پرەزيدەنتتىڭ جولداۋى سالىق ساياساتىنداعى اناحرونيزم مەن كاسىپكەرلەرگە ايىپپۇل جانە ءوسىماقىلار سالۋ ماسەلەسىندە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ەپتىلىگىن كورسەتتى – «اق جول» دەپۋتاتتار كوتەرگەن باستامالارعا شەنەۋنىكتەردىڭ ايلا-شارعى جاساعانىن اشكەرەلەدى دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى «اق جول» قدپ باسپا ءسوز قىزمەتىنە سۇيەنە وتىرىپ.
شەنەۋنىكتەر دەپۋتاتتىق ساۋالدارعا جاۋاپ بەرۋ كەزىندە جالعان سويلەيدى – دەپ ازات پەرۋاشيەۆ كەشەگى وتكەن ءماجىلىستىڭ پلەنارلىق وتىرىسىندا ءوز ءسوزىن بەكىتە ءتۇستى، - پرەزيدەنتتىڭ بيىلعى جولداۋى نەگىزىنەن وتكەن جىلى شەشىلۋى ءتيىس بولعان كاسىپكەرلەرگە قيسىنسىز ايىپپۇلدار مەن ءوسىماقىلار سالۋ ماسەلەسىنىڭ وزەكتىلىگىن ارتتىرا ءتۇستى.
اڭگىمە سالىقتىق داۋلار بويىنشا تالاپ قويۋ مەرزىمىن قىسقارتۋ جونىندە «اق جول» فراكسياسى ءبىر ەمەس بىرنەشە مارتە جولداعان ۇسىنىستارى جايلى بولىپ وتىر. «اق جول» جەتەكشىسى فراكسيا 2013 جىلدان باستاپ بۇل جاعدايدى ۇكىمەتتىڭ نازارىنا بىرنەشە مارتە جولداپ، ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتاعى كورشىلەرىمىزدى ۇلگى ەتە وتىرىپ سالىق بويىنشا تالاپ ەتۋ مەرزىمىن 5 جىلدان 3 جىلعا دەيىن قىسقارتۋدى ۇسىنعانىن ەسكە سالىپ ءوتتى. سوڭعى رەت مۇنداي ساۋالداردى «اقجولدىقتار» 2017 جىلعى
19 قاڭتاردا جانە 15 ناۋرىزدا جولداعان. الايدا، وتكەن جىلدى قوسا العاندا ءار جولى بىزگە فراكسيانىڭ ۇسىنىستارى «مەملەكەت پەن بيزنەس مۇددەسىنىڭ تەڭگەرىمىنە سايكەسپەيدى» نەمەسە ولار «سالىق كودەكسىنىڭ جاڭا رەداكسياسىن ازىرلەۋ بويىنشا قۇرىلعان جۇمىس توبى تاراپىنان قولداۋ تاپپادى» دەگەن سىڭايلى باس تارتقان جاۋاپتار كەلىپ ءتۇستى.
ءدال سول 2017 جىلدىڭ كۇزىندە ۇكىمەت «مۇددەگە سايكەس كەلمەيدى»، يا بولماسا «جۇمىس توبىنىڭ تەرىس كوزقاراسى» دەگەن سياقتى ءوزىنىڭ بەرگەن مالىمدەمەسىنە قاراماستان، جانە دە وسىعان قادام باسۋ كەرەك دەگەن دەپۋتاتتاردىڭ 5 جىل بويى ايتىپ كەلگەن تالاپتارى تۋرالى ءبىر اۋىز ءسوز ەسكەرتىپ اتاپ وتپەي كودەكستىڭ جوباسىنا ءدال سونداي تۇزەتۋلەر ەنگىزگەن.
«ءبىز مەنمەنشىل ەمەسپىز، اتاق-داڭققا دا ۇمتىلمايمىز. تەك قابىلدايتىن شەشىمدەردەن بيزنەس تە، مەملەكەت تە ۇتسا بولعانى. دەگەنمەن، ءسوزسىز تاڭدانىسىمىزدى تۋدىرعانى – مەملەكەتتىك ورگاندار بىزگە باسقاشا جاۋاپ قايتارادى دا، ال ءىس جۇزىندە مۇلدەم قاراما-قايشى ارەكەت ەتەدى.
ماجىلىسكە جالعان سويلەپ، تەرىس جاۋاپ بەرۋدىڭ نە قاجەتى بار ەدى، ەگەر ەكى-ۇش ايدان كەيىن ءبارىبىر سول ۇسىنىستى قابىلدايتىن بولسا؟ ايتكەنىمەن دە، ەگەر ۇكىمەت دەپۋتاتتاردىڭ دۇرىستىعىنا كوزدەرىن جەتكىزسە، ءسىرا، تەرىس جاۋاپتى قايتارىپ الىپ، جولدانعان ساۋالداردىڭ اۆتورلارىنا دەپۋتتاتتىق باستامانى قولدايمىز دەپ حابارلاعانى الدەقايدا قۇپتارلىق بولار ەدى. جەمە-جەمگە كەلگەندە، بيلىكتىڭ اتقارۋشى جانە وكىلدىك تارماقتارىنىڭ ءوزارا ارەكەتتەسۋىندەگى ساياسي مادەنيەت بۇل دەگەنىمىز، - دەپ ءتۇسىندىردى پەرۋاشيەۆ.
