Qazirgi kúni Prezıdenttiń sheshimimen qurylǵan Memlekettik bıliktiń tarmaqtary arasynda ókilettikterdi qaıta bólý máselelesi kún tártibinde.
«Bılik ókilettikterin qaıta bólý jónindegi usynystardy ázirleý barysynda jınaqtalǵan otandyq jáne sheteldik tájirıbe, qoldanystaǵy zańnamanyń jáne Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsıasynyń normalaryn qoldaný praktıkasy zerdelenip, taldaý jasalady. Jumys tobynyń qyzmetine zańger, ǵylymı-saraptamalyq qaýymdastyǵy, sondaı-aq qalyń jurtshylyq belsene tartylatyn bolady», delingen Aqorda taratqan habarda.
Iá, sońǵy kezderi bılik máselesi qatty talqylanyp jatyr. Qaıta bólý máselesi degenińizdiń ózi aldaǵy ýaqytta kóptegen aýys-túıis pen qysqartý-taratýdyń, taǵaıyndaý men saılaýdyń habarshysy bolsa kerek.
Qoǵamda Parlament taratylýy múmkin ekeni aıtyla bastady. Parlament taratylsa úkimet te qaıta jasaqtalady. Parlamenttiń quzyreti artýy da múmkin. Biz boljamaımyz, saıasattyń samaly solaı esedi.
Hosh, osynaý ókilettiliktiń qaıta bóliný máselesi qylań berse, eldiń de erteń el tizginin ustar azamattar kim dep eleńderi anyq. Joǵarǵy bılikte qandaı oryn aýystyrýlar bolatynyn qoıa turyp, bul maqalany oblystarǵa arnaıyq. Qazaqstanda Parlamenttegi depýtattar sıaqty oblys ákimderi de shetinen zeınet jasyna tola bastaǵan. Erteń bılik aýyssa Ózbekstandaǵy ákimdi saılaý reformasyn engize qoıarymyz neǵaıbyl. Dese de, bılik býyny jasarary anyq.
Sonymen, oblys ákimderiniń birinshi orynbasarlaryn sholyp shyǵaıyq, kim myqty? Kimniń baǵy janaıyn dep tur? Maqalanyń maqsaty minep-synaý emes. Ádette ákimderdiń tasasynda qalyp, kóp aıtyla bermeıtin azamattardy alqaý dep túsinińiz, oqyrman!
Turlashov Lázzat Mahatuly – Almaty oblysy
1960 jyly týǵan. Almaty temir jol transporty ınjenerleri ınstıtýtyn qurylys ınjeneri mamandyǵy boıynsha bitirgen.
Eńbek jolyn Qaskeleń aýdany «Jetisý» keńsharynda qurylys sehynyń jumysshysy bolyp bastaǵan.
Ár jyldarda brıgadır, sheber, bas prorab, qurylys ýchaskesiniń bastyǵy, kooperatıv tóraǵasy, «Almatyagrohım» AQ bólim bastyǵy, Talǵar aýdany «Krasnoe pole», «Gornyı sadovod», «Gúldala» aýyldyq okrýgteriniń ákimi, Qarasaı aýdany ákiminiń orynbasary, Jambyl, Qarasaı aýdandarynyń ákimi qyzmetterin atqarǵan. 2011-2016 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtaty boldy.
2016 jyldyń sáýir aıynan – Almaty oblysy ákiminiń birinshi orynbasary. Ol bul qyzmetke kele sala, Almaty oblysynyń İle, Eńbekshiqazaq jáne Kóksý aýdandaryna «Nurly jol» baǵdarlamasy boıynsha salynǵan úsh jańa mektep ashyldy. Mektepterdiń ashylý saltanatynda bolǵan Ol sondaı-aq, jyl aıaǵyna deıin taǵy 9 mektep ashylatynyn aıtqan. Ashyldy da.
Turlashev elde ekonomıkalyq daǵdarys oryn alǵan kezde de Senator retinde halyqty sabyrǵa shaqyryp, daǵdarystan shyǵý úshin memlekettik ózindik senarıi bar ekenin baıan etken edi. Ol sporttyń da belgili deńgeıdegi jankúıeri.
Ol, «Bizdiń eldiń jigitteri – jigitterdiń tóresi dep jyrlaıtyn Esenqul aqyn ómirden ozǵanda bylaı dep qabyrǵasy qaıysqan: ««Tazqara qustyń taǵdyry» atty kitaby jaryq kórgende «Teńdessiz dúnıe. Bul jınaqqa para-par keletin jyr jınaǵy joq» degen edim. Bir ǵasyrda birtýar ǵajap aqyn Esenqul baýyrymyzdyń naǵyz tulpardaı kósiletin, qyrandaı samǵaıtyn kezde úzilip ketkeni ókinishti-aq». Budan Lázzat Mahatulynyń tek ákimshilik jumystarmen ǵana shuǵyldanbaı, el ishimen, óner kenishimen etene tanys ekenin de ańǵarasyz. Eki ul men eki qyzǵa áke bolǵan Lázzat Mahatulynyń Maıqy bı esimin ulyna qoıýynyń ózi danalyǵynan habar bersek kerek.
