Osynshama baıtaq dalamyzdy kóz alartqan áldekimderden qorǵaý úshin shynyn aıtý kerek,qazirgi jan sanymyz jetkiliksiz. Álemdegi osy kúngi jaǵdaılarǵa kóz júgirtsek,dúnıeni alpaýyttar qaıta bóliske salyp jatqandaı áser qaldyrady. Osyǵan biz de daıyn bolýymyz kerek. Ol úshin eń birinshi qazaqtyń jan sanyn qaryshtap arttyrý máselesin qolǵa alyp,ultymyzdyń ósim kórsetkishiniń tómen bolý sebebin anyqtaý kezek kúttirmes másele.

Al qazirgi qazaq analarynyń 2-3 baladan artyq týmaýynyń sebebi, aıtylyp júrgendeı áleýmettik jaǵdaılardan tys,kesir tiliginiń kesiri ma degen oıǵa keldim. Mundaı oıǵa kelýime týysqan inimniń kelinshegi (kelinim)kesir tiligimen bosanýy edi. İnishegimniń aıtýynsha,alpamsadaı áıeliniń ózi bosanýǵa densaýlyǵy da,kúshi de,jigeri de jetedi eken. Alaıda bosanýǵa bir apta qalǵanda dárigerlerdiń keńesimen týythanaǵa jatqan. Másele osydan bastalypty.

Áıelin teksergen dárigerler birese «Bala óte úlken,4.5 kg-nan asady» birese «Bala teris eken,óziń bosana almaısyń»dep onyń mıyn jeı bergen. Budan qorqyp qalǵan kelinshek amal joq kesir tiligin jasatýǵa bel býypty. Kúıeýiniń shyryldap: «Almatydaǵy úlken balnısaǵa aparam»degen sózine dárigerler: «Ol jaqqa aparsań qabyldamaıdy,qaıta kelseń biz qabyldamaımyz»dep bezireıip turypty. Aqyry amalsyz kesir tiligimen bosanǵan kelinimniń balasy 3kg-nan áreń asypty. Bala teris kelgen degenderi de ótirik eken. Ondaǵy jaýapty dárigerdiń bar oıy:Kesir tiligin jasaǵany úshin úkimetten alatyn syıaqysy eken. Sóıtip «Keminde 5kókjalym bolady» dep júrgen inishegimniń saly sýǵa ketti. Aıtpaqshy kelinimniń «Týythanada jatqan on áıeldiń 7-8-i kesir tiligimen bosanady»degen sózi záremdi ushyrdy.

Osyndaı kóp balaly bolǵysy kep júrgen qanshama jas otbasylar kesir tiliginiń kesirinen asyl armandary tusalyp júr eken. On áıeldiń 7-8-i degen elimizdegi 70-80 paıyz áıelder osyndaı kesapatqa ushyraıdy degen sóz. Bul sumdyq jaǵdaı. Qazaqty ósirmeý úshin jasalyp jatqan jymysqy amaldar bolýy bek múmkin.

Omar Qurmash