«اق جولدىڭ» بۇل ساۋالى بيىلعى جولداۋدا دا ايتىلعان سالىقتىق راقىمشىلىققا قاتىستى ۇكىمەتتىڭ اتىنا جولداندى. فراكسيا بۇل تاپسىرما بۇرىننان كەلە جاتقان سالىق داۋى بويىنشا تالاپ قويۋ مەرزىمىنىڭ ارتىقتىعى ماسەلەسىن كوتەرەدى دەپ سانايدى.
«ەلىمىزدە تالاپ قويۋ مەرزىمىنىڭ 5 جىلعا بەلگىلەنۋى قارىز سوماسىن جاساندى تۇردە قولدان كوتەرۋگە الىپ كەلەدى. ول بىلايشا جۇزەگە اسۋدا، 5 جىل بۇرىن ءبىر ەمەس، بىرنەشە مارتە تەكسەرىستەن وتكەن بيزنەستىڭ سالىقتىق ەسەپ-قيسابىندا كورسەتىلگەن قاندايدا ءبىر ناقتى نەمەسە جالعان كەمشىلىكتەرگە كيلىگىپ، ولقىلىقتار ىزدەپ تاۋىپ الادى. ال، ول ءۇشىن زاڭنامادا قارجىلىق ىقپال شارالارى، ياعني سانكسيالار قاراستىرىلعان. سودان كەيىن بارىپ سول سوماعا 5 جىلدىق مەرزىم ىشىندەگى ايىپپۇلدار مەن ءوسىماقىلاردى قوسادى. ناتيجەسىندە ايىپپۇل مەن ءوسىماقىنىڭ سوماسى نەگىزگى قارىزدىڭ كولەمىنەن دە ارتىق بولىپ، كاسىپورىننىڭ كۇنكورىسى قيىنداي تۇسەدى. باق-تىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك، 2018 جىلى شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرىنىڭ سالىقتىق قارىزى 257 ميلليارد تەڭگەدەن اسقان، ال ونىڭ 122،5 ميللياردىن ايىپپۇل مەن ءوسىماقى قۇرايدى. دەمەك، بۇل دەگەنىمىز شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك وكىلدەرىنىڭ سالىقتىق قارىزىنىڭ جارتىسىن قۇرايدى دەگەن ءسوز. پرەزيدەنتتىڭ بىزگە مىندەتتەگەن تاپسىرماسى ءدال وسى جاعدايدىڭ ادىلەتسىزدىگى مەن ماعىناسىزدىعىن جويۋعا باعىتتالعان»، - دەپ اتاپ ءوتتى پەرۋاشيەۆ جانە دە «اق جول» فراكسياسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇل باستاماسىن تۇپكىلىكتى قولداي وتىرىپ، ۇكىمەتكە ونى ىسكە اسىرۋ بارىسىندا مۇنداي قوردالانعان ماسەلەلەردى تۇبەگەيلى شەشىپ قانا قويماي، ونىڭ تۋىنداۋىنا الىپ كەلگەن باستاپقى شىعۋ سەبەپتەرىن جويۋدى ۇسىنادى دەپ تۇيىندەدى.
ماسەلەنىڭ ءمانىسى دە وسىندا، ءتىپتى «اق جولدىڭ» باستاماسىن ۇكىمەتتىڭ زاڭ جوباسىنا قوسا وتىرىپ، اتقارۋشى بيلىك ونى پارلامەنت قابىلداعاننان كەيىن بىردەن ونىڭ ىسكە اسىرىلۋىن بۇعاتتاپ تاستاعان. ناقتىراق ايتساق،
2017 جىلعى 25 جەلتوقساندا سالىق بويىنشا 3 جىلدىق تالاپ ەتۋ مەرزىمىنە كوشۋدى توقتاتىپ قويىپ، كەرىسىنشە، تاعى دا 2 جىلعا، ياعني 2020 جىلعا دەيىن كەيىنگە قالدىراتىن ۇكىمەتتىڭ قاۋلىسىن قابىلدايدى.
«اق جول» جەتەكشىسى وسى ورايدا قازاقشا ايتقاندا «ارتىق قىلامىز دەپ تىرتىق قىلدىق»، - دەپ ءدوپ باسىپ ايتتى.
ونىڭ ايتۋىنشا، پرەزيدەنتتىڭ جولداۋى بۇل تاجىريبەنىڭ جاپپاي ەسكىرگەنىن (اناحرونيزمدىگىن) جانە ءتيىمسىز ءارى وسالدىعىن كورسەتىپ بەردى.
وسىعان بايلانىستى، ەلباسىنىڭ سالىق امنيستياسىن جۇرگىزۋگە كىرىسۋ تۋرالى تاپسىرماسىنا ۇندەس ازات پەرۋاشيەۆ ۇكىمەتكە اعىمداعى قارجىلىق جىلدان باستاپ سالىقتىق داۋلار بويىنشا تالاپ قويۋ مەرزىمىن 5-تەن 3 جىلعا دەيىن قىسقارتۋدى ۇسىندى.
«اق جول» پارتياسى جانە ونىڭ پارلامەنتتىك فراكسياسى سايلاۋ الدى باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋ جانە وتاندىق بيزنەستىڭ مۇددەسىن قورعاۋ بويىنشا جۇمىستاردى جالعاستىرۋدا.