«نۇر وتان» پارتياسى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ماۋلەن اشىمباەى «نۇر وتان» پارتياسى ەلباسىنىڭ جولداۋىنىڭ جۇزەگە اسۋىن باقىلاۋدى كۇشەتەتىنىن ايتتى. بۇل تۋرالى «نۇر وتان» پارتياسى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قىزىلوردا وبلىسىنا ارنايى بارعان ءىس ساپارى كەزىندە ايتتى. ماۋلەن اشىمبايەۆ اتالمىش ءىس ساپار بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى ايتقان تاپسىرمالاردىڭ ورىندالۋىمەن، الداعى جوسپارلارمەن تانىستى.
ەلباسى ساياسي كەڭەستىڭ وتىرىسىندا ەلدەگى جەتەكشى ساياسي كۇشكە بەس الەۋمەتتىك باستامانى ىسكە اسىرۋمەن قاتار، تۇراقتى قوعامدىق باقىلاۋ جۇرگىزىپ وتىرۋدى تاپسىرعان بولاتىن. سونىمەن بىرگە نۇروتاندىقتارعا نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ «قازاقستاننىڭ ءال اۋقاتىنىڭ ءوسۋى: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» جاڭا جولداۋىنا قاتىستى دا وسىنداي مىندەت جۇكتەلگەن بولاتىن.
ءىس ساپار بارىسىندا ماۋلەن اشىمبايەۆ قىزىلوردا وبلىسىنداعى «7-20-25» باعدارلاماسىنىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسىمەن دە تانىسقان بولاتىن. اتاپ ايتار بولساق، وبلىس ورتالىعىندا سىرداريا وزەنىنىڭ سول جاعالاۋىنداعى قۇرىلىس بارىسىن قاداعالاپ، سالىنىپ جاتقان كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەردى باقىلادى.
ماۋلەن اشىمبايەۆتىڭ ايتۋى بويىنشا، ەلباسىنىڭ جولداۋىنداعى ءاربىر ۇسىنىستار مەن تاپسىرمالارىنىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزى بار.
«جولداۋدا مەملەكەت باسشىسى قوعامدا قىزۋ تالقىلانىپ جۇرگەن ەڭ وزەكتى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى قامتىپ، ولاردى شەشۋ ءۇشىن ناقتى شارالاردى ۇسىندى. اتاپ ايتقاندا، حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ، تۇرمىس-جاعدايىن جاقسارتۋ، باسپاناعا قولجەتىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ، تۇرعىن ۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعىنداعى قوردالانعان ماسەلەلەردى شەشۋ، تاريفتەردى شەكتەۋ، وڭىرلەردەگى جولداردى جوندەۋ، شاعىن جانە ورتا بيزنەستى قولداۋ جانە قوعامدىق قاۋىپسىزدىك سەكىلدى ماسەلەلەر كوتەرىلدى. سوندىقتان ەلباسىنىڭ ۇسىنىستارىن ءبىر رەتتىك ەمەس، كەرىسىنشە جۇيەلى سيپاتقا يە دەپ ايتۋعا تولىق نەگىز بار”، دەيدى ماۋلەن اشىمبايەۆ.
ەلباسى اكىمدەرگە جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الۋ بويىنشا العاشقى سالىمدى جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن ءىشىنارا سۋبسيديالاۋ تۋرالى ماسەلەنى پىسىقتاۋدى تاپسىرعان بولاتىن. مۇنداي تۇرعىن ءۇي سەرتيفيكاتتارىن بەرۋ بىلىكتى ۇستازدار، دارىگەرلەر، پوليسەيلەر جانە وڭىرگە قاجەتتى باسقا دا ماماندار ءۇشىن يپوتەكانىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرا تۇسەدى. تاپ وسىنداي باستامانى نۇروتاندىقتار «پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسىن» ىسكە اسىرىلۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا جاريا ەتكەن ەدى.
ساپار بارىسىندا ماۋلەن اشىمبايەۆ جەرگىلىكتى پارتيا اكتيۆىمەن كەزدەستى. وندا ول پرەزيدەنت جولداۋىن، بەس الەۋمەتتىك باستامانى جانە باسقا دا مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى ىسكە اسىرۋداعى «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ ءرولى، ءاقپاراتتىق-تۇسىندىرۋ جۇمىستارىن ۇيلەستىرۋ، سونداي-اق ەلباسى تاپسىرمالارىنىڭ ورىندالۋىنا قوعامدىق مونيتورينگ ۇيىمداستىرۋ تۋرالى اڭگىمەلەپ بەردى.
