Mingenmen túsýi qıyn Elordadaǵy qoǵamdyq kólikter halyqty biraz ábigerge salǵan dep jazady Qamshy.kz aqparat agenttigi. Halyqtyń kóbisi avtobýstaǵy jolaqy tóleýge kóńili tolmaıtynyn áleýmettik jeli arqyly jetkizgen bolatyn. Astanadaǵy avtobýstyń kóbinde adam lyq toly bolǵan kezde adamdar avtobýstan túse almaı ábigerge túsedi eken. Buǵan sebep Astana LRT kartasy eken. Naqtylaı ketsek, avtobýsqa mingen adam ahtqy jaqta ornalasqan apparat arqyly kartamen tólem jasap bolǵannan keıin mindetti túrde avtobýstyń aldyńǵy esigi arqyly túsý kerek. Avtobýstyń ishinde adam az bolsa, bul ońaı árıne, al adamǵa lyq toly avtobýsta bul qaǵıdany oryndaý aıtarlyqtaı qıynǵa soǵady.
Qoǵamdyq kólik salasy qarapaıym halyqpen tyǵyz baılanysta bolǵandyqtan túrli daýly jaıttardyń oryn alýy qalypty jaǵdaı. Tek atalmysh kompanıa jolaýshylardyń usynystary men shaǵymdaryn qarap, súzgileýden ótkizgen jón.
LRT kompanıasy óz kezeginde halyqqa kólik kartasyna aqsha salýdyń tıimdi ári qarapaıym ádis-tásilin usyndy.
Astanalyqtar endi kúndelikti qoldanystaǵy smartfon arqyly kólik kartasyna qansha aqsha qalǵanyn tekserip, qajetti somamen toltyra alady. Al bul ádisti qalaı iske asyrý týraly atalmysh kompanıanyń qyzmetkeri tolyǵyraq túsindirip berdi.
Kompanıa basshysynyń orynbasarynyń aıtýy boıynsha, kompanıa kartada qansha aqsha qalǵanyn teserip, qajetti aqshany aýdarýǵa múmkindik beretin arnaıy qosymshany jasap shyǵarǵan.
«Telefonǵa NFC júıesi ornatylýy kerek. Bul 10 sm ara-qashyqtyq boıynsha qurylǵylar bir-birmen málimet almasatyn bolady. Ázirge Real LRT testileýden ótip jatyr. Endi kartadaǵy balansty tekserý úshin ony smartfon ústine qoıý jetkilikti. Keıin smartfon ekranynda birden qansha aqsha qalǵany týraly aqparat paıda bolady. Ári qaraı toltyrý degen tetikti basyp, qajetti somany engizemiz», dep túsindirdi Bekmyrza Igenberdıev.
Qazirgi ýaqytta bul qosymshany Android operasıalyq júıesi bar adamdar ǵana qosa alady. Alaıda IOS úshin de bir nusqa jasaý josparlanyp otyr.
Kompanıa ókiliniń aıtýy boıynsha, kompanıa jańa avtomat satyp alýdan bas tartyp, jolaýshylarǵa tıimdi ádisti usynbaq.
Qazirgi ýaqytta qala boıynsha 30 termınal men 6 kasa qyzmet kórsetip tur. Ýaqytyn únemdegisi keletinderge jol aqysyn tóleýdiń birneshe túri bar.
Eger siz Activ, Kcell, Beeline abonentin paıdalanatyn bolsańyz qarapaıym habarlama arqyly «SMSBUS jolaýshy» qosymshasy arqyly jáne "Moı Beeline" qosymshasy (eger Beeline abonenti bolsańyz), Homebank qosymshasy arqyly (eger Halyk Bank nemese Qazkom kartańyz bolsa) avtobýsta QR-kod arqyly tóleı alasyz.
Bul ádis úshin 2505 nómirine avtobýstyń QR kodyn jiberseńiz boldy. Atalmysh kod avtobýstyń ishinde kórsetilip turady. Keıin chek retinde sizge arnaıy habarlama keledi.
Sonymen birge elektrondy tólemniń ýaqyty qysqartylyp, offlaın rejımde jumys isteıtin bolady. Tólengen aqsha 24 saǵatta túsedi. Aldaǵy ýaqytta jolaýshylardyń arnaıy termınaldar men mamandandyrylǵan kasalardan bólek resýrstardan salynǵan aqshanyń túsý ýaqyty qysqartylatyn bolady. Tipti aldaǵy 1-2 aıda úsh saǵattyń ishinde tólegen qarajatyńyz jol aqy kartasyna tússe tańǵalmańyz.
Al kartadaǵy qarajatty teksere almasańyz avtobýstaǵy kez kelgen qyzmetker jaýap berip, qyzmet kórsetetin bolady. Kartadaǵy qarajatty tekserý úshin valıdatordyń oń jaq tómengi túımesin bassańyz jetkilikti. Sonymen birge transcard.kz saıty arqyly jol aqy kartasyndaǵy qaldyqty teksere alasyz.