Lázzat Mahatuly eń áýeli Almaty oblysynyń týmasy. Ol, aýdan ákimi qyzmetinen senatorlyqqa deıin kóterilgen sanaýly shendilerdiń biri. Almaty oblysyn jaqsy biletin, birneshe aýdanda ákim qyzmetin atqarǵan azamat.
Almaty oblysy orynbasar sóziniń shynymen oryn bastyrar qyzmet ekenin dáleldegen oblys. Buǵan deıin Ańsar Musaqanovtyń ornyn 13 jyl orynbasar oblys ákimi bolǵan Amandyq Battalov basqan edi. Kim biler, bir kúni onyń da orynbasary ornyn basyp júrer.
***
Bekbolat Serikbekuly Orynbekov – Jambyl oblysy
2013 jylǵy 28 jeltoqsan Jambyl oblysy ákiminiń ókimimen Jambyl oblysy ákiminiń birinshi orynbasary bolyp Bekbolat Serikbekuly Orynbekov taǵaıyndaldy.
Bekbolat Serikbekuly 1957 jyly týǵan, bilimi joǵary, Almaty energetıkalyq ınstıtýtyn «ınjener-elektrık» jáne Qarataý qalasyndaǵy Agrotehnıkalyq ınstıtýtty «ekonomıs-býhgalter» mamandyqtary boıynsha bitirgen. Eńbek jolyn 1979 jyly Talas aýdanyndaǵy №110 Qarataý kásiptik tehnıkalyq ýchılıshesiniń oqytýshysy bolyp bastaǵan. 1980-1992 jyldary Talas aýdanyndaǵy №110 Qarataý kásiptik tehnıkalyq ýchılıshesiniń sheberi, oqý-óndiristik jumysy jónindegi dırektorynyń orynbasary, 1992-1993 jyldary «Qarataý» asosıasıasynyń bas dırektory, 1994-1997 jyldary «Birlik» shaǵyn jekemenshik kásipornynyń dırektory, 1997-1998 jyldary «Jambyl avtodor» qazynalyq kásipornynyń jetekshi mamany, 1999-2003 jyldary Talas aýdany Qarataý qalasy ákiminiń orynbasary, 2003-2010 jyldary Talas aýdany Qarataý qalasynyń ákimi, 2010 jyldyń aqpany men qarashasy aralyǵynda Sarysý aýdanynyń ákimi, 2010 jyldyń qarasha aıynan bastap Taraz qalasynyń ákimi qyzmetterin atqarǵan.
Bekbolat Orynbekov bıyl alpysqa tolady. Ol jastardyń arasynan oryn almasa da óńirdegi mádenı-ádebı sharalardyń basy-qasynda júredi. Degenmen de Bekbolat Serikbekulyn kóp kózge túse bermeıtin, durysy gazet-jýrnalǵa kóp shyǵa bermeıtin tulǵalardyń qataryna jatqyzýǵa bolady. Ol qoǵamdaǵy rýhanıat, dinı saýat týraly kóp aıtady.
Ol Elbasy Nazarbaevtyń eńbek jolyn úlgi etken. Bir suhbatynda «Jambyl jeri ejelden Máńgilik el ıdeıasynan týyndap otyrǵan ulttyq birlikti sanada saqtaǵan, tatýlyqtyń ordasy bolǵan óńir. Otandastarymyzdyń bereke-birliginiń temir qazyǵy bolatyn ıdeıany odan ármen damytýǵa mindettimiz. Kópultty qazaq dalasynda beıbitshilik pen turaqtylyqtyń saltanat qurýy – Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń kóregen saıasaty arqasynda júzege asýda», - degen edi.
***
Darhan Amangeldiuly Satybaldy – Ońtústik Qazaqstan oblysy
Darhan Amangeldiuly birinshi orynbasarlar arasyndaǵy UQK-de, Prezıdent Ákimshiliginde de qyzmet etken jalǵyz tulǵa.
Oblys basshylyǵyna kelgenge deıin 2 jyldan astam qala ákimi bolyp jumys istep kelgen Satybaldy Darhan Amangeldiuly Ońtústik Qazaqstan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary qyzmetine 2015 jyly tamyz aıynda taǵaıyndaldy. Al, Shymkentke basqalar sıaqty aýdandardan ósip barǵan joq, Astanadan keldi.
1974 jyly týylǵan, bilimi joǵary, mamandyǵy boıynsha ekonomıs-menedjer, zańger, ekonomıka ǵylymdarynyń kandıdaty.
