتى. وسىعان ساي اقپارات جانە كوممۋنيكاسيالار مينيسترلىگىنە «سيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ازىرلەۋ تاپسىرىلعان بولاتىن. مينيسترلىك بۇعان دەيىن مەملەكەت باسشىسى ايتقان ماسەلەلەردى قاراستىرا وتىرىپ، بۇگىنگى كۇنى باعدارلامانىڭ سوڭعى، قورىتىندى نۇسقاسىن ازىرلەپ، نازارلارىڭىزعا ۇسىنىپ وتىر»، - دەدى ول.

سونىمەن قاتار اقپارات ءمينيسترى اتالعان باعدارلامانى دايىنداۋعا شەتەلدىك ساراپشىلار تارتىلعانىن اتاپ ءوتتى.

«باعدارلامانى دايىنداۋعا شەتەلدىك جانە جەرگىلىكتى ساراپشىلار كەڭىنەن تارتىلدى. شەتەلدىك ساراپشىلار رەتىندە دۇنيەجۇزىلىك بانك، Boston consulting group، گارتنەر جانە تاعى باسقا كومپانيالار قاتىسسا، قازاقستاننان «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى، IT كومپانيالار اسسوسياسياسى جانە ينتەرنەت قاۋىمداستىعى ۇلەسىن قوستى. سونىمەن قاتار، بارلىق مەملەكەتتىك ورگاندار بەلسەنە اتسالىستى»، - دەدى داۋرەن ابايەۆ.

وسى ورايدا ول «سيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ باسقا سالالاردىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرەتىنىن تىلگە تيەك ەتتى.

«ەلباسى اتاپ وتكەندەي، سيفرلىق يندۋستريانى دامىتۋ بارلىق سالالارعا سەرپىن بەرەدى. وسى ورايدا، جاھاندىق سيفرلىق ەكوجۇيەدە بولىپ جاتقان وزگەرىستەردى ەسكەرە وتىرىپ، قازاقستاننىڭ ەكونوميكاسىن سيفرلاندىرۋ باستاماسىنىڭ ومىرلىك ماڭىزى زور بولماق. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا، «سيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ ماتىنىنە ونى جۇزەگە اسىرۋ بولىگى بويىنشا ءبىرقاتار تولىقتىرۋلار ەنگىزىلدى. وسىلايشا، باعدارلاما 2018 جىلدان 2022 جىلدارعا دەيىنگى كەزەڭدى قامتي وتىرىپ، ەل ەكونوميكاسىنىڭ تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋىنا سەرپىن بەرمەك. سونىمەن قاتار، ەڭبەك ونىمدىلىگىنىڭ ۇزاقمەرزىمدىك ءارى اۋقىمدى ءوسىمى ءۇشىن جاعداي جاساۋى ءتيىس»، - دەدى ۆەدومستۆو باسشىسى.

بيزنەسكە باعدارلامانىڭ پايداسى مەن ارتىقشىلىقتارى تۋرالى رۋسلان ەڭسەبايەۆ بايانداپ بەردى. ونىڭ ايتۋىنشا، شاعىن جانە ورتا بيزنەس سيفرلاندىرۋدى ەنگىزۋدەن ۇلكەن پايدا كورەدى. باعدارلامادا شوب-تى ىنتالاندىرۋ شارالارى، كاسىپكەرلىككە ءوز بەتىمەن جۇمىس ىستەيتىندەردى جانە شاعىن كاسىپكەرلەردى تارتۋ قاراستىرىلعان. شوب-كە قىزمەت كورسەتۋدىڭ ءبىرىڭعاي تەرەزەسىن قۇرۋ دا بەلگىلى-بىر قولايلى جاعدايلار جاسايدى. شاعىن كاسىپكەرلەر ءۇشىن ات قۇرالدارىنىڭ نەگىزگى پاكەتى جاسالدى جانە ت.ب.

