Sırıa máselesine qatysty AQSH pen Reseıdiń arasyndaǵy kelissózder sátsizdikke ushyrady dese de bolady. Eki el arasyndaǵy sońǵy dıplomatıalyq pikir almasýlar oń nátıje bermedi. Sarapshylar kún saıyn AQSH pen Reseı endi dıplomatıalyq daýdan ashyq áskerı qaqtyǵystarǵa kóshedi degendi jıi aıtýda.
RF syrtqy ister mınıstri S. Lavrov pen AQSH memhatshysy Dj. Kerıdiń sońǵy ýaqyttaǵy sansyz kezdesýlerinen oń nátıje bolmaǵanyna qarap, ol sarapshylarmen kelispeske shara joq. Óıtkeni, eki eldiń dıplomattary, solar arqyly basshylyǵy Sırıadaǵy qarsylaýsýshy taraptardyń qaısysyn beıbit opozısıa, qaısysyn qarýly sodyrlar dep ataımyz degen negizgi máseleniń basyn asha almady. Demek, árkim óz aıtqanynda qalyp, aımaqtaǵy qarýly qaqtyǵystardyń báseńdeý múmkindigi azaıyp otyr.
Bul teketireste Qyzyl jarty aı qaıyrylmydyq uıymynyń gýmanıtarlyq kerýeniniń shabýylǵa ushyraýy otqa maı quıǵan oqıǵa boldy. Onsyz da Reseıdiń Sırıadaǵy áskerı operasıalaryn synap otyrǵan AQSH Reseıdi gýmanıtarlyq qylmys jasady dep aıyptap, endigi kelissózderge nıetti emestigin tanytty. Tipti, qyzdy-qyzdymen AQSH memlekettik departamentiniń ókili Djon Kırbı «Budan bylaı Reseıdiń Sırıada ólim qushatyn sarbazdarynyń sany men ózge de shyǵyndary arta bermek» degendi qoıyp qaldy.
Kırbıdiń bul sózi Reseıde dıplomatıalyq qadamnan góri, ashyq qoqan-loqqy dep túsinilgeni anyq. Buǵan RF syrtqy ister mınıstrliginiń ókili Marıa Zaharova AQSH-tyq áriptesine qaıtarǵan jaýaby dálel.
«Ol áreketterdi (sarbazdardy óltirý – red.) is júzinde kim júzege asyrady eken? Áld Vashıngton earty jyl boıy Jebhat an-Nýsradan aıyra almaı kele jatqan «qalypty opozısıa» ma? Fransıadaǵy, AQSH-taǵy, basqa elderdegi teraktiler, ıshımdikterdiń Sırıadaǵy bas kesýleri basqa paradıgma ma?», dep suraqqa suraqpen jaýap qatypty reseılik dıplomat.
AQSH tarapynyń málimdemesin reseılik áskerıler de jaýapsyz qaldyrmaǵan.
«Dj. Kırbıdiń málimdemesi – Sırıada azamattyq soǵys júrgizýde delingen opozısıanyń AQSH-qa baǵynatyn halyqaralyq terorıstik uıym ekenin ashyq moıyndaý. Biz Sırıada, Aleppoda sodyrlardyń operasıasyn josparlaý jáne basqarýmen aınalysatyn qansha arnaıy «mamandardyń» baryn naqty bilemiz», - depti RF qorǵanys mınıstrliginiń ókili Igor Konashenkov.
Bul pikirler soǵysynan eki alyptyń ashyq aıqasqa barýynyń senarıine qatysty túrli boljamdar jasaýǵa bolady. Sol boljamdardyń ishindegi bir anyǵy – eki túıe súzisse, arasynda shybyn óledi degendeı, zardap shegetin Sırıa halqy men resmı bıligi. Shynyn aıtý kerek, Reseıdiń jasaǵan áýe soqqylary nysanaǵa aldyq degen sodyrlarǵa dál tıip jatqanyna kúmán bar, al, tóbesine bomba túsip, qıraǵan eldi mekender men beıbit turǵyndar týraly habarlardy kúnde kórip júrmiz. AQSH-ta óz tarapynan Sırıanyń resmı bıligi, Bashar Asadqa, onyń áskerine qysymyn arttyra túseri anyq. Bashardyń basyna tastalǵan bomba onyń resmı odaqtasy Reseı áskerılerinen de alysqa túspesi taǵy belgili. Budan bólek, Reuters agenttigi birqatar elderdiń Sırıa opozısıasyna (ISHIM sodyrlaryna emes, B. Asad bıligine narazylyq tanytyp júrgen saıası toptarǵa – red.) qarý jetkizýi múmkin ekenin habarlady. Bul da Shamdaǵy shataqta belgili bir múddesi bar Parsy shyǵanaǵy elderiniń búıregi buratyn lańkester men narazy toptardy qymsynbaı qarýlandyrýyna jol ashylady degen sóz.
Qalaı bolǵanda da Sırıadaǵy soǵystyń birer kúnde sap tyıylyp, taraptardyń toqtaı qoıýy ekitalaı. AQSH-taǵy prezıdent saılaýy jaqyndaǵan saıyn bul sheıelenis údemese, basylmaıdy. Al, amerıkandyq elektorattyń basym bóliginiń qazirgi kózqarasy saılaý nátıjelerinde de kórinis taýyp, prezıdent taǵyna Reseımen dostyq qatynas ornatýdy kózdeıtin D. Tramp emes, H. Klınton jaıǵassa – Kremldiń qıyn jaǵdaıda qalǵany.
Darhan Muqantegi
