بۇگىنگىدەي يندۋستريانىڭ ماڭىزى ارتقان جاھاندانۋ زامانىندا مەملەكەت تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ماماندار دايارلاۋ ىسىنە باسا كوڭىل بولۋدە. بۇل- زامان تالابى تۋىنداتقان وزەكتى مىندەت ۇدەسىنەن شىعۋدىڭ بىردەن-بىر جولى. ودان بولەك ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازاربايەۆ «ءتورتىنشى ونەركاسىپتىك ريەۆوليۋسيا جاعدايىنداعى دامۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى» اتتى قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا: «جۇمىس بەرۋشىلەردى تارتۋ ارقىلى جانە حالىقارالىق تالاپتار مەن سيفرلىق داعدىلاردى ەسكەرە وتىرىپ، تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن جاڭارتۋ كەرەك. «بارشاعا تەگىن كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋدى جالعاستىرۋ قاجەت. مەملەكەت جاستارعا العاشقى ماماندىقتى بەرەدى. ۇكىمەت بۇل مىندەتتى ورىنداۋعا ءتيىس» دەپ اتاپ كورسەتكەن ەدى.

كەزىندە تراكتاريست، ماشينيست، مەحانيزاتور، سلەسار، دانەكەرلەۋشى، ۆەتەريناريا سالاسى سەكىلدى اۋىل شارۋاشىلىعىنا قاتىستى ماماندىقتار بويىنشا كادر دايىنداپ، تالاي جاستى ەڭبەك دۇبىرىنە ارالاستىرعان وقۋ ورىندارى  بۇگىنگى تاڭدا دا وزەكتىلىگىن جويعان جوق. اتالعان ءبىلىم وردالارى  وقۋشىلاردىڭ تەوريالىق بىلىمدەرىن تاجىريبەمەن ۇشتاستىرا وتىرىپ، بولاشاق مامانداردىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن قالىپتاستىرۋ باعىتىندا جۇمىس جاسايدى.

ماسەلەن، جامبىل اۋدانىنداعى № 17 جامبىل كوللەدجىنىڭ ديرەكتورى تالاپ ابدىبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا، اتالعان وقۋ ورنىندا «دانەكەرلەۋ ءىسى»، «اۆتوكولىكتەرگە تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ»، «فەرمەر شارۋاشىلىعى» بەيىندەرى بويىنشا 186 ستۋدەنت ءبىلىم الۋدا ەكەن. ولاردىڭ ءوز ءىسىنىڭ ناعىز مامانى بولىپ شىعۋىنا مۇنداعى 24 وقىتۋشى جاۋاپتى. 2018-2019 وقۋ جىلىندا وقۋعا 75 ستۋدەنت مەملەكەتتىك تاپسىرىس نەگىزىندە قابىلدانعان. ورنەك اۋىلىندا ورنالاسقان اتالعان كوللەدجگە وقۋعا كەلگەن ستۋدەنتتەر 240 ورىندىق وقىتۋ كورپۋسى جانە  50 بالاعا ارنالعان جاتاقحانامەن قامتىلىپتى. بۇدان بولەك مۇندا اسحانا، شەبەرحانا جانە وقۋ پوليگونى سەكىلدى ءبىرقاتار نىساندار بار. وسىنداي وقۋ ورنىنىڭ ءبىرى - مويىنقۇم اۋدانى، مويىنقۇم اۋىلىندا ورنالاسقان №8 مويىنقۇم كوللەدجى. مۇنداعى 151 بىلىمگەر اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرىسىندەگى تراكتوريست-ماشينيست، ەلەكتروندى ەسەپتەۋ ماشيناسىنىڭ وپەراتورى، ەلەكترومونتەر، ەلەكترگازىمەن دانەكەرلەۋشى ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم الىپ جاتىر.

كوللەدج ديرەكتورىنىڭ وقۋ ءوندىرىسى جونىندەگى ورىنباسارى ەرماك جۇمابەكوۆ ءقازىر قولدا بار ليسەنزياعا قوسىمشا ەكى بىلىكتىلىك بويىنشا ماماندىقتارعا سۇرانىس بەرىلىپ، اسپازشى ماماندىعى بويىنشا قۇجاتتار دايىندالىپ، ماتەريالدىق بازا جاساقتالىپ جاتقانىن ايتتى.