كەدەندىك باقىلاۋ مەن سالىق سالاسىن سيفرلاندىرۋ اياسىندا «بلوكچەين تەحنولوگياسىن قولدانۋ ارقىلى ققس اكىمشىلىكتەندىرۋ» جوباسىن ەنگىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

ارعىن كىپشاقوۆ جاڭا تەحنولوگيالارعا نەگىزدەلگەن ورتالىقتاندىرىلماعان بازانى قالىپتاستىرۋ سالىق تولەۋشىلەردىڭ قارجى وپەراسيالارىنىڭ تىزبەگىن جىلدام قاداعالاۋعا جانە ولارعا ققس كەپىلدەندىرىلگەن قايتارىمىن جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن ايتتى.

بلوكچەين تەحنولوگيالارىن پايدالانۋ مىنالاردى:

• «سۇر» سىزبالاردى پايدالانۋ مۇمكىندىگىنىڭ بولماۋىن؛
• جاناما سالىقتاردى باسقارۋدىڭ قاراپايىمدىلىعىن؛
• سالىق تولەۋشىلەرگە ەسەپكە الۋ مەن ەسەپ بەرۋدىڭ وڭايلىعىن قامتاماسىز ەتەدى.

قازىرگى تاڭدا قارجى مينيسترلىگى «يتپ» دكق-مەن بىرلەسىپ، ققس اكىمشىلىكتەندىرۋ ادىستەمەسىن ازىرلەۋ جانە بلوكچەين تەحنولوگيانى قولدانۋ ارقىلى اقپاراتتىق جۇيەگە قويىلاتىن تەحنيكالىق تالاپتاردى ازىرلەۋ بويىنشا جۇمىستارىن باستادى.«الداعى جىلدىڭ قىركۇيەك ايىنا دەيىن ول تولىقتاي دايىن بولادى، ال 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ جۇيەگە كوشۋ جوسپارلانىپ وتىر»، — دەپ جۋرناليستەردىڭ بلوكچەين تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋ مەرزىمى تۋرالى سۇرانىقتارىنا جاۋاپ بەرە وتىرىپ، ا. قىپشاقوۆ ءسوزىن تۇيىندەدى.

سونداي-اق كەن ءوندىرۋشى 14 كاسىپورىنعا ەكونوميكانى سيفرلاندىرۋ بويىنشا يننوۆاسيالىق مودەلدەر ەنگىزىلەدى. وسى اقپاراتتاردى اتاعان اقپارات جانە كوممۋنيكاسيا مينيسترلىگىنىڭ وكىلى «سيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسى 5 باعىتتا جۇرەتىنىن جەتكىزدى. جىل سوڭىنا دەيىن قۇجاتتى بەكىتۋ كوزدەلگەن. سوندىقتان بۇگىنگى باسقوسۋدا شەتەلدىك ىرگەلى يننوۆاسيالىق كومپانيالارمەن وسى سالاداعى جەمىستى جوبالار تالقىلاندى.

باعدارلامانى ىسكە اسىرۋدىڭ بەس نەگىزگى باعىتى: 

«ەكونوميكا سالالارىن سيفرلاندىرۋ»؛

«سيفرلىق مەملەكەتكە كوشۋ»؛

«سيفرلىق جىبەك جولىن ىسكە اسىرۋ»؛

«ادام كاپيتالىن دامىتۋ»؛

«يننوۆاسيالىق ەكوجۇيە قۇرۋ».

وتىرىستا ماسەلەنى قاراۋ اياسىندا «زەردە» ۇبح باسقارما ءتوراعاسى رۋسلان ەڭسەبايەۆ، ساراپشى سەرگەي پەراپەچكا ءسوز سويلەدى، سونداي-اق، تاقىرىپقا قاتىستى پرەمەر-مينيستردىڭ ورىنباسارى اسقار جۇماعالييەۆ تۇسىنىكتەمە بەرىپ ءوتتى. ماسەلەنى قاراۋ قورىتىندىسى بويىنشا ۇكىمەت «سيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ ۇسىنىلعان جوباسىن قولدادى.