Oral qalasynyń turǵyndarynyń kópshiligi «241-241» telefon nómirin jatqa biledi. Onyń ústine, «Taksı «Sity» kompanıasynyń kóshe boıyna ilingen jarnamalary kóktegi jypyrlaǵan juldyzdan kem emes. Qajet kezinde telefon shalsań, jolaqynyń qunyn aıtady da, dittegen jerińe aparyp tastaıdy. «Whatsap» jelisi de onlaın-tapsyrysty qabyldaı beredi. Ras, arasynda der kezinde naqty habaryn aıtpaı, dińkeńdi qurtatyny bar. Birazdan soń, kompanıa qaraýyndaǵy avtokólikterdiń bos emes ekenin aıtyp sms-habarlama jibere salady. Bizdi alańdatyp otyrǵan másele – bul emes. Aıtpaǵymyz, operatorlardyń ylǵı da oryssha til qatatyny. Avtomatty túrde oryssha sambyrlaı jóneletin baǵdarlama daýsynan keıin jelige qosylǵan operatorǵa mekenjaıyńdy aıta bastasań, únsiz tyńdaıdy da, ile-shala tapsyrystyń mán-jaıyn orys tilinde qaıtalaýyńdy ótinedi. Amal joq, qazekeńniń aqkóńildiligine salyp, elp ete túsesiń. Keıingi ýaqytta kompanıa qyzmetkerlerinen memlekettik tilde qyzmet kórsetýin talap ete bastadym. Olar qazaqstandyqtarǵa «túsinikti» tilde sóıleýimdi ótinip, telefon tutqasyn qoıa salatyn boldy. Birde túngi mezgilde temir jol beketine sýyt barý kerek bolǵan soń, ádettegideı uıaly telefonymnan «241-241» nómirin terdim, meniń «qısyq-qyńyr» sóılegenimnen shoshydy ma, birden qazaq tildi operatorǵa jelini baǵyttaıtyndaryn aıtty. Saryla kútkenimmen, telefon tutqasyn eshkim «kótermedi». Birneshe márte dyńyldaı barǵan dybys únsiz qaldy. Sirá, operatorymyz «uıqysyn qımasa» kerek.
Til máselesine beı-jaı qaraı almaǵan soń, Oral qalasyndaǵy kompanıa keńsesine barýǵa bel baıladym. «Joly bolar jigittiń...» demekshi, «Taksı «Sity» kompanıasynyń bas dırektory Mádı Qyzdarqulovtyń týra ózine jolyǵýdyń sáti tústi. Telefon shalǵanda kompanıa qyzmetkerleriniń qazaq tilinde durys jaýap bermeıtinin, munyń mańyzdy másele ekenin alǵa tarta sóıledim. Meniń «ilik izdep» bastyrmalata jónelgenime shamdansa kerek: «Iáá... sonda... orys tiliniń «mártebesin» qaıda ysyryp qoıamyz?» – dedi birden zor deneli jigit aǵasy qaratory óńinen mysqyl taby oınap. «Til týraly» QR zańyndaǵy atyshýly baptyń negizgi mánin táptishtep túsindirip, ózimshe ýáj aıttym.
– Bizdiń kompanıanyń qyzmet etip jatqanyna bes jylǵa jýyqtady. Basynda operatorlar arasynda birde-bir qazaq mamany bolǵan joq. Qazirgi ýaqytta ár aýysymda bir-eki qazaq tildi operator otyrady. Kóbine olardyń jaýap berýge qoldary bosamaı jatady. Negizgi jumys keńselerimiz Petropavl men Kókshetaý qalalarynda ornalasqan. Soltústik aımaq turǵyndary orys tildi bolyp keletinin bilesizder. Onyń ústine, kompanıa taksı júıesin basqarýǵa reseılik baǵdarlamany paıdalanady. Qazaq tildi mamandar qajet ekenin jasyrmaımyz. Bul máseleni sheshý baǵytynda jumystanýdamyz. Qyzmetkerlerimizdi qazaq tilin tegin oqytatyn kýrstarǵa jiberip turamyz. Oral qalasynyń ózinen táýligine on myńnan astam turǵyn habarlasady. Onyń eki-úsh paıyzy ǵana qazaq tildi operatorǵa jelini qosýdy suraıdy. Memlekettik qyzmetker bolmaǵan soń, negizinen, qazaq tilinde jaýap berýge mindetti emespiz, – dedi Mádı Qyzdarqulov.
«Rasymen de, oryssha sóıleýge ózimiz qumar emespiz be?» Keńseden osy oıdyń jetegimen shyqtym. Keıin turǵyndarǵa saýal qoıyp edim. Bir qaryndas asyǵys: «operatorlarmen orys tilinde sóılesý esh qıyndyq týyndamaıdy, ózime qolaıly» deı saldy (sanasy sondaı!).
– Egemen el bolǵannan keıin memlekettik til múddesi basty orynda turýy kerek. Resmı sharalardyń kóbi orys tilinde ótedi. Aldymen Úkimet basyndaǵy sheneýniker qazaq tilinde sóılep, úlgi kórsetsin! Onyń qasynda, sen taksı kompanıasynyń qyzmet tili jóninde nesine suraısyń?! – dedi ózime «dúrse qoıa bergen» qala turǵyny Iosef Muhambetjanov. Tutyqtym da qaldym... Zeınetkerdiń aıtqany oryndy-aq!
