ايەل ادام قولىندا قانشا اقشاسى بولسا دا، دۇكەن، بازار اتاۋلىنى ساعاتتاپ ارالاپ جۇرە بەرۋگە بار. ايەلدەر قاۋىمى، ءبىز سوندايمىز، ءا؟ تىزىمدەپ بارعان ون زاتقا تاعى قوسىمشا ون زات ساتىپ الىپ، قايتار جولعا جەتەتىندەي عانا جولپۇل قالدىرىپ، قالعانىنىڭ ءبارىنىڭ باسىنا سۋ قۇيىپ ءبىر-اق شىعامىز بازاردان، دۇكەننەن.
الايدا، پەندەشىلىككە سالىنىپ ساتۋشى دا، ساتىپ الۋشى دا كەيدە اڭعارىپ، كەيدە اڭعارماي وتىرىك ايتىپ قوياتىنىمىز بار. ءتىپتى ول وتىرىكتەردىڭ جاتتاندى بولىپ كەتكەنى سونشا، وتىرىك ەمەس، اۋىزەكى تىلدەگى قالىپتى تىركەستەر سياقتى. سونىمەن، ساتۋشى مەن ساتىپ الۋشى اراسىنداعى كۇندەلىكتى ەستيتىن، ءبىراق ەلەمەيتىن وتىرىكتەر.
1-وتىرىك
مەن: - مىنا اياقكيىم شىنىمەن دە ساپالى ما؟ ۇزاققا شىداي ما؟ ايتپەسە، جىلىنا ەكى رەت اياق كيىم الىپ ءجۇرمىن دە (وتىرىك، ءبىر اياقكيىمدى ءويتىپ-بۇيتىپ ەكى جىل كيگەنمىن).
ساتۋشى: - ارينە! وتە ساپالى! مۇنى ءوزىم دە ەكى جىلدان كوپ كيدىم (وتىرىك، ساتۋشى بۇدان دا ارزانىن مەنەن دە ۇزاق كيىپ ءجۇر).
2-وتىرىك
مەن: - ءبىراز تۇسىرسەڭىزشى؟ اناۋ-مىناۋ ۇساق -تۇيەكتى الىپ ەدىم، باسقا اقشام بولماي تۇر... (وتىرىك، الدىمەن اياقكيىم الىپ الايىن، سوسىن قالعانىنا باسقا كەرەك-جاراق الامىن دەپ جوسپارلاعانمىن).
ساتۋشى: - وي، جوعا، تۇسىرە المايمىن. ءوزى ۇستىنە 200-300 تەڭگە عانا قوسىپ تۇرمىن (وتىرىك، بىرگە-بىر قوسپاسا، ودان از قوسپايدى).
3-وتىرىك
مەن: - ءبىر جاسار ۇلىما، ءۇش جاسار قىزىما سيار ما ەكەن؟ ويىن بالاسى تەز توزدىرىپ تاستايتىن شىعار. ءبىر اي بۇرىن سونشا اقشاعا العانىمدى توزدىرىپ تاستادى (وتىرىك، ءالى كيىپ ءجۇر، ءتىپتى ءىنىسى اپكەسىنىڭ ەكى جىل كيگەنىن ۇيگە كيىپ ءجۇر).
ساتۋشى: - البەتتە! مەن دە بالاما تۋرا وسىنى العانمىن، ءالى كيىپ ءجۇر (وتىرىك، تۋرا وسىنى الماعانى ايدان انىق، ءوزى 40-45 جاس شاماسىندا بولسا، بالاسى مەنىڭ بالاممەن جاستى ەمەستىگى انىق).
4-وتىرىك
مەن: - ءسىزدىڭ تاۋارىڭىز ارزان با نەگىزى؟ ءقازىر باسقا جەردەن ارزان تاۋىپ السام، الىپ كەلەمىن قايتادان (وتىرىك، اكەلمەيمىز عوي ءبارىبىر، ىشتەي بۇرقىلداپ قويا سالامىز).
