جاستار جىلى اياسىندا جامبىل وبلىسىندا ءوز ءىسىن اشقىسى كەلەتىن جاستارعا 3 ميلليون تەڭگەگە دەيىن قايتارىمسىز گرانتتار بەرىلەتىن بولدى. ول ءۇشىن ارينە، يننوۆاسيالىق يدەيا كەرەك. وسى ورايدا مەركى اۋداندىق جاستار ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى، بيزنەستىڭ قىر-سىرىن مەڭگەرگەن ازامات راسۋل مالابايەۆ قۇس شارۋاشىلىعىنا نەگىزدەلگەن تىڭ ۇسىنىستارىن ورتاعا سالىپ وتىر. 

جالپى، راسۋل ينكۋباتور ارقىلى بالاپان ءوسىرۋ  كاسىبىن 2015 جىلى قولعا العان. باستاپقىدا  جۇرەكسىنگەنىمەن، كەيىن كەلە كاسىپتىڭ قىر-سىرىنا قانىعا  باستايدى.

— العاش جۇمىرتقادان بالاپان جارىپ شىققاندا قۋانىشىمدا شەك بولمادى. الايدا، سالادا تاجىريبەم  از بولعاندىقتان كوپ ۇزاماي  بالاپاندارىمدى  ءولتىرىپ الدىم. ءبىراق ساعىمدى سىندىرماي وزگە وڭىرلەردەگى قۇس شارۋاشىلىعىمەن اينالىسىپ جۇرگەن   ادامدارمەن بايلانىس ورناتىپ، تاجىريبە جاناقتاي باستادىم. پەتروپاۆل وقالاسىنىڭ ماڭىندا  مىقتى قۇس مامانى بار دەگەندى ەستىپ، ارنايى ىزدەپ باردىم. سويتسەم، ەسكى تامدا تۇرىپ جاتقان ءبىر قاريا  بولىپ شىقتى. ونىڭ ارەكەتىنە زەر سالسام، ينكۋباتوردان جاڭادان شىققان بالاپانداردىڭ اياعىن  كەزەك-كەزەك ىدىستاعى سۋعا  باتىرىپ الىپ، جىبەرىپ جاتىر. مۇنىسى نەسى دەپ باستاپقىدا تۇسىنبەدىم. كەيىن بىلگەنىم ىدىستاعى سۋ ەمەس، تازا 90 گرادۋستىق سپيرت ەكەن. مىنە، جۇمىرتقانى جاڭا  جارىپ شىققان بالاپانداردىڭ اياعىن سپيرتكە سالۋ ارقىلى، ونىڭ  تەز ەت جيناپ، شيراي تۇسەتىنىنە كوز جەتكىزدىم. بايقاپ تۇرساڭىز،  ادام ساناسىنا سىيمايتىن نارسە. الايدا، مۇنداي  ءادىستىڭ بارىن كىم بىلگەن؟، - دەيدى راسۋل.

ءقازىر راسۋل يۋسۋف ۇلى وسى بىلگەنىمەن مەركىلىك جاستارمەن بولىسۋدە. مەركى اۋداندىق جاستار رەسۋرستىق ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قىزمەتىنە ارنايى شاقىرتۋمەن كەلگەن جالىندى جاس ءقازىر اينالاسىنا كاسىپ اشۋعا نيەتتى جانداردى جيناپ، بيزنەس ترەنينگتەر وتكىزۋدە.

— نەگىزى قۇس ءوسىرۋ شارۋاشىلىعىمەن اينالىسۋ كوپ قارجىنى قاجەت ەتپەيدى. ءبىر ينكۋباتور ساتىپ الۋ ءۇشىن بار-جوعى 40 مىڭ تەڭگە قاجەت. مەن ءوز كاسىبىمدى سولاي باستاعانمىن. ال ءبىر ينكۋباتورعا 104 جۇمىرتقاعا دەيىن سىيادى. قۇرىلعى 21 كۇن جۇمىرتقانى شايقاعاننان كەيىن كەمى 90 بالاپان ءونىپ شىعادى. ول ارينە، ەڭ ءبىرىنشى ينكۋباتورعا سالعان جۇمىرتقاڭىزعا بايلانىستى. ەگەر جۇمىرتقا توڭازىتقىشتا تۇرعان بولسا نەمەسە ءبىر جەرىندە جارىعى بولسا، وندا  ول  بالاپان بولمايدى. جانە ەڭ ءقاۋىپتىسى وسىنداي جۇمىرتقانى اڭعارماي ينكۋباتورعا سالىپ قوياتىن بولساڭىز، كوپ ۋاقىت وتپەي ول جارىلىپ، ودان كەيىن قالعان جۇمىرتقالاردى دا جارامسىز ەتىپ تاستايدى. العاش ينكۋباتورعا جۇمىرتقا سالعانىمدا وسىنداي جاعدايعا تاپ بولىپ، ول ماعان ۇلكەن  ساباق بولعان،-دەيدى ر.مالابايەۆ.  

