Din isteri jónindegi komıtet sarapshylardyń salafızm ıdeologıasyna tyıym salý jónindegi usynysyn qaraýdy bastady, - dep habarlaıdy Qamshy.kz.
«Qazirgi ýaqytta qoǵamda, ásirese, sarapshylar ortasynda osy qozǵalysqa tyıym salý týraly másele kóp usynylýda. Biz barlyq qyryn zerttep alýymyz kerek. Onyń ústine biz osyndaı sheshim shyǵarylǵan jaǵdaıda memlekettik organdardyń, Qazaqstan musylmandary basqarmasynyń buǵan daıyn bolýyn da túsinýimiz kerek», - deıdi Mádenıet jáne sport mınıstrligi quramyndaǵy Din isteri komıtetiniń basshysy Ǵalym Shoıkın.
Ǵ. Shoıkın mundaı sheshim qabyldaý úshin kóp jumys isteý kerektigin aıtady.
«Biz bul máseleni keńinen qarastyrý kerektigin túsinemiz. Eger qandaı da bir radıkaldyq shara qoldansaq, onda biz pátýalar, ádebıetter, aýdıo, vıdeomaterıaldar, ýaǵyzdar boıynsha da sheshim qabyldaý kerekpiz. Bul óte úlken jumys jáne ony bir sheshimmen qamtýǵa bolmaıdy», - dep otyr Ǵ. Shoıkın.
Buǵan deıin «Ańsar» konsýltatıvti-reabılıtasıalyq ortalyǵynyń basshysy Asqar Sabdın de salafızm aǵymyna zańmen tyıym salýdy usynǵan bolatyn.
«Aqtóbege qatysty aıtar bolsaq, radıkalızmmen ýlanǵan jastarǵa syrtqy yqpaldar bolǵanyn kóremiz. Olardyń bireýdiń úndeýi nemese pátýasy negizinde osyndaı áreketke barýy múmkin. Aqtóbedegi teraktiler tıisti quqyqtyq sharalar qabyldaýdy qajet etedi. Másele osyǵan deıin lańkestikke qarsy jumysta aqparattyq jáne kúsh qoldaný ádisteri jıi qoldanylǵanymen, quqyqtyq alań tolerantty bolyp qaldy. Máselen, salafızmge qatysty tyıym joq. Eger biz terorızmniń tek saldarymen emes, sebepterimen de kúresemiz desek, osy teraktiler salafızmge tyıym salý jóninde saıası sheshim qabyldaýǵa sebep bolýy kerek», - degen Sabdın «qazir elimizde 600-den astam terrorshynyń túzeý mekemelerinde jazasyn ótep jatqanyn, olardyń basym bóligi ózderin salafıt sanaıtynyn» aıtyp otyr. Din isteri komıteti elimizde 15 myńǵa jýyq salafızm ıdeıasyn ustanýshy bar degen aqpar da taratty. Bul da az kórsetkish emes. 23- polkqa jeterlik adam. Sol sebepti, lańkestikke quqyqtyq turǵydan da tosqaýyl qoıý jaıy sóz bolýda.
Iaǵnı, qoǵam tarapynan usynys tastaldy, salalyq komıtet sol usynysty qaraýǵa kiristi. Aıdyń-kúnniń amanynda oq atylyp, azamattar qaza taýyp jatqany úlken problema ekeni sózsiz. Osyndaı qandy qyrǵyn oryn alyp jatqanda qol qýsyryp otyrýǵa, zańnyń kem-ketigin rettemeýge bolmaıdy. Belgilengen tártippen quqyqtyq júıe jetildirilip, qoldanystaǵy zańnamalarǵa ýaqyt suranysyna saı ózgerister enýi kerek. Aqparat aǵynyna kóz salsaq, múddeli taraptar zańǵa tıisti ózgeristerdi engizbeı qoımaıtyn da sıaqty.
Al, sol zańǵa ózgeris engizgennen terorızm joıylyp kete me degen de suraq týady. Bireýler keshe áleýmettik jelini jabý kerek, radıkaldardyń nasıhaty sol jelilerde qatty júrýde degen usynys aıtty. Oǵan «Ýahabızm ıdeıasy HÚİİİ ǵasyrdan beri eshbir áleýmettik jelisiz-aq tarap keledi» dep jaýap bergender boldy. qarap otyrsaq – qaıshylyq kóp. Onyń ústine zańdy kúsheıtemiz dep, bılik asyra siltep jibermeı me degen de kúdik bar halyqta. El erteń aýyzashar berip, ólim-jitim jóneltýge, qudaıy tamaq berýge ákimdikten ruqsat surap áýre bolmaımyz ba dep alańdaýly. Iaǵnı, endigi ýaqytta qoǵam bolyp zańdardyń osyndaı orynsyz búrokratıalyq kedergilerge tolyp ketpeýin qaraýymyz qajet. Tipti, tek dinı radıkalyızm emes, jalpy demokratıalyq qundylyqtar shektelip, senzýra kúsheıip ketpesin deıik.
Al, eń bastysy, Aqtóbedegi oqıǵa óziniń qorytyndylanatyn mejesine jetpeı jatyp, lańkesterdiń naqty sany, ustanǵan maqsaty, bul teraktige ne úshin barǵany, qandaı qoldaý bolǵany syndy suraqtarǵa tolyq jaýap almaı jatyp oǵan quqyqtyq baǵa berýge erte sıaqty. Tıisti zańdarǵa ózgeris engizý týraly bastama ázirge bastama kúıinde qala turǵany da durys bolar. Erteń eldegi saıası ahýal ózgerip, Aqtóbede oıran salǵandardyń eshqandaı da dinı toptarǵa qatysy joqtyǵy, ádettegi krımınaldyq elementterdi belgili bir múddeli kúshterdiń aıdap salǵany anyqtalyp jatsa qaıtemiz? Sol sebepti de bul máselede qoǵam nazary zańǵa enetin ózgerister týraly daýǵa alańdamaı, eń teraktige qatysty tergeýdiń ádildigin baqylaýǵa, tergeý isine tikeleı aralasý múmkindigi bolmasa da, áldebir derek, dáıekterdiń qoldan jasalyp ketpeýin qamtamasyz etken jón.
Jomart Abdollauly
