اكىمدىك قىزمەتكەرلەرى نەنى جاسىرعىسى كەلدى؟
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ باسشىسى جانسەيىت تۇيمەبايەۆ وتكەن جىلى اتقارعان جۇمىستارى تۋرالى ەل الدىندا ەسەپ بەردى. بۇل تۋرالى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى ratel.kz-كە سىلتەمە بەرىپ حابارلايدى.
بۇل كەزدەسۋگە ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى اسقار جۇماعالييەۆ پەن شىمكەنتتىڭ ەكس اكىمى، بۇگىندە «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ حاتشىسى قىزمەتىن اتقارىپ جۇرگەن عابيدوللا ءابدىراحمانوۆ جانە تاعى دا وزگە استانالىق قوناقتار قاتىستى.
ايتپاقشى، جيىن باستالماي تۇرىپ مىنا ءبىر جايتقا كۋا بولدىق. ءوزىن قاتيرا يبراگيموۆا دەپ تانىستىرعان كەيۋانا بانك الدىنداعى قارىزىن وتەي الماعان سوڭ ۇيىنەن ايىرىلعانىن ايتىپ مۇڭىن شاقتى. ءتىپتى جيىن باستالماي جاتىپ شۋ شىعارىپ ۇلگەرگەن ونى اكىمدىك وكىلدەرى سابىرعا شاقىرعىسى كەلگەنىمەن، «كۇن سۋىقتا بالالارىممەن دالادا قالدىم» دەگەن تۇرعىن سوڭعى ءۇمىتى وبلىس اكىمىندە ەكەنىن جەتكىزدى.
ءبىراق زالعا تۇيمەبايەۆ مىرزا كىرمەي جاتىپ اكىمدىكتەگىلەر الگى ايەل ازاماتىنان سىرتقا الىپ شىعىپ، ءبىر شۋدىڭ الدىن العانداي بولدى.
جيىن باستالىپ قويعان سوڭ زالعا ەنە الماعان تۇرعىندار جۋرناليستەرگە مۇڭىن جەتكىزدى. مەديسينا سالاسى بويىنشا كاسىبىن دوڭگەلەتىپ وتىرعان جۇماگۇل ناحىپوۆا ەسىمدى كەلىنشەك ەمدەلۋشىلەرىنىڭ ءوتىنىشىن ارقالاپ، جيىنعا كەلگەن كورىنەدى. الايدا اماناتتى جەتكىزۋ مۇمكىن بولمادى. زالعا كىرە الماعان ول اكىمنىڭ اتىنا ءۇش رەت حات جولداپ، جاۋابىن تاعاتسىزدانا كۇتىپ ءجۇر ەكەن.
رەگلامەنت بويىنشا قىرىق مينۋت ىشىندە بايانداما جاساۋعا ءتيىس ايماق باسشىسى مىنبەردە تۇرىپ ءبىر ساعاتتاي ءسوز سويلەدى. اتقارعان جۇمىستارىن بايانداعان ول بيىل وڭىردە جۇزەگە اساتىن جوبالاردى دا ءمالىم ەتتى.
سونىڭ ىشىندە جۇمىسسىز حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ جايى زالعا جينالعان جۇرتشىلىققا جاڭا سەرپىلىس بەرگەندەي بولدى. تۇيمەبايەۆتىڭ ايتۋىنشا، بيىل 90 مىڭنان استام وڭتۇستىكقازاقستاندىق تۇرعىن جۇمىسپەن قامتۋ شارالارىنا قاتىسپاق.
ال «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا ايماقتا «قىمىزمۇرىندىق»، «قاۋىن Fest"، «اگرو Fest" جانە دە وبلىستا بۇرىن-سوڭدى بولماعان گولف جارىسى جۇزەگە اسىرىلماق.
ايماق باسشىسىنىڭ بايانداماسىنان سوڭ جارىسسوزگە كەزەك بەرىلدى. تۇرعىندار سابىرلىق تانىتىپ، رەت-رەتىمەن ساۋالدارىن جولدادى. ءبىر قىزىعى، قويىلعان ساۋالدارعا بەرىلگەن جاۋاپتى اتاپ ءوتۋ كەرەك. نەگە ەكەنى بەلگىسىز، ەسەپ بەرۋشى اكىم تۇرعىندار تاراپىنان قويىلاتىن ساۋالداردى الدىن الا ءبىلىپ العانداي ولارعا جاۋاپ بەرەردە الدىنداعى قاعازىنا قايتا-قايتا قاراپ، قۇددى ءبىر مەكتەپتە «ساباق وقىماي كەلگەن وقۋشىنىڭ كىتاپقا قاراعان ءساتىن» ەسكە سالدى.
جارايدى، ساۋالدار قويىلدى. جاۋاپتار بەرىلدى. سولاردىڭ ءبىر ەكەۋىنە توقتالساق.
شىمكەنتتىك كوپبالالى انا گۇلجان جولبارىس قىزى وزگەلەر سەكىلدى اۋىزسۋ، جول نەمەسە سول سەكىلدى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردەن گورى حالىق سانى ءۇش ميلليونعا جاقىنداپ قالعان وڭتۇستىكتىڭ ءۇش ميلليونىنشى تۇرعىنىنا جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ تارتۋ ەتەر سىيلىعى الاڭداتتى.
«ءۇش ميلليونعا جەتىپ جاتساق، نارەستەنى دۇنيەگە الىپ كەلگەن اناعا ءبىر پاتەر بەرۋگە دايىنبىز» دەپ قىسقا قايىردى جانسەيىت قانسەيىت ۇلى.
