"Shyn máninde toqal joq, bul tek qaýeset qana. "Al kópshilikti joq dúnıe qyzyqtyrady. Memleket úshin qandaı mańyzdy is jasap jatsań da, buǵan nazar aýdarmaıdy. Bárine toqal týraly ańyz qyzyq. Ańyz adamdarǵa oıda joqta negatıvin shyǵarýǵa qıal beredi. Joq dúnıe bala tárbıelep otyrǵan, barlyǵy biletin adamǵa kúıe jaǵýǵa múmkindik beredi. Biraq sol kúıe jaǵyp, jaman sózder jazatyn adamdardyń negatıvi qalyp qoımaıdy, ózimen birge ketedi. Sózben baılanysy bar mamandyqta júrgen baýyrlarym men qaryndastaryma óte saq bolýyn suraımyn. Men úshin emes, men áý bastan taza adammyn. Ashynam joq, ekinshi, úshinshi áıelim joq. Jalǵyz áıelim Qaraqatym bar. Eshkim ortamyzǵa eshqashan túspegen. Mundaı másele eshqashan kóterilmegen. Meniki durys boldy ma, burys boldy ma, biraq men birdeńe istegim keldi. Durys-burysyn bir Alla biledi. Men barymdy báıgege tigip, áıteýir bir is jasadym. Qaıtalap aıtamyn, kim qalaı kúı jaqqysy kelse de, Qaraqat ekeýmizdiń ortamyzǵa eshkim túspegen, biz birgemiz", - dedi ol.

"Jýrnalıserdiń osyndaı dúnıelerge qyzyǵatyn toby qaıdan shyqty eken? Jan joq, jýrnalısik saraptama joq, salǵastyrý joq. Tek atyńa kir keltirý bar. Bireýler endi toqal týraly ańyzdy Otanymnyń egemendigimen nemese jerimmen baılanystyrǵysy keledi. Osydan sonshalyqty shatpaq dúnıe jasap, ony taǵy bireý ilip alyp, rahattana jarıalap, kúıe jaǵady. Tipti keıbireýler meniń jeke sharýama aralasyp, menen min tapqysy keledi. Biraq menen min izdese, ol meniń ózime jaqsy. Sebebi budan ary kórsetetin, aıtyp beretin dúnıem kóp. Munda másele mynada. Sol ýaqyttaǵy jaǵdaıdy túsindirip kóreıin. 17 mamyrda tolqýlar boldy. Instagram jelisin ashyp, óz kózderińizben kóre alasyzdar. Áleýmettik jeliniń qalaı tolqyp turǵanyn baıqaısyzdar. "Jerdi alyp jatyr", "Jerdi jalǵa berip jatyr" nemese "Bermeı jatyr" dep kóp aıtyldy. Biz de osy kúni qatty ýaıymdadyq, biraq biz únimizdi shyǵara almadyq. Sebebi bizden talap kúshti edi. Nar táýekelge barý kerek dese, basymdy berer edim. Biraq munda biz alańǵa shyǵarmaýdy oılanýymyz kerek boldy. Sebebi sol ýaqyttarda túrli sýretter men vıdeolar shyǵa bastady. Sol vıdeoldarda qutylarǵa kerosın quıylǵany jáne sol sıaqty taǵy basqa áreketter boldy. Bul bir aýyzben ǵana aıtyp otyrǵan sózim, al negizinde óte qaýipti boldy. Bul qaýipti biz de sezip otyrdyq. Biz mádenıet salasynda jumys isteıtin adambyz, biz janymyzben halyqpen birgemiz. Áıtpese biz halyq úshin án aıta almas edik te, halyq bizdi tyńdaı almaıtyn da edi. Sondyqtan biz qattyraq ýaıymdap, kúshtirek sezindik. Jeke óz basym osylaı sezindim. Osy maqsatta 16 mamyrda Almatyǵa ushyp keldim. Arnaıy keldim. Barlyǵymen áńgimelestim. Jaýabyn tappaǵan eki suraǵymyz boldy - "Adamdarǵa ne aıtamyz?". "Shyǵyńdar" dep, adamdardy da, ózimizdi de qaýipke baılaı almaımyz. Budan esh jaqsylyq tappaımyz. Bizge soǵystyń esh keregi joq. Bastysy qaýipsizdik. Sebebi munda úshinshi kúshter aralasyp ketip, kerosın laqtyra salýy múmkin edi. Boldy. Qaýipti sezip otyrsyz ba? Kishigirim qate áreket ettiń be, bitti. Sosyn onyń aldyn qalaı alamyz? Aıtyńyzshy. Biraq bir jaǵynan "úndemediń" dep sógetinderdiń sózi psıhologıalyq turǵydan qatty qysym boldy. Men ómirimde alǵash ret ne "ıá" ne "joq" dep aıta almadym. Barlyq áriptesim solaı qınaldy. Sebebi halyq "nege tyǵylyp jatsyń?", "seniń aıtatyn jóniń bar ǵoı" deıdi. Biz quddy bir elshi sıaqtymyz. Shynynda sondaı shyǵarmyz. (...) Men osy kúıden táýliktep shyǵa almaı júrdim. Barlyǵymen keńestim, biraq eshkim de "aıtaıyq" ne "aıtpaıyq" deı almady. Bilmeımiz. Arbany da syndyrmaı, ógizdi de óltirmeı qalaı qareket qylsaq dep oılandyq. Óte kúrdeli másele. Al endi óziniń jylyjaıynda otyryp alyp, eshteńeniń baıybyna barmaı, maǵan kir keltirgisi keletinder osy máseleniń sheshimin aıtyp kórsinshi. Táýelsizdigimizdiń 25 jyldyǵy qarsańynda sol úshin qolynan kelgenin jasap, jan-tánimen soǵan berilgen adamǵa kúıe jaǵý... Kúıe jaǵyp, sol isin belsendi júrgizip otyrǵandardyń áreketine sebep izdeımin. Ne úshin? Zaty joq ańyz úshin be?", - deıdi Bolmanov myrza.

