Oblystyń ońdy jobalary
Osydan úsh jyl buryn Baqtyqoja İzmuhambetov Atyraý oblysynyń ákimi bolyp taǵaıyndaldy. Sol kúnnen bastap jańa ákim aldymen aımaqtyq ıdeolo­gıalyq, sosyn ındýstrıalandyrý baǵy­tyn jandandyrdy. Shyny kerek, Baqtyqoja İzmuhambetov Atyraýǵa kelgende, oblysta, oblys qana emes-aý respýblıkada óndirilip kórmegen ónimderdiń shyǵarylýyn jolǵa qoıdy.
«Nurly jol» baǵdarlamasy boıynsha Ulttyq qordan Atyraý oblysyndaǵy 6,9 mlrd teńgege 32 joba qarjylandyryldy. Tize bersek, osyndaı ońdy isterdi aı­maqtan molynan tabamyz. Indýstrıa­landyrýdyń ekinshi besjyldyǵynda 3,5 myńǵa jýyq jańa jumys orny ashyldy. Osylaısha, jalpy quny 1,5 trln teńge bolatyn 13 joba iske asty. 2010-2014 jyldarǵa arnalǵan Údemeli ındýs­trıalyq-ınnovasıalyq damý mem­lekettik baǵdarlamasynyń ındýs­trıalandyrý kartasy sheńberinde Atyraý oblysynda 2013 jyly jalpy quny 10,2 mlrd teńgeni jáne 282 jumys ornyn quraıtyn 7 ınvestısıalyq joba iske qosylǵan bolatyn. Sonyń biri – «Eko-Tehnıks» JSHS-nyń munaı qaldyǵyn qaıta óńdeý boıynsha óndiristi jańǵyrtý jobasy. Bul jobanyń quny 508 mln teńgeni qurady. Osy qarjynyń esebinen, qýaty 10 myń tonna bolatyn munaı shla­my óńdelip, birqatar jańa jumys orny ashyldy. 
«Eko-Tehnıks» kompanıasy atalǵan jobany iske asyrý barysynda qal­dyqtardy basqarýdyń júıesin jetildirip, qyzmet kórsetýdiń jańa tásilderin engizdi. Ekologıalyq qaýipsiz tehno­logıalardy jolǵa qoıyp, jańa jumys oryndaryn ashý jáne qorshaǵan ortany lastaýdy boldyrmaý sekildi máseleler­diń sheshimin tapty. Osylaısha, kompanıa óz kezeginde elimizdiń ornyqty damýyn qamtamasyz etýdiń mańyzdy quraly – «jasyl ekonomıkany» jandandyrýǵa kúsh saldy.

Bıylǵy jyldyń basynda Atyraý oblysy Jylyoı aýdanynyń Qulsary qalasynda ınvestısıalyq jobalardy júzege asyrý maqsatynda respýblıkalyq búdjetten kólemi 96,2 mln teńgeni quraıtyn 3 joba qarjylandyrylǵan bolatyn. Úkimet úkilegen úsh jobanyń biri – «Eko-Tehnıks» JSHS-nyń 12 myń tekshe metr munaı qaldyǵyn qaıta óńdeý boıynsha óndiristi jańǵyrtý jobasy boldy. Osylaısha, «Eko-Tehnıks» JSHS óz jobasy boıynsha jumysty jalǵastyrý ústinde. 
«Eko-Tehnıks» – otandyq kompanıa
«Eko-Tehnıks» JSHS – tolyqtaı otandyq kompanıa. Kompanıa Ener­getıka jáne mıneraldy resýrstar mınıstrliginiń taý munaı hımıalyq óndiristerdi paıdalanýǵa, ken oryn­darynda tehnologıalyq jumystardy júrgizýge bergen memlekettik lısen­zıasyna sáıkes jumys isteıdi. Búgingi tańda kompanıanyń jumysy Atyraýdan bólek, Aqtóbe, Mańǵystaý jáne Batys Qazaqstan oblystaryndaǵy qaldyq­tar­dy óńdeý salasynda qyzmet kórsetetin mekeme retinde serpindi túrde damyp keledi. 