ماۋلەن اشىمبايەۆ «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ ستراتەگيالىق كۇش ءارى مەملەكەت باسشىسىنىڭ سەنىمدى تىرەگى رەتىندە ەلباسى تاپسىرمالارىنىڭ ساپالى ءارى ۋاقىتىلى ورىندالۋىن قاتاڭ باقىلاۋعا الاتىنىن تىلگە تيەك ەتىپ ءوتتى.
پارتيا جولداۋداعى باسىمدىقتاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا جۇيەلى تۇردە قوعامدىق باقىلاۋ جۇرگىزەدى. تەك باقىلاپ قانا قويماي، سول جۇمىستارعا تىكەلەي قاتىساتىن جانە سونى قامتاماسىز ەتەتىن باستى كۇشكە اينالۋدى كوزدەپ وتىرمىز. بۇل – ەلباسىنىڭ بىزگە بەرىپ وتىرعان ناقتى تاپسىرماسى. قاجەت بولسا ولقىلىقتاردى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مەن ۇكىمەتتىڭ الدىنا ماسەلە ەتىپ قويىپ، ونىڭ ءارى قاراي ساپالى جانە ۋاقىتىلى ورىندالۋىن تالاپ ەتۋ، ءتيىمدى جولدارىن كورسەتۋ، بارلىق ىستە تاباندىلىق تانىتۋ دا پارتيانىڭ مىندەتى بولىپ سانالادى. سوندىقتان «نۇر وتان» جولداۋدىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن قاتاڭ باقىلايدى،– دەدى ماۋلەن اشىمبايەۆ.
قىزىلوردا وبلىسىندا حالىق سانىنىڭ وسۋىنە بايلانىستى تۇرعىن ءۇي وزەكتى ماسەلەلەردىڭ قاتارىندا. ءقازىردىڭ وزىندە 27 مىڭنان استام ادام تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە تۇر. اتالعان ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن مۇندا 1532 گا جەرگە جاڭا اۋدان سالىنۋدا. وندا تۇرعىن ۇيلەر، الەۋمەتتىك نىساندار، ساۋدا جانە كەڭسە عيماراتتارى، سونداي-اق جاعالاۋ ايماعىنداعى قالالىقتاردىڭ دەمالۋى ءۇشىن ساياجايلار، جەلەكجولدار ورنالاساتىن بولادى. بۇل جەردە تاياۋ ۋاقىتتا 320 ورىندىق بالاباقشا، جاستار رەسۋرس ورتالىعى، «بولاشاق» ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ءبىلىم بەرۋ كامپۋسى، نەكە سارايى، كوپ سالالى ەمحاناسى بار اۋرۋحانا، فيزيكا-ماتەماتيكالىق مەكتەپ جانە وتباسىلىق مەديسينا ورتالىعى بوي كوتەرەدى دەپ جوسپارلانعان. بۇگىندە قاجەتتى ينفراقۇرىلىمداردى (گاز، سۋ، ەلەكتر، جىلۋ، جول) تارتۋعا بايلانىستى جۇمىستار جۇزەگە اسىرىلۋدا. قىزىلوردا وبلىسىندا «وردا» تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنىڭ «جول كارتاسى» قولعا الىنىپ، العاشقى سالىمسىز-اق نەسيەگە تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا جول اشىلدى. وسىلايشا، وڭىردە پرەزيدەنتتىڭ جولداۋدا ايتقان باسپاناعا مۇقتاج جاندارعا ناقتى كومەك كورسەتۋ تۋرالى تاپسىرماسى ورىندالۋدا.
اتالمىش كەزدەسۋ 4،5 مىڭعا جۋىق تۇرعىنى بار سىرداريا اۋدانى، شاعان اۋىلدىق ايماعىندا بولدى. اتالمىش جيىندا پارتيا ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى جولداۋدىڭ قازاقستان حالقى ءۇشىن اسا ماڭىزدى ەكەنىنى بىرنەشە رەت تىلگە تيەك ەتىپ، ستراتەگيالىق قۇجاتتا قاراستىرىلعان، بۇكىل قازاقستان بويىنشا اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا اسەر ەتەتىن ءبىرقاتار مىنانداي الەۋمەتتىك-ماڭىزدى ءىس-شارالارعا توقتالدى:
- الداعى ۋاقىتتا ەڭ از مولشەردەگى جالاقىنى 1، 5 ەسە وسەدى؛
- ءبىلىم مەن دەنساۋلىق سالاسىنا بولىنەتىن قاراجات كوبەيەدى؛
- ەڭبەك ءونىمدىلى مەن اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرى ەكسپورتى 2،5 ەسەگە وسەدى.
