(“قازاق ەلى – 550 جىل” شىعارماشىلىق بايگەسىنە)
ءبىزدىڭ تاريح ساپار شەكتى جولدارعا،
ۇلىلىققا باستاپ بارار جول باردا. قازاق- كەشە، بۇگىن، ەرتەڭ سول قازاق، ءتىلىم، ءدىنىم قۇرىمايدى ول بار دا. تاريحىم دا جوعالمايدى سەنىڭدەر، قۋانىش پەن قاسىرەت بار كورىڭدەر. مەن بابامدى تاريحىمەن تانىتام، جاراتۋشىم جۇرەگىمە سەنىم بەر. اقىرزامان ورناعاندا كەمدى كۇن، كوشپەلىلەر كوكسەگەندە ەلدىگىن. جانىبەگىم جاماپ جۇرتتىڭ جىرتىعىن، حان كەرەيىم قىمتاماپ پا ەدى كەمتىگىن. شىڭ باسىنا شىقپاساق تا تۇعىردىڭ، تەڭدىك ءۇشىن جەڭدىك كەيدە جىعىلدىق. قازاق ەسىن جيماپ پا ەدى قايتادان، رۋحىن سىلكىپ وياتقاندا، بۇرىندىق. پاتشالىقتىڭ دومالايدى تاسى الدان، سوقىرلىق-اي شاش ال دەسە باس العان. تۇركىلەردى بولماعان دەپ تاريحتا، تاڭبا بار ما تاسقا ويىپ قاشالعان. تاعدىر لەبى جەتەلەسە كىمدى العا كوشى ىلگەرى توتەپ بەردى سىندارعا... تەكتى قازاق جوعالمايدى، كەشەگى - تۇركى بابام مەكەن ەتكەن شىڭ بار دا. ءوڭ بويىنا سىيدىرعان ءور ەپتىلىك، تىلىمەن دە جىبەرەتىن تەك ءتىلىپ؟ قازاق جاۋدىڭ باسىن بۇرعان قارۋسىز، كىم ايتادى مۇندا جوق دەپ تەكتىلىك. دۇشپان وعىن بابا رۋحپەن تويتارام، شىندىق دەسە، شىندىقتى دا ايت وعان. تاققا تابان تىرەگەندە حان قاسىم، قازاق –«قاسقا جول» تاپتى دەپ قايتادان. ەركىندىكتىڭ انە كەيپىن كەيدى اسپان، قازاقتاي كىم اعا، ءىنى بوپ سىيلاسقان ؟ جەر ءجانناتى – جەتىسۋ دەپ جان بەرگەن، تايىر حاننىڭ ءىنىسى عوي بۇيداش حان. كوشپەلى جۇرت ۇلاسقاندا كوشكە ەرىپ، قاندى دالا، جاتقان شاقتا ەس كەمىپ، جان ۇشىرىپ قاشپاپ پا ەدى قۋ دۇشپان، حاق-نازاردىڭ قاقارىنان سەسكەنىپ. قاسىرەتسىز وتكەن تارتىس تارتىس پا، تاق پەن رۋحتى تيەك ەتتىم تار تۇستا. سەكسەنىندە ەل بيلەسە شىعايىم، تاۋەكەلىم تارلان ەدى تارتىستا... جايلاۋىندا شەرتەر مۇڭىن كۇيمەنەن، قازاق عۇمىر كەشپەيدى ەندى كۇيبەلەڭ. كىم ايتادى كوشپەلىنى قاشقىن دەپ، كوشپەلىدەي ەشكىم جەرىن سۇيمەگەن. ەسىمحاننىڭ ەسكى جولىن قارسى الىپ، جانىبەك پەن جاڭگىرىم دەپ جار سالىپ. حان تاۋكەنى ۇلىقتاعان جۇرتىم بار، بولات حان مەن داۋعا شاپقان جاۋشى الىپ. ەل ءۇشىن دەپ ەمىرەنىپ ەستى ادام، يساتايداي ەرىن قيسسا كەش بابام. اقىن دەسە باتىرىمدى ەسكە الام، باتىر دەسە ماحامبەتتى ەسكە الام. تاجال