Eńbek jolyn 1991 jyly Keles aýdany Keles keńshary Komýnızm bólimshesiniń jumysshysy bolyp bastaǵan. 1996-1999 jyldary Keles aýdany «Keles» memlekettik qazynalyq kásipornynyń aǵa ekonomısi, Aqmola qalasy «Kýrakov ı Ko» JSHS-niń bas býhgalteri, 1999-2011 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrligi Qarjy baqylaý komıteti Memlekettik mekemelerdegi búdjettik rásimderiniń oryndalýyn baqylaý basqarmasynyń Mádenıet jáne sport uıymdarynda búdjettik qarajattardyń paıdalanylýyn baqylaý bóliminiń jetekshi baqylaýshy-revızory, Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik qorǵaý uıymdarynda búdjettik qarajattardyń paıdalanylýyn baqylaý bóliminiń bas mamany-bas baqylaýshy-revızory, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń İster basqarmasy Qarjy-ekonomıkalyq bóliminiń ekonomıkalyq taldaý jáne baqylaý sektorynyń referenti, konsýltanty, bas sarapshysy, Búdjettik josparlaý jáne qarjylyq baqylaý bóliminiń memlekettik satyp alýlardy uıymdastyrý sektorynyń meńgerýshisi, Astana qalasynyń turǵyn úı departamenti «Jylý» memlekettik komýnaldyq kásiporny dırektorynyń mindetin atqarýshy, Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Soty janyndaǵy sot ákimshiligi jónindegi komıtetiniń sot oryndaýshysy, Qazaqstan Respýblıkasy Bilim jáne ǵylym mınıstrligi Búdjettik, Qarjy departamentteri dırektorynyń orynbasary, Ǵylym komıteti tóraǵasynyń orynbasary, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Qaýipsizdik Komıteti departamentiniń bastyǵy, Qazaqstan Respýblıkasy Premer-mınıstriniń keńsesi Áleýmettik-ekonomıkalyq bólim meńgerýshisiniń orynbasary, Ońtústik Qazaqstan oblysy Shymkent qalasynyń ákimi qyzmetterin atqarǵan. 2015 jylǵy tamyzdan - Ońtústik Qazaqstan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary.
Ol halyqqa Shymkent ákimi kezinde tanyldy. Shymkentti «mıllıoner qala» etýshilerdiń biri boldy. Ol ákim bolyp kelgen soń Shymkent keńeıe túsken. Kóshelerdi de jarqyratty. Ol jastardy ylǵı ǵylym bilim alýǵa úndep júrdi. Ol, oblysqa Túrkıada elshilik qyzmet atqarǵan Janseıit Túımebaev ákim bolyp kelgen de ornynda qaldy
***
Ysqaqov Qýanyshbek Dosmaıyluly – Qyzylorda oblysy
Qyzylorda ákimdigi saıtynda birinshi orynbasar qyzmeti aıtylmaǵan. Degenmen, Qýanyshbek Dosmaıyluly oblysqa ákimniń birinshi orynbasary retinde 2011-2015 jyldary qyzmet etti.
Qýanyshbek Ysqaqov 1968 jyly Qyzylorda qalasynda dúnıege kelgen. Jaqaev atyndaǵy Qyzylorda agroónerkásip óndirisi ınjenerleri ınstıtýtyn - ınjener-qurylysshy, Qyzylorda polıtehnıkalyq ınstıtýtyn - býhgalter-ekonomıst, Qazaqstandyq ınovasıalyq jáne telekomýnıkasıalyq júıeler ýnıversıtetin - zańger mamandyqtary boıynsha bitirgen.
1986-1988 jyldary Aýǵanstanda Keńes jaýyngerleriniń Shekteýli quramynda áskerı boryshyn ótegen. KSRO Joǵarǵy Keńesi Prezıdıýmynyń Qurmet gramotasymen marapattalǵan.
Eńbek jolyn 1985 jyly Qyzylorda jıhaz fabrıkasynda 1-shi razrádty stanokshy retinde bastaǵan. 1993-2003 jyldary Qyzylorda oblysy boıynsha salyq komıtetinde maman, ınspektor, sektor meńgerýshisi, tóraǵa orynbasary qyzmetterin atqarǵan. 2003-2011 jyldary - Batys-Qazaqstan oblysy boıynsha salyq komıteti tóraǵasynyń orynbasary, tóraǵasy, Qyzylorda oblysy boıynsha salyq departamentiniń bastyǵy, 2011-2015 jyldary - Qyzylorda oblysy ákiminiń birinshi orynbasary, Qyzylorda oblysynyń qarjy basqarmasynyń bastyǵy, Mańǵystaý oblysy boıynsha salyq departamentiniń basshysy, Qyzylorda qalasy boıynsha memlekettik kirister basqarmasynyń basshysy qyzmetterin atqarǵan.
2015 jyldyń shilde aıynan jeltoqsan aıyna deıin Qyzylorda oblysy boıynsha qarjylyq baqylaý ınspeksıasynyń basshysy laýazymynda bolǵan.
2015 jyldyń jeltoqsan aıynan bastap Qyzylorda oblysy ákiminiń orynbasary. Ol basqa tulǵalar sıaqty týǵan óńirinen uzap alysqa ketpegen. Óz oblysynyń jaıyn jaqsy biletin azamattyń biri.
