قاسيەتتى جۇما كۇنى ءار مۇسىلمان اتقارۋى ءتيىس امالدار

/uploads/thumbnail/20170818105114745_small.jpg

جۇما كۇنىنىڭ قاسيەتتى ەكەنىنەن بارلىق مۇسىلمان حاباردار. الايدا ول كۇنى اتقارىلار ساۋاپتى ىستەر تۋرالى بارلىعى بىلە بەرمەۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى islam.kz مالىمەتىنە سۇيەنىپ. 

ەندەشە سولاردى ءبىر ەسكە ءتۇسىرىپ كەتەيىك:

جۇما نامازعا قاتىسۋ. ءابۋ ھۋرايرادان (ر.ا.) جەتكەن حاديستە اللا ەلشىسى (س.ا.ۋ.): “كىم جۇما كۇنى جۇنىپتىكتەن عۇسىل العانداي قۇيىنىپ، سوسىن نامازعا العاشقى مەزگىلىندە بارسا، ول قۇرباندىققا تۇيە سويعانداي بولادى، ەكىنشى مەرزىمدە بارعان قۇرباندىققا ءبىر سيىر سويعانداي بولادى، ءۇشىنشى مەرزىمدە بارعان قۇرباندىققا ءمۇيىزدى قوشقار سويعانداي بولادى، بەسىنشى مەرزىمدە بارعان جۇمىرتقانى قۇرباندىق قىلعانداي بولادى، ال يمام شىققاندا، پەرىشتەلەر زىكىر (سوزدەرىن) تىڭداۋعا كەلەدى”، - دەگەن.

ءيىسسۋ جاعۋ. ءابۋ سعيد ءال-حۋدري (ر.ا.): “اللا ەلشىسىنىڭ (س.ا.ۋ.): “جۇما كۇنى عۇسىل قۇيىنۋ، ءتىسىن تازالاۋ جانە تابا السا ءيىسسۋ جاعۋ - ءاربىر باليعاتقا جەتكەنگە ءۋاجىپ”، - دەپ ايتقانىنا كۋالىك بەرەمىن”، - دەيدى.

ەڭ جاقسى كيىمدەرىن كيۋ. ابدۋللاھ يبن ومار (ر.ا.): “بىردە ومار يبن ءال-حاتتاب (ر.ا.) مەشىت قاقپاسىنىڭ الدىندا جىبەك كيىم (ساتىلىپ جاتقانىن) كورىپ: “ۋا، اللانىڭ ەلشىسى! مىنانى ساتىپ الساڭ قايتەدى، جۇما كۇنى جانە الدىڭا وكىلدەر كەلگەندە كيەر ەدىڭ”، - دەدى. سوندا اللا ەلشىسى (س.ا.ۋ.): “مۇنى اقىرەتتە نەسىبەسى جوق ادام عانا كيەدى”، - دەدى. كەيىن اللا ەلشىسىنە (س.ا.ۋ.) ودان بىرنەشە كيىم اكەلىندى دە، ول ومار يبن ءال-حاتتابقا ونىڭ بىرەۋىن ۇسىندى. سوندا ومار: “ۋا، اللانىڭ ەلشىسى! سەن عۇتاريدتەردىڭ كيىمىنە قاتىستى ويىڭدى ايتقاننان سوڭ مۇنى ماعان سىيلاپ تۇرسىڭ با؟” – دەدى. اللا ەلشىسى (س.ا.ۋ.): “مەن ساعان ونى كيسىن دەپ سىيلاعان جوقپىن”، - دەدى. سودان كەيىن ومار يبن ءال-حاتتاب مەككەدەگى مۇشرىك باۋىرىنا تارتۋ ەتتى”، - دەگەن. وسى حاديستەن بايقايتىنىمىزداي، ەر ادامدارعا جىبەك كيىم كيۋگە بولماعانىمەن، جۇما كۇنى ەڭ جاقسى كيىمدەرىن كيگەنى ابزال.

تاڭ نامازىندا “ساجدە” مەن “ينسان” سۇرەلەرىن وقۋ. ءابۋ ھۋرايرا (ر.ا.): “پايعامبار (س.ا.ۋ.) جۇما كۇنى تاڭ نامازىندا “ءاليف. ءلام. ميم. تۇسىرىلگەن...” – “ساجدە” (سۇرەسى) مەن “ادامزاتقا كەلمەدى مە؟” (سۇرەسىن) وقيتىن”، - دەگەن.

جۇما نامازىنا جاياۋ بارۋ. ءابۋ اباس (ر.ا.) جۇما نامازىنا بارا جاتىپ: “مەن پايعامباردىڭ (س.ا.ۋ.): “اللا جولىندا اياعى شاڭ بولعان ادامدى اللا توزاق وتىنان توسادى”، - دەپ ايتقانىن ەستىدىم”، - دەگەن.

كوپ دۇعا ەتۋ. ءابۋ ھۋرايرادان جەتكەن حاديستە اللا ەلشىسى (س.ا.ۋ.) جۇما كۇنىن ايتا وتىرىپ: “وندا ءبىر ۋاقىت بار، سول ساتتە مۇسىلمان پەندە ناماز وقىپ، اللا تاعالادان ءبىر نارسە سۇراسا، (اللا) وعان (ءسۇراعان نارسەسىن) مىندەتتى تۇردە بەرەدى”، - دەپ، ول (ۋاقىتتىڭ) قىسقا ەكەنىنە قولىمەن يشارا جاساعان.

ءناپىل نامازىن وقۋ. يبن ومار (ر.ا.): “اللا ەلشىسى (س.ا.ۋ.) بەسىن نامازىنىڭ (پارىزىنىڭ) الدىندا ەكى راكاعات جانە ودان كەيىن ەكى راكاعات، شام نامازىنان كەيىن ۇيىندە ەكى راكاعات، سونداي-اق قۇپتان نامازىنان كەيىن دە ەكى راكاعات ناماز وقيتىن. ال جۇما نامازىنان كەيىن (مەشىتتەن) شىعىپ كەتكەنشە ناماز وقىماي، كەيىن (ۇيىندە) ەكى راكاعات ناماز وقيتىن”. 

قاتىستى ماقالالار