ءداۋىر توڭدىرسە دە قارا اسپان، تەكتى ەلىمنىڭ - ىنتىماعى جاراسقان. ءۇش ءجۇزىمنىڭ باسىن قوسقان ابىلاي، بۇقار ءسوزىن تيەك ەتكەن دارا اسقاق. داڭقتىققا بەرسەم شىركىن الىپ ءمان، زامانادا الىپ وزعان الىپتان. ايتەكە بي، قازبەك بي، تولە بي، تامىرى ءبىر -قازاق دەيتىن حالىقتان. تامىرىمىز تارالعان سوڭ تۇركىدەن كوك تۋ استىن مەكەن ەتكەن جۇرتىمەن. حان كەنەنىڭ ۇرپاعى ەدىك ءبىز دەگەن، قاقارىنان قىراندار دا ۇركىگەن. زامانا-اي... ءالدى السىزبەن الىسقان... ارىستاننان تۋادى ەكەن ارىستان... ىبىراي مەن اباي ماڭگى تاعىلىم، شاكارىم شەر، شوقان شىنشىل دانىشپان... شەرلى تاريح شەرىن ىشكەن ازاپتىڭ، شەجىرەسى تاۋسىلمايتىن عاجاپ كۇن. ءىلياس، ماعجان، ساكەن سالعان سارا جول، باسىنا ب ا ق ورناعان شاق قازاقتىڭ جوعالتپادى جەتىم دالا، جەر نەسىن، جاسىرۋعا ءتيىستى ەكەن ەل نەسىن. ءاليام مەن مانشۇگىم بار تاعى دا، جاۋ وعىنا توسقان قايسار كەۋدەسىن. ساي سۇيەكتى سىرقىراتار زوبالاڭ، زوبالاڭدى ەسىمە السام توڭالام. تامىرىمنان باسقاندا قاس قانىمنىڭ، ادىلدىك دەپ قۇرماپ پا ەدى توپ الاڭ. جاعا جىرتار، جاۋ ەتەكتەن شالسا دا، قارسىلاسىن جايپاپ وتكەن قانشاما. باۋىرجانداي ۇلى بار ما وزگەنىڭ، قازاق رۋحىن اسقاقتاتقان بارشاعا. تاساسىندا تۇنشىعامىن ويلاردىڭ، قارا بۇلتتى توبەمىزدەن جويعان كىم تاۋەلسىزدىك تۋىن كوككە تىرەگەن، قايراتى بار تەكتى اكەدەن اينالدىم. ءداۋىر مۇڭى الماس قىلىش الداسپان، الماسقاندا ارلى قازاق زار باسقان. كوك ءبورىنىڭ كوكجالدارى كوكسەگەن، ماڭگىلىككە قانات قاقتى تالماستان. قيلى جولدا بولا الار كىم توسقاۋىل، قازاق رۋحى قۇدىرەتتى كۇش داۋىل، سەبەبى ءبىز تەكتى تۇرىك ۇرپاعى، قۇشاق جايساڭ قىلا الاتىن دوس باۋىر. ماڭگىلىك ەل جاساي بەرەر،ماڭگىلىك، نۇرلى وردا دا نۇرسۇلتانىم زاڭ قۇرىپ. الاقانىن تاقاپ جۇرەك تۇسىنا، ءان ۇرانىن شىرقايدى ەكەن ءان قىلىپ. كوك تۋىمىز جەلبىرەيدى كوككە اسقان، سان مىڭ ءتۇرلى وت شاشۋلار وت شاشقان. تەڭدەسى جوق سالتاناتتى ورتادا، قارۋلى اسكەر ساپ تۇزەيدى توپتاسقان. جايلاۋىندا شەرتەر مۇڭىن كۇيمەنەن، قازاق عۇمىر كەشپەيدى ەندى كۇيبەلەڭ. جەر،انامنىڭ ءتوسىن ءسۇيىپ كەلگەن ەم، ماڭگى قازاق ازات دەگەن كۇيدە ولەم.نۇربولات دوسجان
قازۇۋ ۋنيۆەرسيتەتى جۋرناليستيكا فاكۋلتەتى
3-كۋرس
