اركتيكا توڭىرەگىندەگى گەوساياسي باسەكە قىزدى. پەكين ۆاشينگتونعا جۇڭگو مەن رەسەيدى سىلتاۋ ەتىپ، سولتۇستىككە ءوز ىقپالىن كۇشەيتۋگە تىرىسپاۋ تۋرالى اشىق ەسكەرتۋ جاسادى.

پەكيننىڭ ۇستانىمى

قحر سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ رەسمي وكىلى ماو نين دۇيسەنبى كۇنگى بريفينگتە اقش-تىڭ اركتيكاداعى قادامدارىن جۇڭگو نە رەسەي «قاۋىپىمەن» اقتاۋعا بولمايتىنىن ايتتى. «اركتيكا حالىقارالىق قاۋىمداستىقتىڭ ورتاق مۇددەلەرىنە قاتىستى، قىتايدىڭ ايماقتاعى جۇمىسى بەيبىتشىلىككە، تۇراقتىلىققا جانە ورنىقتى دامۋعا قىزمەت ەتەدى، حالىقارالىق قۇقىققا ساي جۇرگىزىلەدى» دەپ اتاپ ءوتتى ول.

پەكين بۇل مالىمدەمەنى ۆاشينگتون اركتيكاداعى ساياساتتى «تەجەۋ» كۇن تارتىبىمەن بايلانىستىرا باستاعان ساتتە جاسادى.

گرەنلانديا توڭىرەگىندەگى داۋ

اق ءۇيدىڭ باسپا ءسوز حاتشىسى كارولين ليەۆيتت گرەنلانديانى اقش-قا قوسۋ باستاماسىن ۆاشينگتوننىڭ اركتيكادا رەسەي مەن قىتايدى تەجەۋ ماقساتىمەن بايلانىستىردى دەپ حابارلاندى. مۇنىمەن قاتار ناتو اياسىندا «جۇڭگو مەن رەسەي قاۋىپتەرىنە» بىرلەسىپ تويتارىس بەرۋ ۇسىنىسى ايتىلدى.

يسلاندياعا ساپارىندا گەرمانيادان كەلگەن ساياساتكەر يوحانن ۆادەفۋل اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپقا اركتيكا ماسەلەسىندە اليانس شەڭبەرىندە ۇيلەسىمدى ارەكەت ەتۋ ۇسىنىسىن جەتكىزدى.

سولتۇستىك ەۋروپانىڭ جاۋابى

Financial Times دەرەگىنشە، سولتۇستىك ەۋروپا ەلدەرىنىڭ ديپلوماتتارى گرەنلانديا ماڭىندا رەسەي نە جۇڭگو كەمەلەرى بەلسەندى ءجۇر دەگەن ءۋاجدى جوققا شىعاردى. ەكى جوعارى لاۋازىمدى ديپلومات سوڭعى جىلدارى ارال توڭىرەگىندە رەسەيلىك نە قىتايلىق كەمەلەر مەن سۇڭگۋىر قايىقتاردىڭ ءىزى بايقالماعانىن ايتتى.

نەگە بۇل ماڭىزدى؟

اركتيكا مۇزدارى ەرىگەن سايىن سولتۇستىك تەڭىز جولى، اسكەري-تەحنيكالىق ينفراقۇرىلىم جانە ەنەرگيا رەسۋرستارى ءۇشىن تارتىس كۇشەيىپ كەلەدى. الەمدىك كۇش ورتالىقتارى اراسىنداعى بۇل باسەكە جاھاندىق قاۋىپسىزدىك تەڭگەرىمىنە اسەر ەتەدى، ال باعانىڭ، لوگيستيكانىڭ جانە سانكسيالىق ساياساتتىڭ ءدىرىلىن قازاقستان سەكىلدى اشىق ەكونوميكالار دا سەزەدى.

اركتيكانى «قاۋىپتەر» ارقىلى ساياساتتاندىرۋدى دۇرىس ەمەس دەپ سانايتىنىن پەكين اشىق ايتتى، ال ۆاشينگتون تەجەۋ لوگيكاسىن العا تارتتى. تاراپتاردىڭ ريتوريكاسى قاتايعان سايىن سولتۇستىكتەگى كوپجاقتى قۇقىق پەن ايماقتىق سەنىم سىنعا تۇسە باستادى.

بۇل تۋرالى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.