ساتۋشى: - ءيا، مەنىكى ەڭ ارزان! ارزانىن تاپساڭىز، الىپ كەلىڭىز، بىردەن قايتارىپ بەرەمىن (وتىرىك، قايتارعان كۇننىڭ وزىندە ولەردەگى ءسوزىن ايتىپ بەرەدى، ءارى ءسوزسىز، باسقا جەردە ارزانى بار).
5-وتىرىك
مەن: - قاي كەسپە جاقسى؟ قاي ماي ءدامدى؟ ءسۇتتىڭ قايسىسى قويۋ؟ شايدىڭ قايسىسى جاقسى شىعادى؟ وتكەندە سونشا اقشاعا العانىمدى ەشكىم ىشپەي، اقىرى، قۇرى تاستادىق يتكە (وتىرىك، ونشا ەمەس بولسا دا اقشاعا كەلدى عوي دەپ، ۇيدەگىلەرگە زورلاپ ىشكىزىپ، جەگىزدىك).
ساتۋشى: - مىناۋ جاقسى كەسپە... مىناۋ جاقسى ماي... مىناۋ جاقسى ءسۇت... ەرىمەيدى، ەزىلمەيدى، جاقسى شىعادى... ءوزىمىز وسىنى جەيمىز، ىشەمىز (وتىرىك، اس مازىرلەرى تۋرا بىزدىكى سياقتى ەمەس انىق، ءارى ازىق-تۇلىك ساتۋشىلار كوبىنەسە جارىلعان ءسۇت، مىجىلعان ماي، پاكەتى تەسىلگەن كەسپە، دۇكەندەرىندەگى مەرزىمى ءبىتىپ بارا جاتقان ازىق-تۇلىكتەرىن جەيدى، بىلەمىز عوي).
6-وتىرىك
مەن: - مىنا ازىق-تۇلىكتەردى جاڭادان اكەلدىڭىز بە؟ كەشە ءبىر جەردەن جاڭادان اكەلدىك دەگەن سوڭ الا سالىپ ەم، كوگەرگەن، شىرىك بولىپ شىقتى، ۇنەمى سويتەدى (وتىرىك، مۇنداي ءسات سيرەك، ۇنەمى ولاي بولا بەرمەيدى).
ساتۋشى: - ءيا، ارينە. مىنانى كەشە، ال مىنانى باعانا عانا الىپ كەلدىك. كۇمانىڭىز بولماسىن، باقشادان تەرىپ الدىق (وتىرىك، كوكونىستەردىڭ تۇرعانىنا ەكى كۇن، ازىق-تۇلىكتەرگە ءبىر اپتا شامالاس بولعان، كەيبىرەۋىن ءتىپتى شاڭىن ءسۇرتىپ سورەنىڭ ەڭ ارتىنان الدىڭعى جاعىنا شىعارىپ قويعان بۇگىن عانا).
7-وتىرىك
مەن: - مىنا زات وريگينال ما؟ قىتايدىڭ دا قىتايى بولادى عوي. وتكەندە وريگينال دەپ سونشا اقشاعا العانىم، وتىرىك بولىپ شىقتى. ساتۋشىنىڭ سوزىنە سەنىپ قالىپ ەم، ۇرىندىم (وتىرىك، وريگينال ەمەستىگىن بىلە تۇرا ارزان اقشاعا العانبىز، ءجاي ءسوز).
ساتۋشى: - وريگينال، ارينە! ءوزىم بارىپ الىپ كەلدىم. وريگينال ما، ەمەس پە، بىردەن تانيمىن عوي. اناۋ-مىناۋ وتىرىك نارسە ساتپايمىن (وتىرىك، ءتىپتى ءتۇپنۇسقانىڭ جالعان تۇرىنەن ايىرماسى قانداي ەكەنىن دە بىلمەيدى).
سىزدەر دە وسى وتىرىكتى ءجيى ايتاسىزدار، ءجيى ەستيسىزدەر عوي، ءيا؟ تەك بايقاماي جۇرگەن شىعارسىزدار، ءا؟ سوندا كىم-كىمدى الداپ ءجۇر؟
ماقپال سەمباي