Kompanıa, negizinen, tasymaldaý, quramynda munaı bar qaldyqtardy, burǵylaý qaldyqtaryn zalalsyzdandyrý jáne qaldyqtardy qaıta paıdalaný arqyly tazartý, munaıdyń jerge tógi­lýiniń zardabyn joıyp, ekologıalyq problemalardy sheshý sekildi qyzmetterdi atqarady. Budan bólek, kompanıa klıentterine qaldyqtardy zalalsyz­dandyrý jáne kádege jaratý máseleleri boıynsha konsaltıńtik qoldaý kór­setýde. Mekeme óz tehnologıalaryn únemi jetildirip otyrady, sol sekildi qal­dyqtardy zalalsyzdandyrý jáne qaıta óndeýdiń qoljetimdi tehnologıalaryn qoldaný, energıanyń balamaly kózde­rin paıdalaný, lastanýdy boldyrmaý jáne óndiristik pen ekologıalyq táýekelder­di únemi tómendetý sekildi qyzmetterdi óz moınyna alǵan. Atalǵan jumystardyń bári de halyqaralyq jáne memlekettik standarttaryna sáıkes, bekitilgen tehnologıalyq reglament pen mınıstrlik nusqaýyna saı júrgizilýde. Sondaı-aq kompanıa sanıtarlyq-epıde­mıo­logıalyq qyzmet, memlekettik ekolo­gıalyq saraptama qorytyndylaryn da qaperinde ustaýda. Odan bólek, kásip­orynnyń óndiristik qyzmet prosesinde qorshaǵan ortany qorǵaý, eńbekti qorǵaý, sapany saqtaý jáne qaýipsizdik sala­syndaǵy zańnamalyq talaptardy da oryndap keledi. Ásirese, qorshaǵan orta lastanýyn boldyrmaý – kompanıanyń negizgi talaby. Sol sebepti, osy baǵyttaǵy zalalsyzdandyrý jáne qaıta óndeý tehnologıalaryn árdaıym jetildirip otyrýǵa basty nazar aýdarady. 
Kompanıanyń áleýeti joǵary
«Eko-Tehnıks» kompanıasy búginde otandyq naryqta kórsetiletin qyzmet­teriniń aıasyn únemi keńeıtýge atsalysýda. Sondyqtan da «Eko-Tehnıks» mekemesin jumystardyń sapasyn kóterip, qal­dyqtardy basqarý aıasyndaǵy keshendi qyzmet kórsetetin aldyńǵy qatarly kompanıa deýge tolyq negiz bar. Sondaı-aq atalǵan kompanıa aımaqtaǵy eko­logıalyq máselelerdiń ońynan she­shilýine járdemdesip aımaqtyń laıyqty damýyna óz úlesin qosýda.