– بىلتىرعى وقۋ جىلىندا ەلەكتر جابدىقتارىن جوندەيتىن جانە قىزمەت كورسەتەتىن ەلەكترومونتەر بىلىكتىلىگى بويىنشا 24 بىلىمگەر وقۋدى ءتامامدادى. قازىرگى تاڭدا جۇمىسپەن قامتىلعاندار سانى 83،3 پايىزدى قۇراپ وتىر. ال جۇمىسقا تۇرا الماعانداردىڭ ەسەبىندەگى ستۋدەنتتەردىڭ كوپشىلىگى اسكەر قاتارىنا شاقىرتىلعاندار بولسا، ەندى ءبىرى بالا كۇتىمىنە بايلانىستى ۇيدە وتىرعاندار.

وسى جىلى اۋداندىق جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعى قايتا دايارلاۋ باعدارلاماسى بويىنشا 95 ادامدى 3 ماماندىق بويىنشا وقىتىپ بەرۋگە سۇرانىس جاساپ، قازىرگى تاڭدا بۇل قاناعاتتاندىرىلۋدا. جالپى، بيىل كوللەدج 13 مەكەمەمەن كەلىسىمشارت جاساستى. سونىڭ ىشىندە «فەرمەر» ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم بەرۋ ءىسى ءدۋالدى وقىتۋ جۇيەسىنە كوشىرىلىپ، بۇرناعى جىلى وسى ماماندىقتى 25 ستۋدەنت ءبىتىرىپ شىقتى، – دەيدى ەرماك بالعاباي ۇلى.

ارنايى ءپان وقىتۋشىسى جاڭابەك كەنەشوۆ ستۋدەنتتەر جىلىنا ءبىر اي وندىرىستىك تاجىريبەدەن وتەتىنىن ءسوز ەتتى. ال «فەرما شارۋاشىلىعى» ماماندىعى نەگىزىندە ءبىلىم الىپ جاتقان وقۋشىلار ءدۋالدى وقىتۋ جۇيەسى بويىنشا  اپتاسىنا بىر-ەكى كۇن «ۇركەر»، «اسقار» سەكىلدى شارۋا قوجالىقتارىنىڭ ەگىستىك جەرىنە بارىپ، اۋدارۋ، قوپسىتۋ، وڭدەۋ، تىرمالاۋ سەكىلدى ادىس-تاسىلدەردى مەڭگەرىپتى.

– بىلىمگەرلەر ەلەكتروندى ەسەپتەۋىش ماشينا وپەراتورى ماماندىعى ءدۋالدى وقىتۋ بويىنشا «قانات»، «زاڭعار» جەكە كاسىپكەرلىكتەرى جانە جەكە سوت ورىنداۋشى مەكەمەلەرىمەن جاساسقان كەلىسىمشارت اياسىندا تاجىريبەدەن ءوتتى. بۇل جۇيەنىڭ ءمانى ستۋدەنتتەردىڭ وقۋ ورنى مەن وندىرىستە قاتار وقىتىلۋىندا جاتىر. مۇنىڭ ءوزى بولاشاق مامانعا كاسىپورىندا جۇمىس ىستەۋ بارىسىندا قاجەتتى بىلىكتىلىككە، ماماندىققا دەگەن قىزىعۋشىلىقتى ارتتىرۋعا  كومەكتەسەدى. ءدۋالدى وقىتۋدى ەنگىزۋدىڭ ءوز ارتىقشىلىقتارى كوپ. ناقتىراق ايتساق، جاڭا جۇيە مامانداردى جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەسىن ءۇش جاقتى شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى، – دەيدى جاڭابەك جارىلقاسىن ۇلى.

جالپى، قوعامدا اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرىسىنە قاجەتتى مامانداردىڭ جەتىسپەيتىنى جاسىرىن ەمەس. ال كاسىپتىك-تەحنيكالىق ماماندار دايارلايتىن كەز كەلگەن وقۋ ورىندارى قاي شارۋاشىلىققا نەمەسە ءوندىرىس ورىندارىنا قانداي ماماندىق قاجەت ەكەنىن الدىن الا زەردەلۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ بارىپ ستۋدەنتتەردى وقىتسا، بۇل ماسەلەنىڭ شەشىم تاباتىنى حاق. بۇگىندە كاسىپتىك-تەحنيكالىق ماماندار دايارلاۋ ءىسىن ءوندىرىس ورنى مەن كوللەدجدەردىڭ بىرىگىپ قولعا الىۋىنىڭ ءمانى –  ەڭبەك نارىعىندا سۇرانىسقا يە مامانادار تاپشىلىعىن جويۋدا ەكەنىن ەسكەرگەن ءجون.

باقىت جالعاس