ءيا، جالىندى جاستىڭ  باستاماسى كوپكە  ۇلگى ەكەنى داۋسىز. قازىرگى تاڭدا بىلگەنىمەن ءبولىسىپ، ارزان باعاعا ارنايى قوندىرعى تاۋىپ بەرمەك تۇگىلى، دۇرىس جول سىلتەۋدى قيىن كورەتىندەردىڭ از ەمەس ەكەنى شىندىق. ال راسۋل جاستار جىلىنا وراي مەركىلىك جاستارعا وسىنداي تىڭ كاسىپ ءتۇرىن ۇسىنىپ  وتىر.

— ارينە، ءبارى بىردەن بولىپ كەتپەيتىنى انىق.  ينكۋباتوردان بالاپان شىعارماس بۇرىن، وعان تاۋىق قورا سالۋ كەرەك. ول قورانىڭ ۇلكەن بولۋى ماڭىزدى ەمەس.  باستاپقىدا بالاپاندار سىياتىنداي ىقشامدى ەتسەڭىزدەر  جەتكىلىكتى. ودان كەيىن بالاپانداردى تەمىر تورعا وتىرعىزۋعا بولمايدى. سەبەبى، از قوزعالعان بالاپان تەز سەمىرىپ كەتەدى. ال سەمىز تاۋىق جۇمىرتقا از تۋاتىنى بەلگىلى.  جانە ءبىر تورعا ينكۋباتوردان ءبىر كەزەڭدە شىققان قۇستاردى وتىرعىزباعانىڭىز ابزال. ويتكەنى ولار بىر-بىرىمەن شوقىسىپ، جاراقاتتاپ،  ءتىپتى ءولتىرىپ قويۋى مۇمكىن.

ەكى اي قورادا تۇرعان بالاپانداردى جايىپ، جەم شاشۋعا بولادى. ولاردى كۇنىنە ەكى-ۇش رەت جەمدەۋ كەرەك. ەگەر 20 تاۋىققا 300 كەلى جەم الساڭىز، ول ولارعا بەس اي بويى  ازىققا جارايدى.

ارينە، «شىعىس شىقپاي، كىرىس بولمايتىنى» بەلگىلى. سوندىقتان بۇل كاسىپتى ءسۇيىپ ىستەسەڭىز، ەرتەڭ ءسىزدى مول قازىناعا كەنەلتەدى، - دەيدى جاس كاسىپكەر.

جوعارىدا راسۋل ايتىپ وتكەندەي نەبارى 25 مىڭ تەڭگەگە  ساتىپ الىنعان ينكۋباتورعا 104 جۇمىرتقانى بىردەن سالۋعا بولادى. جانە 1 جىلدا 12 رەت بالاپان شىعارساڭىز دا ءوز ەركىڭىز. تەك ولاردى كۇتىپ ۇستاۋعا كەتەر شىعىندى ەسەپكە الساڭىز بولعانى. نەمەسە  بالاپانداردى بازارعا شىعارىپ ساتساڭىز دا،  مول  تابىس.

تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى، راسۋل ۇسىنىپ جاتقان ينكۋباتورلارعا تاۋىقتان بولەك، تۇيەقۇس، قاز، ۇيرەك، بودەنىڭ  دە جۇمىرتقاسىن باستىرۋعا   بولادى. ال قازىرگى تاڭدا ءبىر تۇيەقۇستىڭ جۇمىرتقاسىنىڭ ءوزى نارىقتا 500 تەڭگەگە باعالاناتىنىن  ەسكەرسەك، بۇل دا ۇلكەن بيزنەس ەكەنىن اڭعارۋ قيىن ەمەس.

راسۋلدىڭ ايتۋىنشا، ءقازىر مەركى اۋدانىنىڭ جۇمىرتقا ونىمىنە دەگەن ىشكى سۇرانىسى  ايىنا  40 مىڭ دانانى قۇرايدى ەكەن. جالىندى جاستىڭ ەندىگى ارمانى وسى سۇرانىستى تولىقتاي وتەي الاتىن اۋىلداردان قۇس شارۋاشىلىعىمەن اينالىساتىن كاسىپكەرلەردىڭ سانىن كوبەيتۋ. بۇل جۇزەگە اسپايتىن جوبا ەمەس. سەبەبى، ءقازىردىڭ وزىندە 5 جاس ينكۋباتور قۇرىلعىسىنا تاپسىرىس بەرىپ، بۇگىن-ەرتەڭ ءوز بيزنەسىن باستاعالى وتىر.

باقىت جالعاس