جيرونوۆسكيي، ليمونوۆ، سوكۋروۆ... وسىلاردىڭ ىزىنشە، قازاق مەملەكەتىنىڭ ءبىرتۇتاستىعىنا ءقاۋىپ توندىرەتىن پىكىردى حاكاسيا جوعارعى كەڭەسى ءتوراعاسى ۆلاديمير شتىگاشيەۆ ايتتى. ول: «رەسەي بۇرىنعى كسرو-نىڭ قۇرامىندا بولعان ءبىرقاتار جەرلەرگە يەلىك ەتۋگە تاريحي تۇرعىدان قۇقىعى بار. بۇل ورايدا قازاقستاننىڭ شىعىسىنداعى وبلىستاردى ايتۋعا بولادى» دەپ مالىمدەدى. بۇل تۋرالى e-center.asia سايتىنا سىلتەمە جاساپ «الاش ايناسى» حابارلايدى.  حاكاسيا جوعارعى كەڭەسى ءتوراعاسى ۆلاديمير شتىگاشيەۆ: «ءبىزدىڭ تاريحشىلار ءتىپتى سوڭعى 70 جىلدىڭ تاريحىن بىلمەيدى. شىعىس قازاقستان وبلىسى، دۇرىسى رۋدالى التاي... رۋدنىي التاي ءاردايىم رەسەيدىڭ قۇرامىندا بولىپ كەلدى. بۇل جەردى تەرريتورياسى كىشكەنە بولعاندىقتان، قازاقستانعا يشيم وبلىسىنىڭ (ومبى وبلىسى) شەشىمىمەن بەرىلگەن. بەردى دە، قاراعاندىنى قۇردى. بۇل كۇنى كەشە عانا، ياعني 1936 جىلى بولعان وقيعا. ءبىز بارلىعى 5 وبلىستى قازاقستانعا بەردىك. سول ارقىلى اۆتونوميا وداقتاس رەسپۋبليكاعا اينالدى. ياعني، بۇل جەرلەردى تەگىن قولدان قولعا وتكىزە سالدىق»، - دەيدى.

    بۇل ساندىراق. ءبىراق بۇل بەكەر ايتىلعان ءسوز ەمەس، تىم قۇرىعاندا قازاقتىڭ قاس- قاباعىن بايقاۋ ءۇشىن ايتىلعان باستى بەلگى. ءار ءبىر قازاق بۇعان نەمقۇرايلى قاراماۋى كەرەك. كەشەگى ورىس ۇلىمىزدى قۇل، قىزىمدى تۇل قىلدى. بۇل شىندىق! ال، ءقازىر شە؟ ءقازىر دە رەسەي ۇكىمەتى قولىنان كەلسە، قازاقستاندى ايايىن دەپ وتىرعان جوق. ساياسي تۇرعىدان قازاق ەلىنىڭ ورىسقا جالتاقتاي بەرۋى دە ءبىزدى بۇگىنگى كۇيگە جەتكىزدى. ەندى ەس جياتىن كەز كەلدى. ءبىراق بۇل ورىس ۇلتىنا دەگەن قارسىلىق ەمەس. كەرىسىنشە، قازاق ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنە قاتەر توندىرگەن  دۇشپانمەن قازاق ولىسپەي بەرىسپەيتىندىگىنىڭ ءبىر  كورىنىسى.  قازاقستان - قازاقتاردىڭ وتانى. مۇنى قازاقستاندا 130 ۇلت تۇرماق،  260 ۇلت بولسا دا، مويىنى ءۇزىلىپ كەتسە دە مويىنداۋى كەرەك!!! ارينە، ءبىز اسىرە ۇلتشىلدىقپەن قازاقستانداعى   ۇلتتاردى شەتتەتىپ وتىرعان جوقپىز. «كوك تۋدىڭ استىندا كۇن كورىپ جاتىرمىز، ەل بىرلىگىن قورعاپ، تىنىش ءومىر سۇرەمىز» دەگەندەرگە قازاق حالقىنىڭ قۇشاعى اشىق. ال،  جات پيلىعىن جاسىرىپ، وتاندى بولشەكتەگىسى كەلەتىندەرگە "پىشاعىمىز"  دايىن! ۋكراين جاعدايى قازاقتى دا ويلاندىرماي جاتقان جوق. ءتىپتى، اتا -مەكەننەن الىس جۇرگەن 5 ميلليون قازاق تا قازاقستاننىڭ ءحالىن ويلاپ، قاراداي قان جۇتىپ ءجۇر. دەگەنمەن، ۋكراينداعى جاعدايدى رەسەي قازاقستاندا جاساي المايدى. مۇمكىن ەمەس!قۇداي ونىڭ بەتىن ارى قىلسىن، ەگەر الدا-جالدا بەلەڭ بەرسە، قازاق بالاسى قاراپ وتىرمايتىنىنا سەنەمىن!  تۋعان جەردىڭ توقىمداي جەرىن قورعاۋ ءۇشىن بابالاردىڭ باسى قايدا قالماعان؟! ءبىزدىڭ دە جانىمىز سولاردان ارتىق ەمەس. مەيلى كىم كەلسە دە، قازاق بالاسى بارىنە بەرۋگە شىدايدى. ويتكەنى ءار ءبىر قازاق ءۇشىن قازاقستاننان قىمبات نە بار؟!

   دەربەستىك ءۇشىن قانشا تالپىنسا دا، قان كەشىپ، قايعى جۇتىپ جۇرگەن جۇرت از با؟ ەندەشە، وسىنىڭ ءبارى ءار ءبىر قازاق ازاماتىنا، قازاقستاننىڭ سۋىن ءىشىپ، نانىن جەگەن، توپىراعىن باسقان ءار ءبىر قازاقستان ازاماتىنا ۇلكەن وي سالۋى ءتيىس. قازاقستانداعى 10 ميلليۋن قازاقتىڭ ەڭ ۇلكەن باعى− تاۋەلسىز قازاقستان. ەندەشە، ب ا ق باعالاعاننىڭ باسىندا تۇرادى. ساۋساق بىرىكپەي ينە ىلكپەيدى. ءار ءبىر قازاق وسىنى ءبىلۋى كەرەك. كەيدە بيلىككە وكپەپ، قىنجىلا وتىرىپ، قىجىلىمىزدى ايتقانىمىزبەن، سىرتقى جاۋدىڭ الدىندا جۇدىرىقتاي جۇمىلۋ  ء-ار قازاقتىڭ پارىزى. بيلىك تە حالىققا سەنۋى كەرەك.  قازاقستاننىڭ باسىنا كۇن تۋسا، قورعاۋشىسى دا، قولداۋشىسى دا قازاق ەكەنىن بيلىك باسىنداعى ازاماتتار ايقىن مويىنداۋى كەرەك.  . قارا باستىڭ قامى، ءبار وتباسىنىڭ جايى ءۇشىن، ءوز قۇلقىنى ءۇشىن قازاقتىڭ تاعدىرىمەن ويناپ جۇرگەن ازاماتتار دا جوق ەمەس. ولار دا تىزگىنىن تارتىپ، وتان قورعاۋ وتباسىن قورعاۋ ەكەنىن ەسىنە تۇسىرەر كەز جەتتى!

قالياقبار ۇسەمگان