Búgin áleýmettik jeliler men keı aqparat quraldary Almatydaǵy Respýblıka jáne «Astana» alańdary janyndaǵy úılerdiń aýlasynan benzın jáne basqa da janǵysh suıyqtyqtar quıylǵan ydystar men armatýra bólikteri, temir taıaqtar tabylǵany týraly jazýda. Tańerteń polısıa alań mańyn qorshap, onda qaýipti zattardy izdeýge kirisken. Tús kezinde qalalyq İİD baspasóz qyzmeti aqparat quraldaryna habarlama joldap, Almaly jáne Medeý aýdanyndaǵy páterlerden Makarov, TT úlgisindegi tapanshalar men oq-dárilerdiń, tórt birdeı RGD-5 granatasynyń, jalpy somasy 5 mıllıon teńge bolatyn aqsha tárkilengeni, kúdikti retinde bes adamnyń ustalǵany týraly málimet taratty. Bul týraly Qamshy.kz habarlaıdy.
Osy oraıda kúdik týǵyzatyn bir jaıt, alań aınalasyndaǵy tabylǵan zattardyń sýreti men oqıǵa ornyndaǵy polısıa organdarynyń jumysy áleýmettik jelilerde İİD taratqan resmı habarlamadan buryn jarıalanyp jatyr. Esterińizge salsaq, naýryz aıynda İİM Q. Qasymov tergeý organdary men birqatar polısıa qurylymdarynyń qyzmetkerlerine smartfondar men sýretke túsirý, ınternetke qosylý múmkindigi bar baılanys quraldaryn paıdalanýǵa tyıym salynǵanyn málimdegen bolatyn. Olaı bolsa, polısıa men basqa da qyzmetter júrgizgen arnaıy operasıa týraly málimetter, tabylǵan zattardyń fotosýretteri áleýmettik jelige qalaı tez tarap ketti? Bul suraqqa jaqyn kúnderi prokýratýra, basqa da organdar jaýap bere jatar degen úmittemiz.
Almatylyq polıseılerdiń bul «tapqyrlyǵyn» jeli qoldanýshylary men qoǵam belsendileri túrlishe baǵalaýda. Bireýler muny «Jer máselesi tóńiregindegi ahýaldy paıdalanyp, el ishindegi turaqtylyqty shaıqaltýǵa, zańsyz áreketter jasaýǵa ázirliktiń kórinisi» dese, endi bireýler «Ánsheıinde joǵalǵan telefondy taba almaıtyn polıseılerdiń myna belsendiligine qaıran qaldyq» dep, quqyqqorǵaýshylar men arnaıy qyzmet ókilderiniń bul operasıasyna kúdikpen qaraýda. «Muny belgili bir kúshter eldi mıtıńke shyǵý raıynan qaıtarý, jer máselesinde belsendilik tanytyp júrgen azamattyrǵa ses kórsetý maqsatynda arnaıy uıymdastyryp otyr» degenge saıatyn ondaı pikirlerdi ázirge joqqa shyǵara almaımyz.
«Qamshy» portaly almatylyq polıseıler tapqan janǵysh zattar men sýyq qarýlarǵa qatysty jer máselesi tóńireginde óz oılaryn batyl aıtyp júrgen birqatar azamattardyń pikirin bilgen bolatyn.
Ekonomıs, Úkimet janyndaǵy jer reformasy jónindegi komısıa múshesi Muhtar Taıjan Almaty alańy aınalasynan mundaı zattardyń tabylýyn arandatý áreketi dep baǵalap otyr.
«Men búgin jarıalanyp jatqan myna málimetterge senbeımin. Bul eldegi qoǵamdyq-saıası jaǵdaıdy ýshyqtyrýǵa baǵyttalǵan áldebir toptar men kúshterdiń arandatýy bolýy múmkin. Halyqtyń jer máselesine alańdap, Úkimetke narazylyq tanytýy halyq osyndaı qarý-jaraqpen alańǵa shyǵady degendi bildirmeıdi. Janǵysh zattar, sýyq qarý qoldaný bizdiń saıası sanamyzǵa, halqymyzdyń mádenıeti men tanym-túsinigine jat qylyq. Men muny osyǵan deıin kórsetilip kele jatqan «Eýrazıa» arnasynyń arandatý pıǵylyndaǵy habarlary sekildi áreket dep baǵalaımyn», - deıdi Muhtar Taıjan.