***
Aldashev Súıindik Tasemenuly – Mańǵystaý oblysy
Súıindik Tasemenuly ákimdik saıtyndaǵy qyzmeti boıynsha Oblys ákiminiń kólik jáne qurylys boıynsha birinshi orynbasary. Ol 1963 jyly 25 maýsymda dúnıege kelgen. 1986 jyly I. M. Gýbkın atyndaǵy Máskeý munaı jáne gaz ınstıtýtyn jáne 2008 jyly Ortalyq Azıa ýnıversıtetin támamdaǵan. Mamandyǵy boıynsha biliktiligi – taý-ken ınjeneri jáne ekonomıs.
Eńbek jolyn 1979 jyly Ózen burǵylaý jumystary basqarmasynda tokar bolyp bastap, burǵyshynyń kómekshisi, burǵylaý sheberiniń kómekshisi, óndiristik qyzmet kórsetý bazasynyń ınjeneri, burǵylaý sheberi, tehnologıalyq bólim bastyǵynyń orynbasary qyzmetterinde boldy.
1994-1996 jyldary – «QazTransOıl» AQ magıstraldyq munaı qubyrlary Ońtústik basqarmasynyń «Ózen» JÓDS bastyǵy. 1996-1998 jyldary - «QazTransOıl» AQ Batys fılıalynyń Mańǵystaý munaı qubyrlary basqarmasynyń TKB boıynsha bastyǵynyń orynbasary. 1998-1999 jyldary – «QazTransOıl» AQ Batys fılıalynyń «Aqtaý» JÓDS bastyǵy. 1999-2000 jyldary – «QazTransOıl» AQ Batys fılıaly paıdalaný bóliminiń bastyǵy. 2000-2004 jyldary – «QazTransOıl» JAQ Aqtóbe fılıalynyń bas ınjeneri – dırektordyń birinshi orynbasary, dırektory. 2004-2010 jyldary – «QazTransOıl» Batys fılıalynyń Mańǵystaý munaı qubyrlary basqarmasynyń magıstraldyq qubyrlardy paıdalaný qyzmetiniń bastyǵy. 2010 jyldan bastap - «QazTransOıl» Batys fılıaly Mańǵystaý munaı qubyrlary basqarmasynyń bas ınjeneri. 2012 jyldyń qazan aıynda Mańǵystaý oblysy ákiminiń birinshi orynbasary bolyp taǵaıyndaldy.
«Magıstraldy qubyr kóliginiń qurmetti qyzmetkeri» (2010 j.) qurmetti ataǵyna ıe.
Munaıly ólkeniń sharýashylyq jumystaryn bir kisideı biletin azamat.
***
Dúısembaev Ǵumar Islamuly – Atyraý oblysy
Atyraý oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Dúısembaev Ǵumar Islamuly 1956 jyly týǵan. Batys Qazaqstan aýyl sharýashylyǵy ınstıtýtyn jáne Oral eńbek jáne áleýmettik qatynastar zań akademıasyn mehanık, zańger mamandyqtary boıynsha támamdaǵan.
Eńbek jolyn 1978 jyly Aqtóbe oblysynyń Kalının atyndaǵy kolhozynyń tehnıka qaýipsizdigi jónindegi ınjeneri bolyp bastady. Keıin BQO Bórli aýdanyndaǵy Oral aýyl sharýashylyǵyn mehanıkalandyrý tehnıkýmynda oqytýshy, komsomol komıtetiniń hatshysy, Bórli aýdany «Pobeda» kolhozynyń bas ınjeneri, Bórli aýdanyndaǵy «40 let Oktábrá» kolhozy tóraǵasynyń orynbasary, partıa komıtetiniń hatshysy, «Krasnyı maıak» kolhozynyń basqarma tóraǵasy, Bórli aýdandyq aýyl sharýashylyǵy asosıasıasynyń tóraǵasy, Bórli aýdany ákiminiń orynbasary, ákimi, Batys Qazaqstan oblysy ákiminiń apparaty qurylys jáne otyn-energetıka kesheni bóliminiń meńgerýshisi, BQO Ónerkásip jáne energetıka kesheni basqarmasynyń bastyǵy, BQO Kásipkerlik jáne ónerkásip departamentiniń dırektory, BQO Energetıka jáne komýnaldyq sharýashylyq basqarmasynyń bastyǵy, Batys Qazaqtan oblysy ákiminiń orynbasary qyzmetterin atqardy.
2012 jylǵy qańtardan bastap Batys Qazaqtan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary.
2012 jylǵy tamyz aıynan bastap Atyraý oblysy ákiminiń birinshi orynbasary.
Ǵumar Islamulynyń esimi Atyraýdyń isker ákimi Nurlan Noǵaevtyń qasynda kóp aıtyla bermegenmen, ol batystaǵy birneshe oblysta qyzmet etken tájirıbeli adam.
***
Óteǵulov Arman Kárimuly – Batys Qazaqstan oblysy
Batys Qazaqstan Oblysy ákiminiń birinshi orynbasary - Óteǵulov Arman Kárimuly.
