– Darhan, Sizdi «Habar» arnasynyń efırinen kórip júrgenimizge birashama jyl boldy. Eńbek jolyńyzdy osy arnadan bastadyńyz ba?
– Eńbek jolymnyń alǵashqy baspaldaqtarynan A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı memlekettik ýnıversıtetiniń jýrnalısıka fakúltetiniń birinshi kýrsynda oqyp júrgenimde óttim desem bolady. «Jas qazaq» atty jýrnalǵa jazyp júrdim. Odan keıin Qostanaıdyń oblystyq radıosynda mýzykalyq baǵdarlama redaktory, «Qostanaı tańy» gazetinde shtattan tys tilshi boldym. Al «Habar» arnasyna kelýime Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, rejıser Baltabaı Seıtmamyt pen jubaıy Lázzat Sapahova sebepshi boldy, - dep habarlaıdy Qamshy.kz anatili.kazgazeta.kz saıtyna silteme jasap.
– Prezıdenttik tilshiler qosynynda jumys istedińiz. Onyń artyqshylyǵy, qyzyǵy men qıyndyǵy týraly ne aıtasyz?
– Mundaı qyzmettiń jaýapkershiligi óte joǵary. Shapshańdyqty talap etedi. Sol bir shaqta jýrnalıs retinde shyńdaldym. El, jer kórgenim bir bólek, kásibı turǵyda jetildim. Qazir de sol tájirıbemdi qoldanyp kelemin.
– Jýrnalısıkanyń barlyq satysynan ótipsiz. Aptalyq-saraptamalyq «Jeti kún» baǵdarlamasyn da júrgizdińiz…
– «Jeti kún» aptalyq-saraptamalyq baǵdarlamanyń redaktorlyǵynda júrgenime úshinshi jylǵa aıaq basty. Qazir habardy Rınat Dýmanuly áriptesim júrgizýde. Onyń óz harızmasy, óz júrgizý tásili bar. Degenmen, baǵdarlamanyń prodúserlik qyzmetindemin. Jobanyń onan ári sapaly aqparat taratýy úshin barymyzdy salýdamyz. Oqyrman qaýym baıqaǵan bolsa, baǵdarlama baǵytynda kóptegen ózgerister oryn aldy. Eń bastysy – kórermen kóńilinen shyqsam deımiz.
– «Betpe-bet» baǵdarlamasynyń tizgini sizge tıipti. Mundaı suhbat janryndaǵy baǵdarlama barlyq arnada bar. «Habardyń» «Betpe-beti» olardan nesimen erekshelenedi?
– Suhbat janry maǵan tańsyq emes. «Habar 24» arnasynda «Kabınet» degen baǵdarlamany júrgizdim. «Betpe-bet» – «Habardyń» qabyrǵaly baǵdarlamasy. Kele salyp, ony jańartamyn, ózgertemin deýden aýlaqpyn. Óıtkeni onyń óz bedeli, salmaǵy bar. Men sol salmaqty, maǵan deıingi aǵalardan qalǵan, qalyptasqan baǵytty saqtasam deımin. Ol da úlken jaýapkershilik. Qazir halyqqa túsindiretin taqyryptar óte kóp. Sondyqtan suraqqa toly áleýmettik, saıası, ekonomıkalyq máselelerdiń basy-qasynda júrgen, hal-ahýaldy jurtshylyqqa taldap, túsindirip bere alatyn birinshi basshylardy, ıaǵnı mınıstrlerdi, ákimderdi stýdıaǵa shaqyrýdy josparlap otyrmyz.
– «Habar 24» arnasynda ózińizdiń «Bes reforma» atty baǵdarlamany jurtshylyqqa jaqsy tanys. Bul joba memleket tapsyrysymen daıyndala ma?
– Iá, bul ózimniń avtorlyq baǵdarlamam. Bes reforma jarıalanyp, ony júzege asyrýdyń «100 naqty qadamy» bekitilgennen keıin osy máseleni halyqqa qarapaıym tilmen túsindirý týraly oı keldi. 2016 jyldyń 1 qańtarynan bastap praktıkalyq kezeń bastaldy. Ár qadamnyń kerektigin aıtyp, olardyń iske asýyn kórermenge jetkizip, nátıjesinde bári halyqtyń ıgiligi úshin jasalyp jatqanyna ılandyra alsam, eńbegimniń janǵany der edim.
– Balalyq shaǵyńyzdaǵy armanyńyz qandaı edi?
– Bala kúngi armanym bireýdiń múddesin qorǵaıtyn advokat bolý edi. «Jýrnalıst bolam» degen naqty sheshimdi on birinshi synypta qabyldadym. Oǵan sebep, mekteptiń sońǵy jylynda oblystyq gazetke tyrnaqaldy óleńderim jarıalandy. Sonda talantty jastardyń basyn qosqan «Taza bulaq» qoǵamdyq qorynyń jetekshisi Ǵaınıjamal Berdalınova esimdi apaı 250 shaqyrym jerdegi aýylda jatqan maǵan «izdeý salyp», aýdan arqyly taýyp, músháıradan oryn alǵanymdy aıtyp, Qostanaıǵa shaqyrtty.
– Qazir óleń jazasyz ba?
– 2000 jyldyń 7 sáýir kúnin eshqashan umytpaımyn. Oblystyq gazetke úsh óleńim qatar shyqty. Stýdent shaqta kóp jastar sekildi óleń órdik. Keıin damyta almaı qaldym. Qazaqstannyń Halyq aqyny Ásıa Berkenovanyń óner mektebinde tálim aldym, ustazymnyń úmitin aqtamaǵanyma qazir ishteı qynjylam. Ol kisi ónerdegi ǵana emes, ómirdegi aqylshym. Jastaıymnan aıtystaryn kórip, tyńdap óstim. Ásıa apa «Bireýge jaqsylyq jasaı almaýyń múmkin, al bireýge jamandyq jasamaý qolyńnan keledi» deıtin. Osy ustanymnan aınymaımyn.
– Basqa telearnadan usynys tússe…
– «Habarda» qalamyn…
– Raqmet. Sáttilik tileımiz!
Suhbattasqan
Maqpal Baqytbek