Almaty alańdarynyń janynan tabylǵan zattarǵa qatysty quqyqqorǵaýshy, buǵan deıin ózi de birneshe márte qylmystyq, ákimshilik jaýapkershilikke tartylǵan Ermek Narymbaev ta pikir bildirdi.
«Bul ana «150 dollar» hıkaıasyn dáleldeýge tyrysýshylardyń áreketi. Falsıfıkasıa. Arnaıy organdar men keıbir kúshter muny qasaqana uıymdastyrýy múmkin. Endi keshke telearnalar muny jerden jeti qoıan tapqandaı kórsetip, halyqty úreılendirý úshin paıdalanatyn bolady», - deıdi Ermek Narymbaev.
Jýrnalıs, baspager Jarylqap Qalybaı da bul oqıǵaǵa kúmánmen qaraıtynyn aıtyp otyr.
«Bizdiń bıliktiń 25 jylǵy saıasaty jasandylyq pen kózboıaýshylyqtan turady. Erteń el Táýelsizdik alańyna barmas úshin jáne ol jerge erteń ásker tógip, eldi jibermes úshin jasalyp jatqan las sharalar bolýy múmkin. Saılaýlarda qalaı daýystar urlanyp jatqanyna, memlekettik baılyqtar qalaı talan-tarajǵa túsip, xalyqtan tyqqan aqshalar ofshordan shyǵyp jatqanyna, quqyq qorǵaý qyzmetkerleri men sheneýnikterdiń qandaı paraqor, jemqor ekenine ábden kózimiz jetti», - deıdi Jarylqap Qalybaı myrza.
Buǵan deıin elge tanymal saıasattanýshy, QR Prezıdentiniń janyndaǵy Strategıalyq zertteýler ınstıtýtynyń basshysy Erlan Qarın eldegi qalyptasqan jaǵdaıdy turaqsyzdandyrýǵa tyrysýshy kúshterdiń bolýy múmkindigin aıtyp, «Eýrazıa» arnasynda taralyp jatqan habarlarǵa qatysty pikirin bildirgen edi.
«Ol materıal («Eýrazıa» arnasynyń habary – red.) qoǵam tarapynan qarsylyq týǵyzdy. Ne úshin? Óıtkeni, taraptardyń ózara kúresiniń mundaı túri qazaqstandyq saıasatqa tán emes. Bizdiń saıasatta da óziniń jike bóliný, topqa, túrli lagerlerge bóliný sıpaty bar, árıne. Biraq, «biz» jáne «jaý» dep bóliný, barıkadalyq oılaý joq. «Okoptyq» sana týraly múldem áńgime joq. Al, myna materıal bizdiń qoǵamdaǵy jer daýyn «ǵalamdyq qaıshylyqtar» retinde túsindirýge tyrysty. Sondyqtan, qoǵamnyń qarsylyǵyna tap boldy. (...) Biz bulaı sóılemeımiz, tipti, bulaı eshkimdi synamaımyz da. Sondyqtan da, bul materıal – kásibı turǵydan sapasyz ǵana emes, etıkalyq jaǵynan da qate, ıdeologıalyq turǵydan qaýipti jáne mádenıetimizge jat», - degen bolatyn Erlan Qarın.
Qalaı bolǵanda da almatylyq polıseılerdiń búgingi ábigeri tek ózderin ǵana áýreleıtin sıaqty. Óıtkeni, synı baǵyttaǵy saıası ustanymdarǵa ıe belsendiler narazylyq sharalaryna qarý alyp shyqpaqshy bolǵan degenge qazirgi tańda eshkimniń sene qoıatyn túri kórinbeıdi.
Darhan Muqantegi