بەرىك ءۋالي: جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار عىلىمدى دامىتۋعا قاجەتتى جاعداي جاساۋعا مىندەتتى

/uploads/thumbnail/20260403135000904_big.webp فوتو: اباي وبلىسى اكىمدىگى

اباي وبلىسىندا عىلىم، يننوۆاسيالاردى دامىتۋ شارالارى 2026-2030 جىلدارعا ارنالعان ءوڭىردى دامىتۋ جوسپارىنا ەنگىزىلدى. وڭىردە عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى كەڭەس جۇمىس ىستەيدى. كەڭەستى وبلىس اكىمى بەرىك ءۋالي باسقارادى.

بۇگىن سەمەي قالاسىندا اتالعان كەڭەستىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسى ءوتتى. جيىنعا قازاقستان رەسپۋبليكاسى اتوم ەنەرگياسى جونىندەگى اگەنتتىگى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى تيمۋر جانتيكين ارنايى كەلسە، قازاقستان رەسپۋبليكاسى عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك، قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ ۆيسە-پرەزيدەنتتەرى اباي سەرىكقانوۆ جانە ەلەنا شيەۆچەنكو Zoom ارقىلى قاتىستى.

كەڭەس وتىرىسىندا «2027-2035 جىلدارعا ارنالعان كۋرچاتوۆ عىلىم قالاشىعىن دامىتۋدىڭ كەشەندى جوسپارىنىڭ جوباسى» جانە وڭىرلىك عىلىمدى دامىتۋ ماسەلەلەرى قارالدى.
جيىننىڭ اشىلۋىندا ءسوز سويلەگەن ايماق باسشىسى اباي وبلىسىندا عىلىم سالاسىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«جاڭا كونستيتۋسيامىزدا ءبىلىم، عىلىم جانە يننوۆاسيانى دامىتۋ مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق باعىتى دەپ تانىلدى. جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار عىلىمي ۇيىمدارمەن، بيزنەس-ورتامەن بىرلەسە وتىرىپ عىلىمدى دامىتۋعا قاجەتتى جاعداي جاساۋعا مىندەتتى. ال عالىمداردىڭ ازىرلەمەلەرى ەكونوميكاعا ەنگىزىلىپ، ەل يگىلىگىنە ناقتى پايدا اكەلۋى ءتيىس. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆ اتاپ وتكەندەي، «عىلىم – جالپىحالىقتىق ءىس»، – دەدى بەرىك ءۋالي.

مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ IV وتىرىسىندا قازاقستاندا بىردە ءبىر عىلىم قالاشىعى جوق ەكەنىن اتاپ ءوتىپ، ۇكىمەتكە بۇل باستامانى جان-جاقتى زەردەلەپ، ءتيىستى زاڭ دايىنداۋدى تاپسىرعان بولاتىن. سونىمەن قاتار، عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەس وتىرىسىندا پرەزيدەنت كۋرچاتوۆ قالاسىندا عىلىم قالاشىعىن قۇرۋعا ارنالعان جوسپار ازىرلەۋدى جۇكتەگەن ەدى. 2025 جىلعى 24 جەلتوقساندا ۇكىمەت قاۋلىسىمەن 2026–2035 جىلدارعا ارنالعان عىلىمدى شوعىرلاندىرۋ اۋماقتارىن قۇرۋدىڭ جانە دامىتۋدىڭ تۇجىرىمداماسى بەكىتىلدى. تۇجىرىمدامادا كۋرچاتوۆ قالاسىنا عىلىم قالاشىعى مارتەبەسىن بەرۋ قاراستىرىلعان. الماتىداعى ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە وتكەن كەزدەسۋدە پرەزيدەنت كۋرچاتوۆ قالاسىنا عىلىم قالاشىعى مارتەبەسىن بەرۋ تۋرالى جۇمىس باستالعانىن ايتتى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس اتوم ەنەرگياسى جونىندەگى اگەنتتىك، اباي وبلىسى اكىمدىگى، عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگى، ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسى بىرلەسىپ كەشەندى جوسپاردىڭ جوباسىن دايىندادى.
جوسپاردىڭ نەگىزگى باعىتتارى تۋرالى قازاقستان رەسپۋبليكاسى اتوم ەنەرگياسى جونىندەگى اگەنتتىگى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى تيمۋر جانتيكين باياندادى.

