«Tilim barda qazaǵym bar, halqym bar» taqyrybynda dóńgelek ústel ótti

/uploads/thumbnail/20181009094100875_small.jpg

Memlekettik til – qazaq tili ultymyz­dyń ult bolyp saqtalýy­nyń, damýynyń altyn tiregi men halyqtyq belginiń basty sharty ekeni belgili. Qazaqstan Respýb­lıkasynyń Konstıt­ýsıasy Ata zańymyzda qazaq tili memlekettik til dep aıqyn kórsetilgen. Til – ulttyń jany, halyqtyǵymyzdyń asyl belgisi, namysy, tynys tir­shiliginiń kózi. Ata Zańmen qor­ǵa­latyn erkin­diginiń úni. Ana tiliniń kúshi men qudyretin týǵan halqymyz áýelden-aq baǵdarlap, sóz ónerin bar ónerdiń basy dep sanaly.

1989 jyly qyrkúıektiń 22-kúni Qazaqstanda «Tilder týraly» zań qabyldanǵan bolatyn. Sol mereıli kún elimizdegi aıtýly meıram – Qazaqstan halqynyń tilderi kúni retinde jyl saıyn atap ótiledi. Mereke qarsanynda Ǵabdol Slanov atyndaǵy Atyraý oblystyq ámbebap kitaphanasynda  5546 áskerı bóliminiń áskerı qyzmetkerleriniń  uıymdastyrýymen «Tilim barda qazaǵym bar, halqym bar» atty ártúrli etnos ókilderimen birlesken dóńgelek ústel ótti.

Dóńgelek ústel ótkizýdiń basty maqsaty – ana tilimizdiń qoldaný aıasyn keńeıtý, mártebesi men mańyzyn keńinen nasıhattaý, ózge ult ókilderi arasynda qazaq tilin bilý deńgeıin kóterý jáne oqyp, úırenýge degen yqylasy men qyzyǵýshylyǵyn arttyrý. Patrıottyq sezimin oıatyp, Otanyn, tilin, salt – dástúrin súıýge, tarıhyn qurmetteýge tárbıeleý.

İs-sharaǵa 5546 áskerı bóliminiń ofıserleri men kelisimshart boıynsha áskerı qyzmetshileri qazaq, orys, ózbek, bashqurt, tatar etno-mádenı ortalyqtarynyń ókilderi, sonymen birge ýnıversıtet jáne kolej oqytýshylary men stýdentteri qatysty. Jıyn barysynda tehnıkalyq kitaphana qyzmetkerleri «Til – rýhanı mádenıettiń negizi» atty kitap kórmesin kópshilik nazaryna usynyp, kelgen qonaqtarǵa bıblıo­­-grafıalyq sholý jasady.

Alǵash bolyp sóz alǵan  5546 áskerı bólim komandıriniń  tárbıe jáne áleýmettik –quqyqtyq jumystary jónindegi  orynbasary  maıor   Kazybek Murataev  jıylǵandardy «Qazaqstan halqynyń tilderi kúni» merekesimen quttyqtady. Sonan soń Elbasy, Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynda aıtylǵandaı, Qazaqstan búkil álemde halqy úsh tildi paıdalanatyn mádenıetti el retinde tanylýǵa tıistigin jáne memlekettik tildi meńgerý – barshamyzdyń mindetimiz ekenin atap ótti. «Búgingi kezdesýdiń maqsaty – Qazaqstanda turyp jatqan túrli etnos ókilderiniń qazaq ultyna degen syılastyǵy men ulttyq qarym-qatynasty nyǵaıtý»,– dedi Kazybek Halıýllauly.

Dóńgelek ústel barysynda «Úsh tuǵyrly til saıasaty», «Qazaq álipbıine kezeńmen kóshý»  sıaqty kóptegen máseleler aıtylyp, til taǵdyry týraly kókeıdi tesken kól oılarmen sýsyndap, basqa tildi meńgerýge eshqandaı bóget bolmaıtynyn, qaıta adamgershilikke, shyn patrıot bolýǵa jeteleıtinin, ómirdiń almastaı qyryn, abzal syryn túsine bilýge basty sebepker – sol ana til ekenin bilip, biraýyzdan ana tilimizge jańashyrlyqpen qarap, tildiń mártebesin ósirýge atsalysý boryshtary ekendigi basa aıtylyp jáne osy taqyryptar boıynsha til janashyrlary  aǵa leıtenant Artýr Ájikenov pen aǵa leıtenant  Serik Qalbaı óz baıandamalaryn oqydy.

Óz baıandamasynda aǵa leıtenant Artýr Ájikenov aldymen memlekettik tildiń  Ulttyq ulan áskerindegi búgingi jaǵdaıy, qadir-qasıeti, mańyzy tóńireginde keleli áńgime aıtty. Sondaı-aq  onomastıkalyq máselege baılanysty oı qozǵaı kele, kitap oqýy azaıyp ketken búgingi urpaqtyń sóz saptaýdaǵy kemshindigin aıtyp, memlekettik tildiń mártebisin kóterýge atsalysý úlken-kishiniń ortaq paryzy ekendigine toqtaldy.

Al, ózge ult ókilderinen quralǵan mamandar eki tildi bilýimiz sol eldiń mádenıetin túsinýge yqpal etý ekenin jetkizdi. Odan ári ár ulttyń ókilderi óz ana tilinen bólek qazaq tilin qalaı meńgergeni týraly áńgimelep, jeke tájirıbelerimen bólisti.

 Shara sońynda qazaq, orys,  ózbek, bashqurt, tatar ultynyń ókilderi óz ana tilderinde óleń joldaryn oqyp, bir-birine merekelik kóńil-kúı syılaǵany qandaı jarasymdy! Ulttyń birligin nyǵaıtyp, el turaqtylyǵyn bekite túsetin osyndaı jıyndardyń mańyzy qashanda zor.

Qatysty Maqalalar