 

Osydan keıin prodúser "toqal alý" týraly ańyzdyń qalaı shyqqanyn túsindirdi.

"Men aǵalarymmen habarlastym. Táýlik boıy osymen aınalystym. Sosyn tańǵy 5.00-de kelip, kásipqoı marketologpen aqyldastym. Halyqtyń nazaryn qalaısha basqaǵa aýdarýǵa bolady dep suradym. Men tulǵa retinde ne isteı alamyn? Tyǵylyp otyra almaımyn. Erteń "shyǵaıyq!" dep sóz sóılesem, onda men adamdardyń basyn qaterge tiger edim. Tyǵylyp qalsam, meni eshkim de keshirmeıdi. Men tyǵylatyn adam emespin. Men tyǵylmaı, óz oıymdy batyl aıtý úshin jaralǵan adammyn. Qandaı jaǵdaı bolsa da. Halqyma qajet boldy ma, men "Ulytaý" tobyn quryp, Amerıkaǵa ushyp baramyn. Elime ne qajet bolsa, men sony jasap shyǵaramyn. Kompanıa dese, ony ashamyn, ınstıtýt dese, ony da ashamyn, dısertasıa qorǵa dese, ony da qorǵap, halyqaralyq deńgeıde qorǵap shyǵamyn. Men bul úshin qolymnan kelgenin jasaımyn. Barlyq jobamda da osyny kórsetip kelemin. Biraq sol ýaqyttary qatty ýaıymdap, eldiń nazaryn qalaı aýdarsam eken dep jol izdedim. PR-qadamdar bar ǵoı. Bireý birdeńe satý úshin PR-tehnologıany qoldanady. Sony talqylaı bastaıdy. Tipti qarapaıym balmuzdaq óndirýshilerdiń ózi osy jaıly oılanyp, qara PR-dyń saýdaǵa paıdasy bar ekeni anyqtalady. Men bul jerde osy marketıńtegi qýlyqtarmen salystyryp otyrǵanym joq, biraq PR degen túsinik bar. Sen osy qadam arqyly nazardy basqa jaqqa aýdarasyń. Mundaı tehnologıa búkil álemde bar. Qajetti kezinde eldiń nazaryn aýdarý ǵana. Sonda nemen nazar aýdarsaq eken dep oılana bastadyq. Sol kezde shyǵyp alyp, "Shyqpaı-aq qoıyńdar, ony zańmen sheshemiz" desem eshkim de túsinbes edi. Endi ne isteý kerek? Meniń ornyma ózińizdi qoıyp kórińizshi. Men mundaı qadamdardy jasap kórmegenmin, bul sheshimdi men keńesý arqyly jasadym. Men jalpy toptyń atyn shyǵarý kerek bolǵanda da, basqa isterde de mundaı qadamǵa barǵan emespin. Árdaıym saýaty ashyq, kózi qaraqty jurt úshin laıyqty jumys istedim. Meniń bir uqqanym, "toqal" týraly PR-ǵa deıin eń úlgilisi biz boldyq. Tólegen men Jibekteı boldyq, mahabbatqa ózimiz qol jetkizip, bir bolǵan edik. Jaratqanǵa osy syıy úshin myń alǵys. Otbasyn qurdyq. Halyqtyń ózi bizdi úlgili otbasy dep at berip, árdaıym tusaý kestirip, toılarǵa shaqyrady. Osydan halyqtyń senimi, qurmeti bilinedi. Instagram jelisinde de, erinbeı oqyp kórseńiz, sondaı tilek-nıetter jazyp jatady. Bul, árıne, janyńa jylý syılaıdy. Árdaıym solaı boldy. Biraq maǵan keńesshiler osy toqal alý týraly PR-qadam jaıly aıtty. Bizdiń eń qymbat baılyǵymyz osy edi. Osy baılyǵymyzdy táýekelge tigý kerek dep keńes berildi. Marketologtar "Úlgili otbasynda ómiri bolmaıtyn bir sóz aıtý kerek, eldi eleń etkizý kerek" dep keńes berdi. Sonda ǵana osy toqal týraly qaýeset shyqty. Bul áńgimeni kim, qalaı oılap tapqanyn men aıta almaımyn. Sebebi biz sol ýaqytta múldem basqa dúnıemen bas qatyrdyq. Men bul qadamymyzdan ne shyǵatynyn da túsinbedim. Bir túsingenim, bul qaýesettiń kóptiń nazaryn basqaǵa aýdaratyny edi. 18-i kúni keshki ýaqytta jáne 19-y kúni tańǵy ýaqytta osy áńgime osylaı shyqqan edi", - dep baıandady Qydyráli Bolmanov. 