A.K.Óteǵulov 1964 jyly týǵan, bilimi joǵary, 1989 jyly Saratov zootehnıktik-maldárigerlik ınstıtýtyn veterınar-dáriger, 2007 jyly Batys Qazaqstan ınjenerlik-tehnologıalyq ýnıversıtetin ekonomıs mamandyǵy boıynsha bitirgen.
1989-1996 jyldar kezeńinde Fýrmanov aýdanyndaǵy «Aqkól» keńsharynda aǵa, bas veterınarlyq dáriger bolyp jumys istedi. 1996-1998 jyldarda – Qaztalov aýdanyndaǵy «Taldyapan» ujymdyq aýyl sharýashylyǵy kásipornynyń dırektory. 1998-2002 jyldarda – Qaztalov aýdany ákiminiń orynbasary, oblys ákimi apparatynyń agroónerkásiptik kesheni máseleleri jónindegi bas ınspektory.
2002-2010 jyldary – Qaratóbe aýdanynyń ákimi.
2010-2013 jyldary – Terekti aýdanynyń ákimi.
2013-2014 jyldary oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń basshysy.
2014-2015 jyldary oblys ákiminiń orynbasary qyzmetin atqardy.
2015 jyldyń qańtarynan beri oblys ákiminiń birinshi orynbasary.
Arman Kárimuly da óz oblysynyń sharýashylyǵyn bes saýsaǵyndaı biletin, basqa oblystarǵa qyzmetpen kete qoımaǵan tulǵa. Arman Óteǵulov Elbasynyń «ult jospary, 100 naqty qadam» jobalaryn iske asyrýshylardyń biri.
Onyń atap aıtýǵa bolatyn erekshe tusy bir jyl buryn jer daýyna baılanysty mıtıń ótken tutsa halyqpen dıalogqa shyǵa bilgendigi.
***
Sherıazdanov Asqar Turaruly – Aqtóbe oblysy
Aqtóbe oblysynyń da ákimdik saıtynda Saparbaevtyń qaısy orynbasary birinshi orynbasar ekeni jazylmaǵan.
Degenmen, ákimdikte qolyna eń kóp basqarmany ustaǵan sol óńirdiń týmasy Sherıazdanov Asqar Turaruly.
Asqar Turaruly 1968 jyly dúnıege keldi. Ol Jubanov atyndaǵy Aqtóbe pedagogıkalyq ınstıtýtyn «orys tili men ádebıetiniń muǵalimi» mamandyǵy boıynsha tamamdasa, Almaty ekonomıka jáne statısıka ınstıtýtynda esepshi-ekonomıst kásibiniń qyr-syryn meńgerdi.
1992 jyly alǵashqy eńbek joly №7 KTÝ-diń qazaq tili men ádebıetiniń oqytýshysy retinde bastalǵan. Ol túrli jyldary tilder boıynsha oblystyq basqarmanyń bas mamany, Aqtóbe oblysy ákiminiń baspasóz hatshysy, keńesshisi, orynbasary, keıin ishki saıasat departamentiniń dırektory, orynbasary ári týrızm jáne sport basqarmasynyń bastyǵy mindetterin atqardy.
Bólimniń, departamenttiń bastyǵy, «Batys ÁKK»UQ» AQ-nyń Astana qalasyndaǵy ókili, elordadaǵy «Altyn Qyran» toptyq kompanıasy bas dırektorynyń orynbasary, Aqtóbe qalasy ákimi apparatynyń jetekshisi qyzmetterinde boldy.
2013 jyldyń jeltoqsanynan osy taǵaıyndaýǵa deıin Alǵa aýdanynyń ákimi boldy. Saparbaev óńirge basshy bolyp kelgennen keıin ony óziniń orynbasary etip taǵaıyndady. Ol óńirdiń ishki saıasat basqarmasyn da qolynda ustaıdy. Oblysta týyndap jatatyn dinı máselelerdi de baqylaýynda ustap otyrǵan shendi dese bolady. Sondaı-aq ol ótken jyly tamyz aıynda Saparbaevsiz-aq birneshe basqarmanyń basshysyn aýystyryp, qolynda bıligi bar ekenin kórsetip qalǵan bolatyn.
***
Ǵaýez Torsanuly Nurmuhambetov – Qostanaı oblysy
Qostanaı obylysy ákimdiginiń saıty basqa oblystar sıaqty emes aldymen oryssha ashylady. Árıne, qazaqsha nusqasy joq emes. Oblys ákiminiń birinshi orynbasary Ǵaýez Torsanuly Nurmuhambetov.
Ǵaýez Torsanuly 1968 jylǵy 11 shildede Qostanaı oblysy Qarasý aýdanynyń Maıskıı kentinde týdy.
1992 jyly Selınograd aýyl sharýashylyǵy ınstıtýtyn «ǵalym agronom» mamandyǵy boıynsha, 2002 jyly Chelábi memlekettik ýnıversıtetin «zańger» mamandyǵy boıynsha, 2008 jyly Qostanaı ınjenerlik-ekonomıkalyq ýnıversıtetin «ekonomıka bakalavry» mamandyǵy boıynsha bitirdi.