«پارتيا جولداۋداعى باسىمدىقتاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا جۇيەءلى تۇردە قوعامدىق باقىلاۋ ءجۇرگىزەدى. تەك باقىلاپ قويماي، سول جۇمىستارعا تىكەلەي قاتىساتىن جانە سونى قامتاماسىز ەتەءتىن باستى كۇشكە اينالۋدى كوزدەپ وتىرمىز. بۇل – ەلباسىنىڭ بىزگە بەرىپ وتىرعان ناقتى تاپسىرماسى. قاجەت بولسا ولقىلىقتاردى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مەن ۇكىمەتتىڭ الدىنا ءماسەلە ەتىپ قويىپ، ونىڭ ارى قاراي ساپالى جانە ۋاقىتىلى ورىندالۋىن تالاپ ەتۋ، ءتيىمدى جولدارىن كورسەتۋ، بارلىق ىستە تاباندىلىق تانىتۋ دا پارتيانىڭ ءمىندەتى بولىپ سانالادى. سوندىقتان «نۇر وتان» جولداۋدىڭ ءجۇزەگە اسىرىلۋىن قاتاڭ باقىلايدى، – دەدى ماۋلەن ءاشىمبايەۆ. سونداي-اق پارتيا ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى سىرداريا اۋدانى شاعان اۋىلىنىڭ حالقىمەن دە ارنايى بارىپ كەزدەستى. بۇل جەردە «نۇر وتان» پارتياسى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى جولداۋدى ىسكە اسىرۋ ەلىمىزدىڭ ءار تۇرعىنى ءۇشىن ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتىپ، اۋىل حالقىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا اسەر ەتەتىن ءبىرقاتار الەۋمەتتىك شارالارعا ەرەكشە توقتالدى. اتاپ ايتقاندا، ول الداعى ۋاقىتتا ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرى 1،5 ەسەگە ءوسىپ، ءبىلىم بەرۋ مەن دەنساۋلىق ساقتاۋعا بولىنەتىن قاراجاتتىڭ كوبەيەتىنىنە نازار اۋداردى. ماۋلەن اشىمبايەۆتىڭ ايتۋىنشا، ەلباسى ۇسىنعان الەۋمەتتىك ءىس-شارالاردى تاياۋ ۋاقىتتا ەلىمىزدىڭ بارلىق اۋىل تۇرعىندارى سەزىنە باستايدى»، دەيدى ماۋلەن اشىمبايەۆ.
ماۋلەن اشىمبايەۆتىڭ پىكىرىنشە، ەلباسى ۇسىنعان الەۋمەتتىك ءىس-شارالاردى تاياۋ ۋاقىتتا ەلىمىزدىڭ بارلىق اۋىل تۇرعىندارى سەزىنە باستايدى.
« قىزىلوردالىقتار جولداۋدىڭ كوپتەگەن باسىمدىقتارى بويىنشا ءوز ۇسىنىستارىن ايتىپ، پىكىرلەرىن بىلدىرۋدە. الداعى ۋاقىتتا ولاردىڭ ءبارىن پىسىقتاپ، مەملەكەتتىك ورگاندارمەن اقىلداسىپ، ولاردى ءارى قاراي ىسكە اسىرىلۋىنا قولداۋ كورسەتەتىن بولامىز. ياعني ءار ۇسىنىس پەن پىكىر جەردە قالماي، ەسكەرىلەتىن بولادى»،– دەدى ماۋلەن اشىمبايەۆ.
پارتيا ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قىزىلوردا قالاسىندا دا جاڭا پارتيالىق باستامالاردىڭ ىسكە اسۋىمەن تانىسىپ ءوتتى.
اتاپ وتەر بولساق، ماۋلەن اشىمبايەۆ №3 اقپاراتتىق-تەحنولوگيالار مەكتەپ-ليسەيىندە بولدى. اتالمىش مەكتەپتىڭ وزگە مەكتەپتەردەن ەرەكشەلىگى سول، STEM جۇيەسى بويىنشا بالالاردى باعدارلامالاۋ مەن روبوت تەحنيكاسىنىڭ نەگىزدەرى بويىنشا وقىتۋ ءۇشىن تەگىن IT-سىنىپتار اشىلعان. بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن وقىشىلاردىڭ قامتىلۋ سانى 100 ادامدى قۇراپ وتىر. ماۋلەن اشىمبايەۆ مەكتەپ تۋرالى تولىعىراق ءبىلۋ ءۇشىن ۇستازدارمەن اڭگىمەلەستى. ۇزتازدارمەن اڭگىمەلەسۋ كەزىندە ماۋلەن اشىمبايەۆ مۇعالىمدەردىڭ دارەجەسىن كوتەرۋ تۋرالى ارنايى زاڭنىڭ دايىندالىپ جاتقانىن ايتىپ، ۇستازداردى ءبىر قۋانتىپ تاستادى. اتالمىش زاڭدا ۇستازدار مەن مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىم قىزمەتكەرلەرىن ىنتالاندىرۋ ءۇشىن بارلىق ىنتالاندىرۋلار، جۇكتەۋدى ازايتۋ، ولارعا تيەسىلى ەمەس قىزمەتتەردەن شەكتەك قاراستىرىلماق.