ەسەپتى كەزدەسۋدە اكىمگە ساۋالدى تەك زالعا جينالعاندار عانا ەمەس، ونلاين بايلانىس ارقىلى ءوڭىردىڭ وزگە اۋدان، قالالارىنان دا تابىلدى. ماسەلەن، سوزاق اۋدانىنىڭ 27 جاستاعى تۇرعىنى اسحات ەسەنجانوۆ ءالى كۇنگە دەيىن جوعارى ءبىلىم الماعانىن العا تارتتى.
«قولىمنان قولونەر بۇيىمدارىن جاساۋ كەلەدى. وسى ءىسىمدى ارى قاراي دامىتىپ، قولونەر بۇيىمدارىن جاساسام دەيمىن. وسىعان بايلانىستى مەملەكەت تاراپىنان مەنىڭ ءىسىمدى دامىتۋعا مۇمكىنشىلىك بار ما؟» دەپ ساۋال قويدى سوزاقتىق جىگىت.
«كىشكەنە وكىنىشتى، 27-گە دەيىن ماماندىق جوق، سوندىقتان كومەك بەرەمىز. قىسقا مەرزىمدى كاسىپتىك وقىتۋ بار جانە ۇزاق مەرزىمدى. ۇزاق مەرزىمدى ءۇش جىلدىق، قىسقا مەرزىمدى ءۇش ايلىق. قايسىسى وزىڭىزگە ۇنايدى، سول بويىنشا ءبىز كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋگە دايىنبىز. ستيپەنديا بەرەمىز. جول ءجۇرۋ اقىسىن تولەيمىز. سەبەبى ءبىزدىڭ وبلىسىمىز ءۇشىن بۇل وتە ماڭىزدى پروبلەما. ياعني، مۇمكىندىگىنشە ءبىزدىڭ ازاماتتار ماماندىق السىن دەيمىز...» دەگەن وبلىس اكىمى بۇگىندە وڭىردە مال شارۋاشىلىعى ماماندارى تاپشى ەكەنىن ءسوز ەتتى.
تۇيمەبايەۆتىڭ ويىنشا، بۇگىندە ادامعا قاراعاندا مال باعۋ ءىسى قيىن.
«مالعا قاراۋ ءقازىر ادامعا قاراۋدان قيىن. ادامنان ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىكتى قاجەت ەتەدى. سۋ بەرمەي كورىڭىز، جەم بەرمەي كورىڭىز. سەسپەي قاتادى. ياعني، كۇتۋ كەرەك، باعۋ كەرەك، قاراۋ كەرەك» دەگەن ايماق باسشىسى ادام جۇمىسسىز جۇرسە «سەسپەي قاتانىنىن» دا ايتىپ، جۇرتتى تاڭ قالدىردى.
«ءقازىر قانشا ادام بار قويشى، قوراشى، جىلقىشى تابا المايدى. بىردەن ايلىعى كوپ جۇمىس ىزدەيدى. ەشبىر مەملەكەتتە ونداي نارسە جوق. ەگەر جۇمىس ىستەمەڭىز، سەسپەي قاتاسىز. ءولىپ قالاسىز. بۇكىل شەتەلدە سونداي» دەپ ءسوزىن ءتۇيدى ايماق باسشىسى.
ءجارىسسوز توقتاعان سوڭ اكىمنىڭ ەسەبى تۋرالى پىكىر بىلدىرمەك بولىپ ارنايى تىزىمگە جازىلعان ازاماتتارعا ءسوز بەرىلگەنى سول ەدى، زالدان شۋ شىقتى.
سميرنوۆا ناتاليا ەسىمدى تۇرعىن ساۋالىن قويۋعا رۇقسات بەرمەگەنى ءۇشىن ميكروفون سۇراپ، ايقايعا باستى.
بىرنەشە مينۋت بويى زالدى وزىنە قاراتقان كەلىنشەكتى تىڭداۋ ءۇشىن زال ىشىندە وتىرعان جانسەيىت تۇيمەبايەۆتىڭ ءوزى قاسىنا جاقىنداپ، قولاستىنداعىلارعا «بەرسەيشى ميكروفوندى» دەپ تاپسىرما بەردى دە، ءوزى مىنبەرگە شىعىپ كەتتى.
قىسقاسى، بۇل داۋعا اكىمنىڭ قابىلداۋىمەن نۇكتە قويىلاتىن بولدى. دۇيسەنبى كۇنى تاڭعى ساعات توعىزدا اكىم تۇرعىندى ارنايى قابىلداماق. تەك قانا بۇل تۇرعىندى ەمەس، وزگە دە نارازىلىق بىلدىرۋشىلەردى تۇيمەبايەۆ مىرزا قابىلداۋىنا شاقىردى.
ەسەپ سوڭىندا شىمكەنتتىڭ ەكس اكىمى، بۇگىندە «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ حاتشىسى قىزمەتىن اتقارىپ جۇرگەن عابيدوللا ءابدىراحىموۆتان تۇيمەبايەۆتىڭ ەسەبى تۋرالى پىكىر ءبىلدىرۋىن وتىندىك.
«جالپى وبلىستا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. جاڭا اكىم دە ايتتى عوي جوبالاردى. ويلايمىن، ونىڭ بارلىعى ىسكە اسادى. ەندى مۇمكىن ءبىراز حالىقپەن تىعىزىراق بولۋ كەرەك شىعار دەپ ويلايمىن» دەگەن ءابدىراحىموۆتان نارازى بولعان حالىققا قاتىستى پىكىرىن بىلمەك بولعانىمىزدا بۇرىنعى باسشىسىنىڭ جۇمىسىنا كەدەرگىسىن تيگىزبەيىن دەدى مە، ايتەۋىر «بەز كوممەنتارييەۆ» دەپ قىسقا قايىردى.
