El aýmaǵyndaǵy qoldanystaǵy Ań aýlaý qaǵıdalaryna sáıkes kóktemgi mezgilde atalyq úırekterdi, atalyq shalshyqshylardy, jylqyshyny, sańyraý qurdy jáne qurdy qus oınaq kezinde aýlaýǵa ruqsat berilgen dep habarlaıdy qamshy.kz QR ASHM baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Bul rette kóktemgi ań aýlaýǵa resmı túrde úırekke ruqsat etilgen lımıtter 5%-dan artyq bólinbeıdi, ıaǵnı ańshylyq sharýashylyǵy sýbektilerine bul tyıym salý boıynsha aıtarlyqtaı ekonomıkalyq shyǵyn kelmeıdi.
Kóktemgi ań aýlaý kez kelgen túr qatty alańdatýshylyq týǵyzyp, uıa salý naýqanyn kúrt buzady. Bul rette eń aldymen belsendi ári reprodýktıvtik jaǵynan baǵaly atalyqtar atyp alynyp, bul óz kezeginde túrlerdiń gendik qoryn nasharlatady.
Ańshylardyń (ańshylyq uıymdardyń músheleri jyl saıyn ósýde, qazirgi tańda 150 000 adamnan asty) basym bóligi tabıǵatqa jańashyrlyqpen qaraý qaǵıdattaryn múldem saqtamaıdy al buryn ańshylar jabaıy ań-qustardyń kez kelgenine óziniń menshigindeı qaraıtyn, ań aýlaý merzimderi men qaǵıdalaryn qatań saqtap, brakonerlikke jol bermeıtin jáne basqalardyń da janýarlar dúnıesine qaskóılik jasamaýyn jiti qadaǵalaıtyn.
Jabaıy qustardyń sany azaıyp otyrǵanda brakonerlerdiń sany kóbeıip barady. 2016 jylǵy kóktemgi ań aýlaý kezeńinde el aýmaǵynda ákimshilik quqyq buzýshylyq boıynsha 758 fakti tirkeldi (QR ÁQBtK 382 baby boıynsha). Al 2015 jyly zańsyz ań aýlaýdyń 636 faktisi tirkelgen bolatyn. Iaǵnı ań aýlaý qaǵıdarlarynyń buzylýy arta túsýde.
Jabaıy qustar sanynyń azaıýy kóktemgi ań aýlaýǵa tyıym salý arqyly olardyń kóbeıýine sharalar qoldanýdy talap etip otyr.
Osyǵan oraı, Komıtet QR BǴM Zoologıa ınstıtýtymen jáne Qazaqstan bıoalýantúrlilikti saqtaý qaýymdastyǵymen birge respýblıkanyń barlyq aýmaǵynda kóktemgi ań aýlaý kezinde jabaıy qustar aýlaýǵa tyıym salý máselesin pysyqtaldy. Ań aýlaýdyń barlyq janýarlar toptaryna qatty alańdatýshylyq týdyratynyn eskere otyryp, atalǵan ǵylymı jáne qoǵamdyq uıymdar qustardyń uıa salý kezeńinde kóktemgi ań aýlaýǵa tyıym salynýyna qoldaý bildirdi. Kóktemgi ań aýlaýǵa tyıym salý jabaıy qustar sanynyń ósimin saqtap qalýǵa múmkindik beredi.
Osy aıtylǵandardyń negizinde, Zoologıa ınstıtýty jáne Qazaqstan bıoalýantúrlilikti saqtaý qaýymdastyǵy kóktemgi ań aýlaýda jabaıy qustardy alýǵa tyıym salý jáne jabaıy qustardyń ár túrine táýliktik alyp qoıý mólsherin bir ańshyǵa bes daraqqa deıin shekteý engizý boıynsha bıologıalyq negizdeme jasaldy.
2017 jylǵy 16 aqpannan bastap 14 maýsymǵa deıingi merzimde kásipshilik ań aýlaýdan basqa, ań aýlaýǵa tyıym salý jáne bir ańshyǵa shaqqanda jabaıy qus pen terisi baǵaly ańnyń bir túrin alyp qoıýdyń táýliktik normasyn bes daraqqa deıin shekteý bóliginde QR ASHM Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi komıtetiniń 2016 jylǵy 24 qarashadaǵy № 265 buıryǵymen «Janýarlar dúnıesi obektilerin, olardyń bólikteri men derıvattaryn paıdalanýǵa shekteý men tyıym salýdy engizý, olardy paıdalaný oryndary men merzimderin belgileý týraly» 2015 jylǵy 24 shildedegi Buıryqqa tolyqtyrýlar men ózgertýler engizildi.
