Ortalyq komýnıkasıalar qyzmetinde «Nurly jer: turǵyn úı qurylysy baǵdarlamasyn júzege asyrý» Qazaqstannyń ıpotekalyq naryǵyn yntalandyrý» taqyrybynda baspasóz konferensıasy ótti dep habarlaıdy Qamshy.kz aqparat agenttigi.
«Nurly jer» turǵyn úı qurylysy baǵdarlamasynyń qarjy operatory, «Báıterek» Ulttyq basqarýshy holdıńi» AQ enshiles uıymy «Qazaqstan ıpotekalyq kompanıasy» AQ (budan ári - QIK) Qazaqstan Respýblıkasy azamattaryna ıpotekalyq qaryzdary boıynsha syıaqy mólsherlemesin sýbsıdıalaý nátıjeleri týraly málimet berdi.
Sharaǵa «Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy» IU» AQ Basqarma Tóraǵasy Ádil Muhamedjanov, «Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy» IU» AQ Basqarma Tóraǵasynyń orynbasary Rýslan Kákim, «Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy» IU» AQ Basqarýshy dırektory Erkin Syzdyqov qatysty.
«Nurly jer» baǵdarlamasy boıynsha ıpotekalyq qaryzdardy sýbsıdıalaý – ıpoteka boıynsha qaryz alýshyǵa, bastapqy turǵyn úıdi satyp alý barysynda sońǵy mólsherlemesi jyldyq 10%-ben berýdi qarastyrady. Baǵdarlama talaptaryna sáıkes aıyrmashylyq bankige, Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy arqyly memlekettik qarajattarmen óteledi. Baǵdarlama sheńberinde ony iske asyrý kezeńinen bastap barlyǵy 120 mlrd. teńge somasyna 8 000 qaryz, onyń ishinde 2017 jyly – 15 mlrd. teńgege 1 000 qaryz jáne 2018 jyly – 105 mlrd. teńgege 7 000 qaryzdy berý josparlanyp otyr.
Bıylǵy jyldyń 15 jeltoqsanyndaǵy jaǵdaı boıynsha 12,3 mlrd. teńge somasyna 1209 ótinim kelip tústi, onyń ishinde 12 mlrd. teńgege (98%) 1180 ótinim maquldandy. Baǵdarlamaǵa Almaty, Astana, Aqtaý, Aqtóbe, Atyraý, Shymkent, Qaraǵandy, Kókshetaý, Taldyqorǵan, Taraz, Oral, Óskemen, Qostanaı, Jezqazǵan, Semeı, Qyzylorda jáne Almaty oblystarynyń turǵyndary qatysty.
Ipotekalyq turǵyn úı qaryzdary syıaqysynyń bóligin sýbsıdıalaý baǵdarlamasy iske asyrylǵaly beri bıylǵy jyldyń maýsym aıynan ıpotekalyq naryqtyń jandanǵany baıqalady - komersıalyq bankter (KTQJB esepke almaǵanda) ıpotekalyq nesıelerdi berý kólemin 2016 jyldaǵy uqsas kezeńmen salystyrǵanda 51%-ǵa arttyrdy. Halyq tarapynan sýbsıdıa ónimine degen suranys artyp otyr, bul aı saıyn maquldanǵan ótinimderdiń 80% ósýimen, sondaı-aq, EDB tarapynan Baǵdarlamaǵa qatysýǵa degen qyzyǵýshylyǵynyń artýymen rastalyp otyr. Búgingi kúni qaryzdardy alty bank - «Bank SentrKredıt» AQ, «Sberbank» AQ EB, «Bank VTB» AQ, «ATF Bank» AQ, «Nurbank» AQ jáne «Turǵyn úı qurylys jınaq banki» AQ (jeke turǵyn úı qurylysyn damytý ) berip jatyr. Jyl sońyna deıin «Sesna Bank» AQ, al kelesi jyly «Qazaqstan Halyq Banki» AQ, «Forte Bank» AQ, «Bank Kassa Nova» AQ , «Tengri Bank» AQ, «AsiaCredit Bank (AzıaKredıt Bank)» AQ, «Qazaq Banki» AQ Baǵdarlamaǵa qosylýdy josparlap otyr.