«Búginde kompanıanyń jumystar kólemi de joǵary áleýetke ıe bolyp keledi. Atap aıtqanda, óndiristik qyzmet aıasynda «Eko-Tehnıks» JSHS «QazMunaıGaz» BÓ» AQ «Embimunaıgaz» ÓF birqatar ken oryndarynyń aýmaǵyn mazýtpen lastanǵan topyraqtan tazalaý jáne tehnıkalyq rekýltıvasıalaý boıynsha jumystar júrgizdi. «SNPS-Aqtóbemunaıgaz» AQ-pen qambalardy tazalaý jáne burǵylaý shlamyn kádege jaratý boıynsha uzaqmerzimdi ke­lisimshart jasasty. «Atyraý munaı óndiretin zaýyt» JSHS-nyń sarqyndy sýlardy mehanıkalyq tazalaý qon­dyrǵysynyń mehanıkalyq qospalaryn shyǵarý jáne kádege jaratý boıynsha jumystaryn atqardy. Sondaı-aq «Kaspıı munaı» JSHS-nyń mazýtpen lastanǵan topyraqty shyǵarý, «Teńiz­shevroıl» JSHS-nyń mazýtpen lastanǵan topyraqty mıkrobıologıalyq ádispen shyǵarý jáne kádege jaratý boıynsha jumystaryn júrgizdi. Budan bólek «Eko-Tehnıks» JSHS munaı qaldyqtaryn zalalsyzdandyrý jáne iske asyrý isi boıynsha «QazTransOıl» AQ BF, «Qazaqmys Petroleým» JSHS, «Maten Petroleým» AQ, «ANACO» JSHS, «MNSK SINOPEK Qazaqstan» AQ-tyń Aqtaý jáne Aqtóbe fılıaldary, «Oil Services Company» JSHS, «Meerbush» JSHS, «Abı Petroleým Kepıtal» JSHS, «Ásker Munaı» JSHS, «Kaspıımunaı» AQ, «QazMunaıGaz-Burǵylaý» SBK» JSHS, «Nors Kaspıan Oıl Development» JSHS, «MNSK SINOPEK Kazahstan» AQ AF, «Tandaı Petroleým» JSHS, «Ordabasy Munaı Gaz» AQ fılıaly sekildi irili-usaqty kompanıalarmen birlesken jumys júrgizdi» deıdi «Eko-Tehnıks» JSHS-nyń dırektorynyń orynbasary Elena Qýatova.
Zalalsyzdandyrýdyń úsh ádisi
Búginde «Eko-Tehnıks» JSHS-nyń Atyraý oblysynyń Jylyoı, Inder aýdandarynda, Aqtóbe oblysynyń Mu­ǵaljar aýdanynda jáne Mańǵystaý oblysynyń Munaıly aýdanynda qal­dyqtardy zalalsyzdandyrý jáne kádege jaratý boıynsha jekemenshik alańdary bar. Kompanıada qaldyqtardy zalal­syzdandyrý jáne kádege jaratý boıynsha jumystardy júrgizýdiń tehnologıalyq reglamenti qalyptasqan. Ónerkásiptik qaýipsizdik boıynsha normatıvtik talaptarǵa sáıkes keletin qyzmetterdi kórsetetin jabdyqtar, qaldyqtardy tıeý jáne tasymaldaý úshin mamandandyrylǵan avtokólikter jáne arnaıy tehnıkalar jáne qaldyqtarmen jumys isteý sa­lasynda arnaıy daıyndyqtan ótken tehnıkalyq basshylardyń jáne ma­mandardyń bilikti quramy jasaqtalǵan. Kompanıa qaldyqtardy zalalsyzdandyrý jáne kádege jaratý boıynsha tehnolo­gıalyq prosester munaı shyǵarý jáne munaı óndirý qaldyqtaryn zalalsyz­dandyrý boıynsha 3 ádispen jumys isteıdi. 

Onyń birinshisi – fızıkalyq-hımıalyq ádis. Ónerkásiptik qaldyq­tardy zalalsyzdandyrýdyń bul ádisi qaldyqtardy hımıalyq jáne tutqyr reagentterdi qoldanyp qataıtý ádisimen zalalsyzdandyrýǵa negizdelgen. Negi­zinen, burǵylaý qaldyqtaryn (burǵylaý shlamy, paıdalanylǵan burǵylaý eritindisi), mazýtpen lastanǵan topyraqty jáne munaı shyǵaratyn, munaı óndiretin kásiporyndardyń tehnologıalyq naýalaryn (munaı shlamdaryn, áktasty shlamdardy rezervýarlardyń túbindegi tunbalary, tazalaý qurylystarynyń tunbalaryn jáne t.b.) zalasyzdandyrý baǵytynda qoldanylady. Zalalsyz­dandyrýdyń bul túri Ýfa memlekettik munaı tehnıkalyq ýnıversıtetinen patentteldi. Fızıkalyq-hımıalyq ádis­pen zalalsyzdandyrylǵan qaldyqtar «Tehnogendik dıspersıalyq topyraqtar» dep atalady.Mundaı antropogendik qaldyq topyraqtardy jol-qurylys materıaldary retinde paıdalanýǵa bolady.
