Ázimbaı Ǵalı: Úshtuǵyrly til - Qazaq tiline qarsy jasalǵan soqqy

/uploads/thumbnail/20170709122915675_small.jpg

Qazaq tili taǵdyry týraly maqalany (Sýlpaktaǵy jáne polısıanyń memlekettik tilge enjarlyǵy týraly) bireýler orysshaǵa aýdaryp sýretpen beripti. Soǵan qaraǵanda, qazaq balasy memlekettik til máselesine memleket tarapynan qoldaýdy talap etedi (70 myń adam feısbýktegi járıalymdy oqypty). Meniń maqsatym bul máseleni sheship berý emes bul taýqymettiń bar ekenin kórsetý, al bılik tarapynan pármendi is suraımyz, áıtpese bıliktiń qazaq arasynda súıkimi azaıýy yqtımal. Parlamentte qazaq tiline janashyrlar joq emes, bar, olarǵa da bizdiń maqaladaǵy ýáj olardyń jumysyna qosymsha sep bolsa deımiz. Ókinishke oraı, bıliktegi orysshyl lobbı orynsyz reformalardy qaıta qaıta usynýda, olardyń astary memlekettik tildi isten shyǵarý bolmaq. Aıtalyq,

  • latynshany engizý: qazaqty qaıtadan saýatsyzdyqqa aparyp memlekettik sferadan qazaq tilin ysyrmaq edi. Kórshi el Ózbekstan áli de latynshany ornyqtyra almaı keledi.
  • Qazaqstandyq ult konsepti: endi qazaq degen ult joq ,eki memlekettik til bar dep soqty.Qazaq tilin taǵy da syrttaqysy keldi. Eki ult sana qazaq jáne qazaqstandyq ult. Sol jolmen qazaqtyń ult sanasyn ydyratý qoıyldy.
  • Bılik laboratorıasyna shyqqyn qazaq tiline jasalǵan úshinshi soqqy - ol úsh tuǵyrly til dep ataldy. Qazaq balasy oryssha, aǵylshynsha jáne qazaqsha oqý kerek edi. Bul tereń oılastyrǵan qazaq tiline qarsy jasalǵan soqqy edi. Qazaq mektebi onsyzda básede jeńip kele jatqan (90% qazaq balasy qazaq mektebin tańdaǵan edi), sol úrdisti toqtatý úshin jasalǵan áreket iske aspaq edi. Qazaq bıliginde orysshyl pıǵyldylar qaıta qaıta bizge memlekettik tildi ornatýǵa qarsylyq bildirip, qıyndyq týǵyzýda. orys pıǵyldylar bıligi eski otarshyldar dan kem túspeı tur.

​Ázimbaı Ǵalıdyń Feısbýk paraqshasynan.

Qatysty Maqalalar