Ǵaýez Torsanuly óziniń eńbek jolyn 1992 jyly Torǵaı oblysynyń Oktábr aýdany Vıláms atyndaǵy keńsharynyń bas agronomdyǵynan bastady. Ǵaýez Nurmuhambetov 2002 jylǵy qazannan 2008 jylǵy qańtarǵa deıin – Qostanaı oblysy Qarabalyq aýdanynyń ákimi. 2008 jylǵy qańtardan 2009 jylǵy aqpanǵa deıin - Qostanaı oblysy Qostanaı qalasynyń ákimi. 2009 jylǵy sáýirden 2011 jylǵy maýsymǵa deıin Qostanaı qalasynda «PTK «Sodrýjestvo» JSHS bas dırektorynyń orynbasary bolyp jumys istedi. 2011 jylǵy maýsymnan 2012 jylǵy aqpanǵa deıin – Qostanaı oblysy Áýlıekól aýdanynyń ákimi. 2012 jylǵy aqpanda Qostanaı qalasynyń ákim bolyp qaıta taǵaıyndalǵan bolatyn. 2014 jyldyń shilde aıynda Prezıdent ákimshiligine ınspektor qyzmetine kelgen. 2015 jyldyń mamyrynan Qostanaı oblysy ákiminiń orynbasary. 50-ge jasy jaqyndap qalǵan ol óz qatarymen salystyrǵanda Astanada qyzmet etip kórgen taǵy bir tulǵa.
***
Saparov Aıdarbek Seıpeluly – Soltústik Qazaqstan oblysy
SQO ákiminiń basqa oblystardan ereksheligi bes emes tórt orynbasary bar.
Saparov Aıdarbek Seıpeluly 1966 jyly 12 maýsymda Soltústik Qazaqstan oblysy Býlaev aýdany Krasnyı c. týǵan. Úılengen. Úsh balasy bar (uly — Nursultan, qyzy — Sulýshash, uly — Aısultan). Omby aýylsharýashylyǵy ınstıtýtyn (1992 j.), Manash Qozybaev atyndaǵy Soltústik Qazaqstan memlekettik ýnıversıtetin (2006 j.) bitirgen. Zooınjener, memlekettik basqarý bakalavry mamandyqtaryna ıe.
Instıtýtty aıaqatǵan soń Býlaev aýdanynyń aýylsharýashylyǵy kásiporyndarynda mamandyǵy boıynsha jumys istegen.
1995–2003 jj. — Soltústik Qazaqstan oblysy Petropavl qalasyndaǵy «Noǵaıbaı» JSHS dırektory, bas dırektory.
2003–2005 jj. — Soltústik Qazaqstan oblysy Petropavl qalasyndaǵy «Prodkorporasıa» AQ Soltústik Qazaqstan oblystyq ókildigi dırektorynyń orynbasary.
2005–2006 jj. — Soltústik Qazaqstan oblysy Petropavl qalasyndaǵy «Prodkorporasıa» AQ Soltústik Qazaqstan oblystyq ókildigi dırektorynyń birinshi orynbasary.
2006–2006 jj. — Soltústik Qazaqstan oblysy Petropavl qalasy boıynsha Qazaqstan Respýblıkasynyń Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi oblystyq aýmaqtyq ınspeksıasynyń bastyǵy.
2006–2008 jj. — Soltústik Qazaqstan oblysy Shal, aqyn aýdanynyń ákimi, Sergeevka qalasy.
2008 jyldyń naýryz aıynan 2010 jyldyń sáýirine deıin Soltústik Qazaqstan oblysy Maǵjan Jumabaev aýdanynyń ákimi, Býlaev qalasy.
2010 jyldyń sáýir aıynan 2011 jyldyń qyrkúıegine deıin Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń aýyl sharýashylyǵy jónindegi orynbasary.
2011 jyldyń qyrkúıeginen Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary.
Aıdarbek Seıpeluly birinshi orynbasar qyzmetinde uzaq ýaqyt otyrǵan tulǵa. Óńirdiń basty ereksheligi astyq sharýashylyǵy máselelerimen BAQ betine jıi shyǵady.
***
Qadyrhan Mahmutuly Otarov – Aqmola oblysy
Ákimi ózge ult ókili bolyp turǵan jalǵyz oblys Aqmola oblysy. Saıty oryssha ashylatyn ekinshi ákimdik osy oblysqa tıesili. Oblys ákiminiń birinshi orynbasary Qadyrhan Mahmutuly Otarov.