Ipotekalyq nesıelendirýdi yntalandyrý maqsatynda Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń tarapynan aǵymdaǵy jyldyń qazan aıynda Baǵdarlamaǵa túzetýler engizildi: buryn mólsherleme Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Bankiniń bazalyq mólsherlemesine baılanǵan bolsa, qazir EDB sýbsıdıalanatyn qaryzdary boıynsha kiristilik deńgeıi jyldyq 16% -dan aspaıtyn syıaqy mólsherlemesi boıynsha tıanaqtaldy, 30% aldyn ala tólem retinde qaryz alýshy, qaryz alýshyǵa nemese úshinshi tulǵalarǵa tıesili turǵyn úı retindegi balamaly jyljymaıtyn múlikti qosymsha kepilzatty usyna alady, sondaı-aq, bastapqy jarna retinde, rastaýshy qujattardy usyný barysynda qaryz alýshynyń qurylysty salýshyǵa tólegen aldyn ala tólemi de esepke alynady. Bastapqy turǵyn úı uǵymy keńeıtildi: páterlerdi tek qazir qurylysty salýshylardan ǵana emes, sondaı-aq qurylystaǵy páterlerdi salýshylarǵa satqan basqa zańdy tulǵalardan da (saýda-sattyq kompanıalary) satyp alýǵa bolady. Bul óz kezeginde qaryz alýshynyń tańdaýyn mańyzdy túrde arttyrsa, al qurylysty salýshylar úshin qoljetimdi turǵyn úı naryǵyna jańa nysandardy kóptep shyǵarýǵa múmkindik beredi.
Baǵdarlamany iske asyrý barysynda QIK men seriktes-bankterdiń qaryz alýshynyń jaǵdaıyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan ózara yntymaqtastyq áreketteriniń nátıjelerine qol jetkizildi. Bólek banktermen sýbsıdıalaý merzimi aıaqtalǵannan keıin qaryz alýshy úshin tólem júktemesin tómendetý boıynsha qosymsha talaptar usynyldy - «SentrKredıt Banki» AQ mólsherlemeni jyldyq 10% kóleminde saqtap qalyp otyr, «Sberbank» AQ EB mólsherlemeni tek qana 0,5% kótere otyryp, jyldyq 10,5% kóterdi. Qaryzdy sýbsıdıalaý týraly ótinishti qarastyrý merzimi burynǵy alty kúnnen úsh kúnge deıin qysqartyldy.
«Aǵymdaǵy jylda Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy ıpotekalyq oblıgasıalardy shyǵarý arqyly bankterdi qorlandyra otyryp, ıpotekalyq nesıeler boıynsha talap etý quqyqtaryn satyp alý úshin ınvestısıalardy tartý boıynsha is-sharalardy júzege asyrýdy josparlady.
Qazirgi ýaqytta Kompanıa «Qazaqstan qor bırjasy» AQ alańynda óziniń oblıgasıalarynyń on besinshi shyǵarylymynyń alǵashqy transhyn jalpy somasy 30,0 mlrd. teńgedegi shyǵarylymyn 8,5 mlrd. teńge kóleminde ornalastyrady. Bolashaqta, ıpotekalyq naryqty yntalandyrý maqsatynda, Qazaqstan Ipotekalyq Kompanıasy aksıalaryn ornalastyrýdan túsken qarajatyn Qazaqstan Respýblıkasynyń ekinshi deńgeıli bankterinen talap etý quqyqtaryn satyp alýǵa baǵyttaıtyn bolady», - dep atap ótti Ádil Muhamedjanov.