مەملەكەت باسشىسى جولداۋدا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارعا دەنەشىنىقتىرۋدىڭ كوپشىلىككە قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرىپ، مەكتەپتەردەگى سپورت قۇرال-جابدىقتارىن ءتيىمدى پايدالانىپ، اۋلالار، ساياباقتار، سكۆەرلەردى سپورتپەن شۇعىلدانۋعا ىڭعايلى ەتىپ قايتا جابدىقتاۋدى تاپسىردى. نۇروتاندىقتار ارنايى پارتيالىق جوبا اياسىندا بۇل جۇمىسقا كىرىسىپ كەتتى.
جەرگىلىكتى مەكتەپ-ليسەيدە دەمەۋشىلەردىڭ ارقاسىندا سپورت الاڭى جاڭارتىلدى. ەندى بۇل جەردە وقۋشىلار عانا ەمەس، جاقىن ماڭايداعى تۇرعىندار دا فۋتبول، ۆولەيبول، باسكەتبول ويناپ جانە باسقا دا سپورت تۇرلەرىمەن اينالىسا الادى. بۇگىندە ايماقتاعى 293 مەكتەپتە 682 سپورت الاڭى بار، ونىڭ 91ء-ى فۋتبولعا ارنالعان الاڭ. 78ء-ى جوندەۋدى تالاپ ەتەدى. قازىرگى ۋاقىتتا ايماقتاعى پارتيالىقتار سولاردى قايتا جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ جاتىر. بۇل جەردە بىرتىندەپ «دەنساۋلىق ساباقتارى» اتتى تاعى ءبىر پارتيالىق جوبا ەنگىزىلەتىنىن دە اتاپ وتكەن ءجون. ايماقتا بارلىعى 72 425 وقۋشى جانە 3 مىڭ باستاۋىش سىنىپ ءۇشىن تاربيە ساعاتتارى، ترەنينگتەر، سالاماتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتايتىن سىنىپتان تىس ساباقتار جۇرگىزىلەدى. ماۋلەن اشىمبايەۆ سونىمەن قاتار، قىزىلوردا وبلىستىق ءا.تاجىبايەۆ اتىنداعى امبەباپ عىلىمي كىتاپحاناداعى كوۆوركينگ-ورتالىقتىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. كىتاپحانادا book-كافە، كوۆوركينگ-ورتالىق، «شاڭىراق» ينتەللەكتۋالدى ورتالىعى، قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى قالتاي مۇحامەتجانوۆتىڭ جەكە كىتاپحاناسى، قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى، اقىن ءابدىلدا تاجىبايەۆتىڭ مۇراجايى، تاعى دا پارتيالىق جوبا اياسىندا 40 مامان دايىندالىپ جاتقان IT-پارك بار.
«نۇر وتان» پارتياسىنىڭ باستاماسى اياسىندا، ءداستۇرلى كىتاپحانا جاستاردىڭ جوبالارى مەن ءوز پىكىرلەرىن ورتاعا سالاتىن كوۆورينگ-ورتالىق رەتىندە قىزمەت كورسەتىپ تۇر. قازىرگى كەزدە ايماقتا 2 كوۆورينگ-ورتالىق جۇمىس ىستەپ، وبلىستىڭ اۋداندارىندا كىتاپحانالاردى جاڭعىرتۋ جۇمىسى بەلسەندى اتقارىلىپ جاتىر.
ەلباسىنىڭ سيفرلاندىرۋ، شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە قولداۋ ءىسىن جۇزەگە اسىرۋدا دا وبلىستىڭ وزىق تاجىريبەسىن اتاپ وتكەن ءجون. ياعني وبلىستا كوممەرسيالىق ماقساتتاعى جەر تەلىمدەرى تۋرالى اقپاراتتىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتەتىن گەواقپاراتتىق ونلاين قىزمەت كورسەتەتىن جۇيە قۇرىلعان. «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى بويىنشا دا وبلىستا اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي جۇمىستار اتقارىلعان. وسىعان وراي ماۋلەن اشىمبايەۆ ەلباسى جولداۋىن جۇزەگە اسىرۋدا قىزىلوردا وبلىسىنىڭ تاجىريبەسىن وزگە وڭىرلەردە دە قولدانۋدىڭ بەرەرى مول ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