"Qaıtalap aıtamyn, men mıtıńten qutqardym dep aıtýdan aýlaqpyn nemese adamdardyń taǵy sol sıaqty shýlatyp júrgenindeı aıtatyn aqymaq adam emespin. Men ne istep jatqanymdy bilemin. Bir qudaı kórip tur, bul nıetińe baılanysty, nemen bolsa da nazardy basqaǵa aýdarý kerek boldy. Eń qymbat baılyǵymdy qaterge tiksem de, abyroıymnyń halqymnan, jerimnen, jastarymnan qymbat emes ekenin men bilemin. Eger sol jastar shyqsa, qaýip sonda bolar edi", - deıdi Bolmanov.

Onyń aıtýynsha, jer daýy máselesi kóterilgende áıteýir bir eleń etkizerlik qaýeset shyǵarý kerek bolǵan. "El-jurttyń bári jer máselesine beı-jaı qalmady. Barlyǵy da osyny ýaıymdady. Bul óte qaýipti edi. Jerińnen aıyrylyp qalatyn sıaqty jaǵdaıda bolýdyń qandaı ekenin aıtyp túsindirý múmkin emes. Týra solaı ýaıymdaǵandardyń biri men edim. Osydan eshkimniń kóńiline tımeıtin, eshkimniń narazylyǵyn oıatpaıtyn jáne eshkimge buıryq bermeıtin bir áńgime taratý kerek boldy. Eń bolmaǵanda birdeńe isteý kerek boldy. "Shyǵyńdar" ıa "shyqpańdar" dep aıta almaǵan soń, áıteýir bir sóz aıtýym kerek boldy. Sebebi jaratqannyń aldynda arym taza bolsynshy dedim. Men eshkimge eshteńe qaryzdar emespin. Sondyqtan osy jaýapkershilikti alýyma týra keldi. Biraq osynyń barlyǵy meniń oıymda edi, bul pikirimdi eshkimge aıǵaılap aıtyp jatpadym. Aıtpaımyn da. Men qolymnan kelgenin jasadym. Al bul isim sherýge qalaı áser etkenin, paıdaly boldy ma, joq pa - men bilmeımin. Buǵan zertteý júrgizgen mamandar jaýap bere alady. Men bul isimmen sherýdi qoldaǵan da joqpyn, dattaǵan da joqpyn. Men ony uıymdastyrǵan joqpyn. Biraq eger qajet bolsa, tanktiń aldyna jatýǵa da daıynmyn. Muny bar jaýapkershiligimmen aıta alamyn", - deıdi Bolmanov.

"Meniń júregim damyl taba almady. Ne aıtamyn? Tabıǵatym sondaı adammyn. Men eshqashan tyǵylmaımyn. Adymdarym anyq, túsinikti jáne kórinip tur. Endi men sol kezdegi qınalysymdy, júregimdi qazir meni japa-tarmaǵaı jamandap jatqan qazaqtyń ul-qyzdaryna, ózimniń baýyr-qaryndastaryma dál qazir ony túsindirý qıyn da shyǵar. Al ol kezde men ony túsindiretin ýaqytym da, oıym da bolǵan joq. Men áıteýir birdeńe istegim keldi. Áıteýir úndemeı qalmaýdy oıladym. Sosyn osyndaı sheshimge keldik. Endi qarap otyrsaq, áleýmettik jeliniń qalaı jumys isteıtinin, toqal degen sózdiń qalaısha áser etetinin, onyń tipti bomba bolǵanyn moıyndaımyz ǵoı. Onyń bombalyǵy kishkentaı ǵana áńgimeniń adamdy tańyrqatyp qoımaı, jandy jerine tıetininde. Mine, osy bomba dep atalady. Al biraq shyn máninde mundaı ańyz joq qoı. Munyń barlyǵy áleýmettik jelilerdiń, jýrnalıserimizdiń qyzyǵýshylyǵyn, oqyrmandardyń da qyzyǵýshylyǵyn kórsetip otyr. Qazir bárine de "toqal" degen sózi bar áńgimeler unaıdy, reıtıń soǵan qurylyp otyr", - dep qorytyndylady Qydyráli Bolmanov óz sózin.