كۋرچاتوۆ – بۇل جاي عانا قالا ەمەس. بۇل – عىلىم مەن تەحنولوگيانىڭ تاريحي جانە ستراتەگيالىق ورتالىعى. مۇندا ۇلتتىق يادرولىق ورتالىعى جانە يادرولىق تەحنولوگيالار پاركى جۇمىس ىستەيدى. ولاردا بىرەگەي عىلىمي ينفراقۇرىلىم قالىپتاسقان: زەرتتەۋ رەاكتورلارى، زاماناۋي زەرتحانالار، ەكسپەريمەنتتىك كەشەندەر جانە قازاقستاندىق تەرمويادرولىق توكاماك ورنالاسقان.

عىلىمي قالاشىقتى دامىتۋ اياسىندا تۇرعىندارعا قولايلى ورتا قالىپتاستىرۋ، ينفراقۇرىلىمدى، الەۋمەتتىك نىسانداردى دامىتۋ وتە ماڭىزدى. وسى باعىتتا وبلىس اكىمدىگى ءتيىستى دايىندىق جۇمىستارىن قارقىندى جۇرگىزۋدە.

2025-2029 جىلدارعا ارنالعان، 76 جوبادان تۇراتىن جالپى قۇنى 1،1 ترلن تەڭگەنى قۇرايتىن كۋرچاتوۆ قالاسىنىڭ دامۋ جوسپارى ازىرلەندى. ءىرى ينۆەستيسيالىق جوبالاردىڭ قاتارىندا 700 مۆت ەلەكتر قۋاتىن وندىرەتىن ستانسيا قۇرىلىسى، كومىر-حيميا كەشەنى جانە ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ جۇمىستارى بار. بۇل جوبالار 6 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

سونىمەن قاتار، قالادا جولدار جاڭارتىلىپ، جارىقتاندىرۋ جانە ينتەرنەتپەن قامتۋ جۇمىستارى تولىق اياقتالعان. الەۋمەتتىك نىساندار، تۇرعىن ۇيلەر، سپورت جانە ءبىلىم بەرۋ ينفراقۇرىلىمى دامىتىلۋدا. «دەگەلەڭ» ستانسياسىندا تەمىرجول پەررونىن جاڭارتۋ جانە جاڭا ۆوكزال عيماراتىنىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلۋدە. كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ اۋلالارىنا سپورت جانە بالالار ويىن الاڭدارى ورناتىلىپ، اباتتاندىرۋ جۇمىستارى مەن تۇرعىن ۇيلەردىڭ، عيماراتتاردىڭ قاسبەتتەرىن جوندەۋ جالعاسىن تابۋدا. جىلۋ جۇيەسى مەن اۋىز سۋ ماسەلەسى كەزەڭ كەزەڭىمەن جوندەلىپ كەلەدى. بوس تۇرعان كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەردى ءتيىمدى پايدالانۋ ماقساتىندا قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى قارقىن الدى.

«قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقايەۆتىڭ كۋرچاتوۆ قالاسىنا عىلىمي قالاشىق مارتەبەسىن بەرۋ تۋرالى تاپسىرماسى اباي وبلىسىنىڭ عىلىمي الەۋەتىن تولىق ىسكە اسىرۋعا، زاماناۋي وندىرىستەردى دامىتۋعا، جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋعا، ءوڭىردىڭ ەكونوميكالىق ورلەۋىنە زور مۇمكىندىك بەرەدى. ءبىزدىڭ باستى ماقساتىمىز – عىلىم، بيزنەس جانە ءوندىرىس اراسىندا ءتيىمدى ارىپتەستىك قۇرىپ ەكونوميكانىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىن شەشۋ. عىلىمي قىزمەت ناتيجەلەرىن كوممەرسيالاندىرۋ، وڭىردەگى ۋنيۆەرسيتەتتەردى قولداۋ، زەرتتەۋ ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ، عالىمداردىڭ جاعدايىن جاساۋ – الداعى جۇمىسىمىزدىڭ باسىمدىقتارى بولادى»، – دەدى وبلىس اكىمى جيىندى قورىتىندىلاعان سوزىندە.

جيىن قورىتىندىسى بويىنشا بەرىك ءۋالي كەشەندى جوسپاردى كەڭەس وتىرىسىندا ايتىلعان ۇسىنىستارمەن تولىقتىرىپ، كۋرچاتوۆ قالاسىندا  ينجەنەرلىك جانە وندىرىستىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ، ينۆەستيسيا تارتۋ جانە كادرلىق الەۋەتتى ارتتىرۋ جۇمىستارىن  كۇشەيتۋدى تاپسىردى.

قاتىستى تەگتەر :

قاتىستى ماقالالار