Qadyrhan Mahmutuly 1953 jyly týǵan, bilimi joǵary, Batys-Qazaqstan aýyl sharýashylyq ınstıtýtyn bitirgen. Aýylsharýashylyq ǵylymdarynyń kandıdaty. Eńbek jolyn 1975 jyly Aqtóbe oblysy «Hlebodarovskıı» keńsharynyń zootehnık-seleksıoneri bolyp bastady. Bas zootehnık laýazymynan bastap oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń bastyǵy laýazymyna deıingi eńbek jolyn ótti. 1994 jylǵy mamyrda Qazaqstan Respýblıkasynyń Aýyl sharýashylyǵy Vıse-mınıstri bolyp taǵaıyndaldy. 1999 jylǵy qarashadan bastap Aqmola oblysy ákiminiń orynbasary, birinshi orynbasary qyzmetterin atqardy. Keıin Qazaqstan Respýblıkasy jer resýrstaryn basqarý agenttiginiń tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasy Óńirlik damý mınıstrligi jer resýrstaryn basqarý komıtetiniń tóraǵasy laýazymdaryn atqardy. 2014 jylǵy maýsymnan oblys ákiminiń orynbasary bolyp qyzmet atqarady.
«Qurmet», «Parasat», İİİ dárejeli «Barys» ordenderimen, mereıtoı medaldarymen nagradtalǵan.
Qadyrhan Otarov basqa áriptesterine qaraǵanda birqatar laýazymdy qyzmetter atqarǵan. Ol da uzaq jyldar birinshi orynbasar bolǵan. Shyndyǵynda Aqmola oblysynyń sharýashylyǵy osy kisiniń qolynda dese de bolady. Ákim aty Kýlagınde bolǵanymen, astyq egý naýqanynda da, astyq orý naýqanynda da, jármeńke uıymdastyrýda da belsenip jumys isteıtin osy Qadyrhan Otarov.
***
Asylbek Jeksenbaıuly Dúısebaev – Qaraǵandy oblysy
Asylbek Jeksenbaıuly Dúısebaev. Birinshi orynbasarlar arasyndaǵy eń jasy. Jas bolsa da vıse mınıstrlik qyzmetke deıin jetken. Óz áriptesteri arasyndaǵy Prezıdent ákimshiliginde qyzmet etken taǵy bir tulǵa.
Oblys ákiminiń qarjy-ekonomıkalyq máseleler, qurylys, sport jáne densaýlyq jónindegi birinshi orynbasary.
1979 jyly týǵan. Bilimi joǵary. 2001 jyly S.Seıfýllın atyndaǵy Aqmola agrarlyq ýnıversıtetin «Ekonomıs-menedjer» mamandyǵy boıynsha támamdady.
Eńbek jolyn 1998 jyly «Agrosentr-Astana» JSHS-da tekserýshi revızor bolyp bastady.
2002 jyly Astana qalasy ákimdigi apparatynyń Syrtqy ekonomıkalyq baılanys komıtetinde bas maman qyzmetin atqardy.
2003 jylǵy mamyr - shilde aralyǵynda Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne komýnıkasıa mınıstrligi Baılanys jáne aqparat komıtetiniń bas mamany boldy.
2003 jylǵy shildeden bastap - Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne komýnıkasıa mınıstrligi Avtomobıl joldary jáne ınfraqurylymdyq kesheni qurylysy komıtetinde bas maman, bólim bastyǵy boldy.
2004 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Uıymdastyrý-baqylaý jumysy jáne kadr saıasaty basqarmasy Uıymdastyrý-baqylaý bóliminiń bas ınspektory bolyp taǵaıyndaldy.
2006-2007 jyldar aralyǵynda Qaraǵandy qalasy jáne Qaraǵandy oblysy ákimdikterinde ártúrli qyzmetter atqardy.
2007 jyly apparat basshysy, 2009 jyly Qaraǵandy oblysy ákiminiń orynbasary laýazymyna taǵaıyndaldy.
2010 jyldan bastap - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik baqylaý jáne aýmaqtyq-uıymdastyrý jumysy bóliminiń memlekettik ınspektory qyzmetine taǵaıyndaldy.
2011 jylǵy qyrkúıekten bastap QR Kólik jáne komýnıkasıa vıse-mınıstri bolyp qyzmet atqardy.
2012 jyly aqpanynan bastap - QR Tabıǵı monopolıalardy retteý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary.
2014 jyly 25 maýsymynan bastap Qaraǵandy oblysy ákiminiń birinshi orynbasary bolyp qyzmet etedi
***
Dúısenbaı Nurbaıuly Turǵanov – Pavlodar oblysy
Oblys ákiminiń birinshi orynbasarlary arasyndaǵy mınıstrlikterde qyzmet etken taǵy bir tulǵa Dúısenbaı Nurbaıuly Turǵanov.
Dúısenbaı Nurbaıuly 1959 jyly Gýrev oblysy Maqat aýdany Baıchýnas kentinde týdy. Alma-Ata energetıka ınstıtýtyn jáne Máskeýdegi Búkilodaqtyq qarjy-ekonomıkalyq ınstıtýtyn támamdady. Injener-elektrık jáne ekonomıs mamandyqtary bar, tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty.