Ekinshisi – mıkrobıologıalyq ádispen zalalsyzdandyrý. Bul ádis túri ekologıalyq qaýipsiz «Rodotrın», «Bakoıl» jáne «Neftedestrýktor-Kazbıo» bıopreparattaryn qoldaný arqyly júzege asady. Mundaı bıopre­parattardyń qorshaǵan ortaǵa zıan keltirmeıdi, kómirsýtekti lastanýdy 80 paıyzdan 99 paıyzǵa deıin tazalaı alady. Bıopreparattar tabıǵı jáne antropo­gendik ekojúıelerde jaramdy, onyń munaıdy totyqtandyratyn kómirsýtekti totyqtandyrǵysh mıkroaǵzalardyń bir toby retinde túsinýge bolady. Mıkro­aǵzalar munaı qabyqshasynyń qalyn­dyǵyna tikeleı sińip, munaıdyń erigish jáne erimeıtin komponentterin iritip jiberedi. Qaldyqtardy zararsyz­dandyrýdyń bul túri munaı shyǵaratyn, munaı óndiretin kásiporyndardyń teh­nologıalyq naýalaryn (munaı shlam­daryn, áktasty shlamdardy rezervýar­lardyń túbindegi tunbalary, tazalaý qurylystarynyń tunbalary), quramynda munaı bar qaldyqtardy (mazýtpen lastanǵan topyraq) tazartý maqsatynda qoldanylady. Zalalsyzdandyrylǵan qaldyqtar jer jabynynyń ústińgi jaǵyn, qosymsha qabattardy jáne bar­lyq tehnıkalyq sanattardaǵy avtomobıl joldarynyń jol tósemi negizderiniń qabattaryn ornalastyrýǵa jaramdy. 
Al zalalsyzdandyrýdyń úshinshi ádisi termıalyq ádis dep atalady. Termıalyq ádis kóbine qatty-turmystyq, quramynda munaıy bar rezeńke qaldyqtaryn kádege jaratý, paıdalanylǵan ydys, oraýysh materıal, fıltrler, plasınkalar sekildi zattardy zalalsyzdandyrý kezinde qoldanylady. 
Termıalyq ádispen zalalsyzdan­dyrylǵan ónim «termıalyq topyraq» dep atalyp, qaldyqtarǵa qosatyn qurylym­daǵysh retinde paıdalanady. Ony jer jabynynyń topyraǵy retinde jáne joldardy salý kezinde bekitilgen to­pyraqtan jasalǵan negizdiń qabaty retinde de qoldanady. Jalpy alǵanda, zalalsyzdandyrý nátıjesinde alynǵan ónimder avtomobıl joldarynyń jol jabynyn tóseý, topyraqtyń búlingen qunarlyǵyn rekýltıvasıalaý, ishki kásiptik joldar úshin jáne aýmaqtardy kógaldandyrý kezinde qurylys mate­rıaldary retinde paıdalanylady. Mundaı ónimder sanıtarlyq-epıde­mıologıalyq talaptarǵa, qaýipsizdik pen sapa salasyndaǵy talaptarǵa sáıkes kelgendikten, ony qurylys materıaldary retinde paıdalanylýǵa ruqsat berilgen.
Al qaldyqtardy kádege jaratý kezinde «Eko-Tehnıks» JSHS qatty turmystyq jáne ónerkásiptik, sonyń ishinde quramynda munaı bar qaldyqtardy qurtýǵa arnalǵan reseılik «Forsaj-2M» qondyrǵysyn qoldanady. Atalǵan qondyrǵy paıdalanylǵan fıltrler, qatty-turmystyq qaldyqtar, maıly shúberekter jáne jońqalar, qaǵaz bu­ıymdary, quramynda munaı bar qal­dyqtar, paıdalanylǵan ydys jáne oraýysh materıal, basqa da janǵysh materıaldardy áp-sátte jaǵyp jiberedi. 