Jolaýshylardyń kóbisi qansha tólem alynǵany jáne kartada qansha qarajat qalǵany týraly aqparat valıdatorlarda kórsetilsin degen usynys aıtqan bolatyn. Sebebi jol aqy kartasyndaǵy qarajat jıi joǵalyp ketip jatyr. Osyǵan qatysty mekeme qyzmetkerleri bul usynystyń oryndy ekenin, alaıda mundaı múmkindikti iske asyrý úshin belgili bir ýaqyt qajet ekenin aıtqan.
Sonymen birge halyq arasynda Astanadaǵy jolaqyǵa 180 teńge alynatyn bolady degen aqparat taraǵan bolatyn. Alaıda kompanıa qyzmetkeri bul aqparattyń jalǵan ekenin aıtyp sendirdi.
– Búgingi tańda bundaı suraq kóptep túsip jatyr. Biraq, rastalǵan fakti joq. Jolaýshylarǵa karta boıynsha egjeı-tegjeıli aqparat (detalızasıa) usynylady. Óıtkeni qoǵamdyq kólikterdegi tólem qurylǵylarynyń barlyǵy bir júıege negizdelgen. Buǵan eshikim ózgeris jasap, kóp nemese artyq somany ala almaıdy. Basynda bekitilgen 90 teńge barlyq jerde birdeı tólem retinde alynady. Tipti kondýktorlar da bul máselege aralasa almaıdy. Valıdatorlar 180 teńge aldy deý múlde qısynsyz. Bul jaǵdaı eshqashan bolmaǵan jáne bolmaıdy da. Shaǵymdanǵan jolaýshylardyń júrý kestesimen ýaqytyn saraptap, saraptama detalızasıasyn usynamyz. Sonda ǵana kózderi jetken júrginshiler, sabalaryna túsedi. Alańdamańyzdar, eshqandaı da 180 teńge alynbaıdy. 100 paıyz kepildik bar, – dep sendirdi Álıa Jarqynbekova.
Qazir Almatydaǵy «Ońaı» tólem kartasy 100 teńgege qymbattaǵan. Al Astanada jolaqynyń baǵasyn ósirý ázirge josparda joq eken.
Al Astanadaǵy 15 jasqa deıingi oqýshylar mekteptiń kólik kartasyn ala alady. Bul kartamen oqýshylar 40 teńge jolaqysyn tóleıdi.
Oqýshylardyń kólik kartasyn bilim berý mekemesinen alýǵa bolady. Ony resimdeý úshin balanyń týý týraly kýáligi men sýreti jetkilikti.
Eger mektep kartany resimdeı almasa, balanyń ata-anasy nemese qamqorshysy Qajymuqan kóshesi, 14 mekenjaıy boıynsha ornalasqan tólem júıeleri departamentine ótinish berýi kerek. Balanyń qujattarynan bólek, ótinish berýshi eresek tulǵanyń da jeke kýáligi qajet bolady.
Basqa qaladan kelgen balalar da eresekterdiń kómegimen atalǵan mekenjaı boıynsha karta ala alady.
Atap ótsek, tamyzdyń ortasyndaǵy ahýal boıynsha 120 myńnan astam oqýshy karta alyp úlgergen. Alǵash ret kartany resimdeý tegin bolady. Biraq oqýshy kartasyn joǵaltyp alsa, qaıta shyǵarý úshin 400 teńge tóleýi tıis.
Al smartfondarǵa arnalǵan qosymsha qarasha-jeltoqsan aılarynda iske qosylady.
Resmı derekterge súıensek, Astana qalasynda jýyrda qoǵamdyq kólikte jolaqysyn tóleýge arnalǵan arnaıy bilezikter men salpynshaqtar paıda bolady. Bıyl devaıstar testileý rejıminde qoldanysta bolady, al kelesi jyldan bastap satylymǵa shyǵady.
Jalpy kólik kartasy naqty jolaýshylar sanyn esepteýge múmkindik beredi. Ol óz kezeginde mamandarǵa jańa baǵdarlardy engizýge, olardy yńǵaıly etip jetildirýge kómektesedi.
Al jolaýshylar úshin de paıdasy – ózimen birge qolma-qol aqsha alyp júrmeıdi. Usaq tıyn tasyp nemese iri aqshany usaqtaýǵa tıyn izdep áýre bolmaıdy.
Taǵy bir paıdasy – qoǵamdyq kólik salasyndaǵy kóleńkeli aqsha aınalymyn azaıtýǵa múmkindik beredi. Qala búdjetine tıisti qarajat óz ornyna adaspaı jetip, jol-kólik ınfraqurylymyn jáne qoǵamdyq kólikti damytýǵa arnalǵan nebir úlken jobalar men jumystarǵa jumsalady.
