ايگۇل ءىسماقوۆا جاڭا لاتىن ءالىپبيى جايىندا: بۇل وزگەرىستى تولىق قولدايمىن

/uploads/thumbnail/20170929154350102_small.jpg

ءالىپبيدىڭ جاڭا جوباسىندا ءالى دە ويلاناتىن، ساراپقا سالىپ، تاجىريبەدەن وتكىزىپ بارىپ قولدانىسقا ەنگىزەتىن تۇستار بار. بۇل تۋرالى پروفەسسور، فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ايگۇل سەرىك قىزى ءىسماقوۆا ايتتى، دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى.

«بۇل كۇندەرى قازاق ءتىلىنىڭ جاڭا الىپبيىنە بايلانىستى ماسەلە قوعامدا قىزۋ تالقىلانۋدا. ەلباسىمەن كەزدەسكەن عالىمدار ا. بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىنىڭ دايىنداعان جوباسىن ۇسىندى. بۇدان بۇرىن ۇسىنعان 25 ارىپتەن تۇراتىن 3 تاڭبالى ءالىپبي قيىنداۋ بولىپ كەلسە، كەشەگى ۇسىنعان نۇسقا ەڭ قولايلى جانە كوپشىلىكتىڭ ويىنان شىعادى. عالىم رەتىندە بۇل وزگەرىستى تولىعىمەن قولدايمىن»، - دەدى ايگۇل ءىسماقوۆا.

سونداي-اق، پروفەسسور قازاق ءالىپبيىن لاتىن قارپىنە كوشىرۋ ۇدەرىسىنە قاتىستى ءاقپاراتتىق-تۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ قاجەت ەكەنىن ەسكەردى.

ايتا كەتەيىك، 9 قازاندا مەملەكەت باسشىسىنا قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە نەگىزدەلگەن جاڭا جوباسى تانىستىرىلدى.

سونىمەن قاتار، حالقىمىزدىڭ لاتىن ءالفاۆيتىن ەش قيىندىقسىز يگەرىپ كەتۋى كۇمانسىز. بۇل تۋرالى «تۇران» ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى، الماتى قالاسى قوعامدىق كەڭەسىنىڭ ءتوراعاسى راحمان الشان ۇلى الشانوۆ مالىمدەدى.

«كەشەگى جيىندا ەلباسىمىز ايتقانداي لاتىن قارپىنە كوشۋگە بايلانىستى حالىقتان 300 دەن استام ۇسىنىس كەلىپ ءتۇستى. كۇردەلى ماسەلە بولعاندىقتان حالىقتىڭ پىكىرىن ءبىلۋ ماڭىزدى. ءبىراز نارسە ەسكەرىلدى، جۇمىس جالعاسىپ كەلەدى»، - دەدى الشانوۆ.

سونداي-اق جاڭا جوباعا سايكەس اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ باعىتىنا وڭ باعا بەردى.

«جالپى، اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ نەگىزگى باعىتتارى وتە دۇرىس دەپ ەسەپتەيمىن. جوبانى ىسكە اسىرۋ بارىسىندا الەمدىك تاجىريبە ەسكەرىلدى. بۇل وتە ماڭىزدى.

سونىمەن قاتار، ەلباسىمىز ايتقانداي قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە كوشۋى ورىس ءتىلدى ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن، ورىس ءتىلى مەن باسقا دا تىلدەردىڭ مۇمكىندىكتەرىن شەكتەمەيتىندىگى جانە ورىس ءتىلىنىڭ بۇرىنعىداي قىزمەت اتقارا بەرەتىنى جايىندا پىكىرىمەن تولىقتاي كەلىسەمىن. قازاق ءتىلىنىڭ جازۋ تاريحىندا ءالىپبي جۇيەسى بىرنەشە تاريحي كەزەڭدەردى باسىنان وتكىزىپ، ۇلتتىق ءالىپبي دەڭگەيىنە جەتكەن. مىسالى، 8 عاسىر بويى قازاق حالقى اراب ءالفاۆيتىن جۇرگىزدى، ودان كەيىن 10 جىلدان استام لاتىن ءالفاۆيتىن پايدالاندى. وسى رەتتە، حالقىمىزدىڭ لاتىن ءالفاۆيتىن ەش قيىندىقسىز يگەرىپ كەتۋىنە كۇمان جوق».

ايتا كەتەيىك، 9 قازاندا ەلباسىنا قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە نەگىزدەلگەن جاڭا جوباسى تانىسترىلدى.

9 قازاندا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆقا قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە نەگىزدەلگەن جاڭا جوباسى تانىستىرىلعان. اتالمىش جوبا قوعامدىق تالقىلاۋلار بارىسىندا كەلىپ تۇسكەن ۇسىنىستار نەگىزىندە جاسالعان. جاڭا جوباعا سايكەس حالىق اراسىندا قىزۋ تالقى باستالدى، قوعام بەلسەندىلەرى دە ءوز پىكىرلەرىمەن ءبولىستى.  

قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ يەگەرى، كينو جانە تەاتر اكتەرى دوسقان قالي ۇلى قوعام اراسىندا ەشقانداي شي شىعارماي، بىرىگىپ ءبىرتۇتاس شەشىلەتىن ماسەلە ەكەنىن ايتادى.

«ءبىزدىڭ كەلەشەگىمىز وسىعان دا بايلانىستى بولىپ كەلەدى. 30 دامىعان مەملەكەتتىڭ قاتارىنا قوسىلۋ دا وسىعان بايلانىستى. لاتىن الىپبيىنە ءوتۋ الەمدىك يننوۆاسيالاردى جەدەل يگەرۋگە، كەلەشەگىمىزگە نىق باسىپ، تەحنولوگيا مەن كوممۋنيكاسيانى مەڭگەرۋدە مۇمكىندىك بەرەتىن قۇرال. سونىمەن قاتار كەڭ سويلەۋگە، اعىلشىن ءتىلىن جانە مەديسينا سالاسىن مەڭگەرۋ ءۇشىن جول اشاتىن مەملەكەتتىك ماڭىزدى شارۋا. ءبىر سوزبەن اتاپ ايتقاندا، بۇل عاجاپ دۇنيە. بۇدان ايىرىلىپ قالماۋ كەرەك. ورتامىزدا شي شىعارماي، ءبارىمىز ءبىرتۇتاس بىرىگىپ شەشىلەتىن ماسەلە. كەلەشەك ۇرپاق ءۇشىن، ساياساتىمىز ءۇشىن ماڭىزى بار وزگەرىس».

قاتىستى ماقالالار