جەكە تابىس پەن مال-مۇلكىڭىز جايىندا اشىق جاريالاپ، دەكلاراسيا تاپسىرۋعا ءبىر جىل قالدى. ۋاقىتىندا ەسەپ بەرمەگەندەر جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلادى دەگەن جاڭالىقتىڭ تالقىلانىپ جاتقانىنا ءبىراز بولدى.قۇجات تولتىرۋ كەزىندە، ءتىپتى، تويدان تۇسكەن نە تويعا جۇمساعان قاراجاتتى كورسەتۋ كەرەك دەگەن دە الىپ قاشپا اڭگىمە بار. بۇل تۋرالى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى ەۋرازيا ءبىرىنشى ارناسىنىڭ دەرەگىن نەگىزگە الا وتىرىپ.

ءبىزدىڭ اتقارۋشى ورگان وكىلدەرى اقش، ۇلىبريتانيا، سينگاپۋر، ءتىپتى ءچيليدىڭ اتالمىش جۇيەسىن زەرتتەي كەلە،    «تابىسىڭ مەن مال-مۇلكىڭ جايلى اقپاراتتى جاريالا! اشىق ايت تا، ابىرويلى بول!»  دەگەن دەكلاراسيالاۋدى قولعا الۋدى ۇسىندى.

“دەكلاراسيالاۋدى كەزەڭ-كەزەڭىمەن وتكىزۋدى قاراستىرىپ جاتىرمىز”، – دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.

ەل تۇرعىندارى ءاربىر وزگەرىستەن ءبىر جاقسىلىق كۇتەدى. بۇل جولى دەكلاراسيالاۋدىڭ ارقاسىندا كەي شەنەۋنىكتەر قالاي بايىعانى اشكەرە بولار دەيدى.

بىلمەستىكتە ۇيات جوق. قارجى مينيسترلىگى وكىلدەرىنىڭ بولىسكەن اقپاراتتارىنا سۇيەنسەك، دەكلاراسيالاۋعا نەگىزىنەن كەلەسى دۇنيەلەر جاتادى:

— جىلجىمايتىن مۇلىكتەر: پاتەر، ءۇي، جەر ۋچاسكەسى، عيمارات، ءۇي قۇرىلىسىنداعى ۇلەسىڭىز بولسا كورسەتەسىز. مۇنىڭ شەتەلدەگى مۇلىككە دە قاتىسى بار.

— كولىك، موتوسيكل، قايىق، تىكۇشاق، ۇشاق جانە باسقا دا جىلجىمالى مۇلكىڭىز بولسا، ونى دا دەكلاراسيالاۋ كەرەك.

— دەپوزيتتە، بانك شوتىندا، كارتادا جانە قولدا بار قاراجاتتارىڭىز جايىندا دا جاسىرىپ قالۋعا بولمايدى. ۇيدە تەك 5880 اەك كولەمىندە، ياعني 2019 جىلعى ەسەپپەن 14 ملن 847 مىڭ تەڭگە كولەمىندە اقشا ۇستاۋعا بولادى. ودان ارتىق سومانى دەكلاراسيالاپ، دەپوزيتكە سالۋعا مىندەتتىسىز.

— قۇندى قاعازدارىڭىز بولسا تىركەۋدى ۇمىتپاڭىز.

— بىرەۋدەن قارىز الىپ نەمەسە بەرگەن كەزدە دە كورسەتۋ كەرەك.

ءماجىلىس دەپۋتاتتارى دەكلاراسيالاۋدى ەنگىزبەس بۇرىن جاۋاپتى ورگاندار دايىن با، وسىنى پىسىقتاپ الۋ الۋ كەرەكتىگىن ايتادى.

ق ر پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى باحتيار ماكەن: ادامنىڭ بىلاي ايتقانداعى جانىنداعى مۇلىگى بولسىن، جيناعان دۇنيەسىن كورسەتۋ عوي. ءوز ءوزىن تازالاندىرۋ. تىعىپ الماي، ءبىر جەرگە اپارىپ قوسپاي، شەتەلدەگى بىرنەشە بانككە اقشاسىن بارىپ قۇيماي.

پارلامەنتكە زاڭ جوباسىن قورعاۋعا كەلگەن مينيسترلەر دە بۇل باستامانى قولداپ وتىر.

جالپىعا بىردەي دەكلاراسيالاۋدى كەزەڭ-كەزەڭىمەن جۇزەگە اسىرۋ جوسپاردا بار ەكەن. ياعني، 2020 جىل باستالا سالىسىمەن قازاقستاندىقتاردىڭ بارلىعى بىردەي ەسەپ بەرۋگە كىرىسىپ كەتۋ مىندەت ەمەس كورىنەدى.

«بىرىنشىدەن ساياسي مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر جانە ولاردىڭ جۇبايلارى. «كورپۋس ا»-دا تۇرعان مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر. ق ر سۋديالارى، پارلامەنت دەپۋتاتتارى جانە كۆازي مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ باسشىلارى. ولار ەندىگى جىلدان باستاپ مىندەتتى تۇردە وزدەرىنىڭ دەكلاراسيالارىن جاريا ەتۋگە مىندەتتى بولادى»، – دەدى ق ر قارجى مينيسترلىگى مەملەكەتتىك كىرىس كوميتەتى ءتوراعاسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى تالعات مامايەۆ.

ايلىعى شايلىعىنان استپايتىن ازاماتتار ءۇشىن دەكلاراسيانىڭ كەلىپ-كەتەرى جوق. ادۆوكات جاندوس تۇياقوۆ وسىعان دەيىن امالىن تاۋىپ، بارىن جاسىرىپ كەلگەندەر بۇل كەزدە دە قاراپ قالمايدى دەپ وتىر.

«كوپ جاعدايدا بۇل زاڭ مىنا كولەڭكە بيزنەسپەن مىسالعا، كوررۋپسيا سالاسىنداعى ازاماتتارعا قولايسىز بولۋى ءتيىس. قانداي دا ءبىر زاڭ شىقسا، ونى اينالىپ وتەتىن جولدار ءارقاشان بولادى. سول سەبەپتەن بۇندا ناقتى قازىرگى تاڭدا وسى زاڭنان كەيىن بۇكىل زاڭسىز بايىعان شەنەۋنىكتەر اشكەرەلەنەدى دەگەنگە ءوزىم كۇماندانامىن»، – دەدى ادۆوكات جاندوس تۇياقوۆ.

تابىس پەن مۇلىكتى جاريالاۋدى قارجى مينيسترلىگى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ەنگىزەمىز دەپ جوسپارلاۋدا. 2020-دان ءارى قاراي 5 جىلدىڭ ىشىندە دەكلاراسيالاۋدى جالپى حالىقتىق سيپاتقا جەتكىزبەك. قىرۋار قارجى ءبولىپ قولعا الىنعان باستاما ورتا جولدان وزگەرىپ، مىڭ قۇبىلىپ سالا بەرمەسە بولعانى.

ۇسىنعان: فاريزا جومارت قىزى