Eńbek jolyn elektrjóndeýshi bolyp bastap, odan keıin sheber, elektr-jóndeý sehiniń bastyǵy, seh bastyǵynyń orynbasary, «Ońtústik-SHyǵys» kenishiniń bas energetıgi, «Qarataý» óndiristik birlestiginiń elektrmen qamtý sehiniń bastyǵy, jylýmen qamtý basqarmasynyń bastyǵy, Jambyl oblysyndaǵy «Qarataý» AQ bas energetıgi qyzmetinde boldy.
1993-1994 jyldar aralyǵynda - Qarataý qalalyq turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq kásiporyn birlestiginiń bas dırektory.
1993-1994 jyldar aralyǵynda – Qarataý qalalyq ákimshilik basshysynyń orynbasary, Qarataý qalasy ákiminiń birinshi orynbasary, Jambyl oblysy Sarysý aýdanynyń ákimi.
1999-2002 jyldar aralyǵynda – Atyraý qalasynyń ákimi.
2002 jyldan 2007 jyl aralyǵynda - «Kaspııqurylysservıs» JSHS prezıdenti, «KEGOK» AAQ vıse-prezıdenti.
2007 jyldan 2011 jyl aralyǵynda – Qazaqstan Respýblıkasy Energetıka jáne mıneraldyq resýrstar mınıstrliginiń vıse-mınıstri, keıin Qazaqstan Respýblıkasy Indýstrıa jáne jańa tehnologıalar vıse-mınıstri.
2011 jyldan 2012 jylǵa deıin «Samruq-Energo» AQ basqarma tóraǵasynyń birinshi orynbasary laýazymynda qyzmet etti.
2012 jylǵy 15 aqpannan bastap - Pavlodar oblysy ákiminiń birinshi orynbasary.
***
Saqtaǵanov Nurymbet Amanuly – Shyǵys Qazaqstan oblysy
Saqtaǵanov Nurymbet Amanuly 1970 jyly 6 tamyzda Ońtústik Qazaqstan oblysynda dúnıege kelgen. Ulty-qazaq, bilimi joǵary. Qyzylorda pedogogıkalyq ınstıtýtyn, Qyzylorda agrarlyq-tehnıkalyq kolejin, MESA dıstansıalyq bilim berý ınstıtýtyn, MESA Qyzylorda ekonomıka, statısıka jáne aqparat ınstıtýtyn muǵalim, býhgalter, zańger mamandyqtary boıynsha aıaqtaǵan.
Eńbek qyzmetin ınstıtýt bitirgennen keıin 1992 jyly Qyzylorda q. № 172 orta mektebinde muǵalym bolyp bastaǵan. 1993-1994 jyldary QR QK qatarynda bolyp, áskerden keıin Qyzylorda q. № 9 orta mektebinde jumysyn jalǵastyrdy.
1995-2001 jyldary Qyzylorda oblysy boıynsha Keden basqarmasynyń ınspektory, aǵa ınspektory, bas ınspektory, bólim bastyǵy, bólim bastyǵynyń orynbasary bolyp jumys istedi.
2001-2006 jyldary – QR Memlekettik kiris mınıstrligi Keden komıtetinde bas ınspektor, Tóraǵanyń kómekshisi, bólim bastyǵy (QR Qarjy mınıstrliginiń Keden komıteti, Keden baqylaý agenttigi)
2006-2007 jyldary – QR Parlamentindegi Úkimet Ókildiginiń bas ınspektory, QR Ekonomıka jáne búdjettik josparlaý mınıstrliginde bólim bastyǵy, Mınıstrdiń keńesshisi.
2007-2010 jyldary – QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń Kóshi-qon komıteti Tóraǵasynyń orynbasary.
2010-2012 jyldary – Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik baqylaý jáne aýmaqtyq-uıymdastyrý jumysy bóliminiń memlekettik ınspektory
2012-2015 jyldary - Shyǵys Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary
2015 jylǵy 31 shildede Shyǵys Qazaqstan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary bolyp taǵaıyndaldy.
Nurymbet Amanuly oblystyń ákimi Danıal Ahmetov sıaqty BAQ betinen kóp kórine bermeıdi.
***
Biz sanamalap otyrǵan birinshi orynbasar ákimderdiń halyq arasyndaǵy tanymaldyǵy árıne ártúrli. Birin óz aýylyna ǵana tanylsa, birin tutas Qazaqstan tanyp jatýy múmkin. Buǵan bola atqa mingen azamattar halyqty sókpes. Sizder ákim bolyp, basqaryp otyrǵan halyq keıde sizder túgili Parlamenttegi depýtattardy tanymaı jatady. Sası saýatynyń tómendeginen emes, joǵaryda otyrǵandardyń kóp kórine bermeıtindiginen. Qazaq elý jylda eldiń jańaratynyn, júz jylda qazannyń jańaratynyn aıtady. Qazaqstannyń irgetasyn qalap ketken Alash arystary qurǵan Alashorda memleketine mine bıyl júz jyl tolyp otyr. Biz sizderdi sanamalaý arqyly chempıondyq ataq bermesek te, el súıerlik qyzmet kútemiz.
Nurǵalı NURTAI