«Eko-Tehnıks» JSHS-nyń «Forsaj-2M» qondyrǵysynan basqa da óndiristik-tehnıkalyq bazasy jeterlik. QR «Qaýipti óndiristik obektilerdegi ónerkásiptik qaýipsizdik týraly» zańyna sáıkes birneshe tehnıkalyq qurylǵylardy qol­danýǵa ruqsat alǵan. Olardyń qata­ryna qaldyqtardy fızıkalyq-hımıalyq ádispen zalalsyzdandyrý jáne kádege jaratýǵa arnalǵan ıtalıalyq mobıldi aralastyrǵysh keshenderi, DOP-160 tıpi gıdravlıkalyq jetegi bar «Desmi» burǵylaý eritindilerin, munaı shlamdaryn aıdaý úshin batatyn danıalyq burandaly sorap, Reseıde shyǵarylǵan ÝMQ-1 ámbebap jáne «Sprýt-2» (skımmer) munaı jınaǵysh qurylǵylary, Dızel-gıdravlıkalyq maı sorap stansalary, túrkıalyq «GVP 226» dızel-generator­lary jáne qaldyqtardy kiris baqylaýdy júrgizýge arnalǵan otandyq «Palýan» elektrondyq avtomobıldik tarazylary.
Kompanıaǵa qarasty avtokólikter «Qaýipti júk» belgisimen jáne GPS-navıgatorlarmen, avtokólikter ushqyn óshirgishtermen, órt sóndirýdiń alǵashqy quraldarymen, qaldyqtardy tıeý kezinde júrip ketýdi boldyrmaıtyn tabandyq­tarmen jáne «Avarıalyq toqtaý» belgisimen jabdyqtalǵan. Júrgizýshi­lerdiń barlyǵynyń da qaýipti júkterdi tasymaldaý boıynsha jetkilikti jumys tájirıbesi bar. Kompanıa qyzmetkerleri eńbekti qorǵaý jáne qaýipsizdik tehnıkasy jáne qaýipti júkterdi tasymaldaıtyn kólik quraldarynyń júrgizýshilerin daıarlaý boıynsha sertıfıkattarǵa ıe bolǵan.
Túıin
«Eko-Tehnıks» JSHS sondaı-aq Ýfa memlekettik munaı tehnıkalyq ýnıversıteti (ÝMMTÝ), QR BǴM Ǵylym komıtetiniń «Bıotehnologıalardyń ulttyq ortalyǵy» RMK «Ekologıalyq bıotehnologıalar» fılıaly, «QazEkoBıoJúıe» JSHS sekildi ǵylymı uıymdarmen selbese jumys isteýde. Atalǵan ǵylymı mekemeler arqyly quramynda munaı bar jáne munaımen lastanǵan qaldyqtardy zalalsyzdandyrý jáne kádege jaratý boıynsha ózindik tehnologıalar ázirlenip, patenttelgen. Kompanıa 2009 jyly birqatar halyqaralyq standarttaryna sáıkes menedjmenttiń ıntegraldanǵan júıesin engizdi. Al 2012 jyly engizilgen standarttardy qaıta sertıfıkattady.
Búginde kompanıa «Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qory» Aksıonerlik qoǵamyna qarasty kompanıalarǵa qyzmet kórsetýde. Osylaısha, otandyq kompanıalardyń eńbegin eselep otyr. Bıznestegi áleýmettik jaýapkershiligi úshin byltyrǵy «Paryz» baıqaýynyń «Ekologıaǵa qosqan úlesi úshin» atalymynyń jeńimpazy ataǵan.

Derekkóz: Aıqyn-aqparat