27 جىل وزبەكستاندى باسقارعان يسلام كارىموۆتىڭ قايتىس بولۋىنا بايلانىستى نە كوڭىل ايتارىمىزدى، نە ايتپاسىمىزدى بىلمەي وتىرمىز. قازاقتا «اكەسى ولگەندى دە ەستىرتەدى» دەگەن ءسوز بار. شاماسى، بۇل ديكتاتورلارعا قاتىستى ەمەس بولسا كەرەك.
ءبىراق، قالاي بولعاندا دا، وسىمەن يسلام اكانىڭ ءدام-تۇزى تاۋسىلعانعا ۇقسايدى. بىلەمىز، سىزدەردە ينتەرنەت شەكتەۋلى، ءسوز بوستاندىعى دەگەن اتىمەن جوق. ءبىر اۋىز قارسى ءسوز ايتقاندى قۋدالاپ، قاماپ، ءتىپتى اتىپ تا تاستايدى. مىڭداپ ادام اتقاندى دا كوردىك ءاندىجاندا. سول سەبەپتى، سىزدەر، بالكىم، كەيبىر اقپاراتتان حابارسىز بولارسىزدار. قازاقستاندا دا ءسوز بوستاندىعى شەكتەلسە دە، باتىستىڭ، رەسەيدىڭ اشىق ويلى اقپارات قۇرالدارى تاراتىلادى. كوپتەگەن قۇندى كىتاپتار دا ەركىن ساتىلىمدا. سوندىقتان، ءبىز بىلەمىز: يسلام اكاسىز دە كۇن اتادى، باتادى، جۇلدىزدار جارقىرايدى، جاۋىن سىركىرەيدى، ءتۇن مەن كۇن الماسادى، جەر وربيتاسىندا اينالادى. يسلام اكا كەتسە دە، وزبەك حالقى قۇرىمايدى! اقىرزامان كەلمەيدى! اسپان اينالىپ جەرگە تۇسپەيدى! توپان سۋ قاپتامايدى! وزبەكستان قالادى، وزبەك اعايىندارىمىز امان بولادى!
كەزىندە ستالين دە ءولدى. حالىق جىلاپ-سىقتادى دەيدى. ءقازىر ونداي جىلاۋ تەك سولتۇستىك كورەيادا عانا بار. ول ەلمەن جاقىندا ديپلوماتيالىق بايلانىستى ۇزدىڭىزدەر. مۇنى دا ءبىر جاقسىلىققا جورىدىق. سىزدەردى يسلام اكانىڭ ولىمىنە بايلانىستى جىلاتۋى مۇمكىن. شىن جىلايسىزدار ما، وتىرىك پە، ول جاعىن بىلمەيمىن. قازاقستاندا وزبەك اعايىندار كوپ. «جىلاساق تا، وتىرىك جىلايمىز! قابىرعامىز قايىسقان تۇگى دە جوق!» دەگەندەرى دە از ەمەس. ونى جاقىندا كورەرمىز.
وزبەك پەن قازاق اعايىن، تۋىس حالىق. ءاندىجاندا حالىققا تيگەن وق ءبىزدىڭ جۇرەگىمىزگە قادالعانداي بولدى. بىلەمىن، سىزدەر دە جاڭاوزەن كەزىندە قازاققا قايعىردىڭىزدار. اعايىن سونداي بولۋى ءتيىس: بىر-بىرىمىزگە قاراسىپ، كومەكتەسىپ، جاردەمشى بولۋىمىز كەرەك. وزبەك پەن قازاقتى باسەكەلەس، دۇشپان ەتىپ كورسەتكىسى كەلەتىندەر دە از ەمەس. مەنىڭشە، بۇل ۇلكەن قاتەلىك. ءتۇبىمىز – تۇرىك، ءبىر اعايىننىڭ بالاسىمىز. تۇسىنىسپەستىك بولادى، ءبىراق ات قۇيرىعىن ۇزىسپەۋىمىز كەرەك. جاڭا وزبەك باسشىسى كەلگەن سوڭ قارىم-قاتىناسىمىز جاقسارادى، ساۋدا-ساتتىق كۇشەيەدى، سىيلاستىعىمىز ارتادى دەگەن ءۇمىت باسىم.
وزبەك-وز اعام دەيدى قازاق. اعا بولعاسىن با، ديكتاتوردىڭ كەتۋى دەگەن اۋىرتپالىقتى ءبىرىنشى سىزدەر كورىپ وتىرسىزدار. بۇل سىننان سۇرىنبەي، امان-ەسەن وتۋىڭىزگە ءبىز دە تىلەكشىمىز. قانتوگىسسىز، ىدىراۋسىز، قاقتىعىسسىز بيلىكتىڭ الماسۋىن قازاق تا تىلەيدى. قۇداي قوسقان كورشىمىز، ىرگەمىزدەگى وزبەكستاننىڭ مىقتى بولۋىن قالايمىز. بۇل جاعدايدان وتكەن سوڭ وزبەكستان دەموكراتياعا، اشىقتىق پەن جاريالىلىققا قادام باستاسا دەگەن ارمان بار. دەموكراتيا بولسا، «كارىموۆتەن سوڭ نە بولادى؟ مەملەكەتتى ساقتاپ قالامىز با، جوق پا؟» دەگەن وي ءبىر ساتكە دە تۋىنداماس ەدى. پولشانىڭ مىسالىنا قاراڭىز. ءبىر ۇشاقتا پرەزيدەنتى دە، گەنەرالدارى، جوعارى لاۋازىمدى باسشىلارى دا قازا تاپتى. ءبىراق، پولشا ورنىندا تۇر، ينستيتۋتتارى جۇمىس ىستەپ، ەلدە ايتارلىقتاي وزگەرىس بولعان جوق. وسىنداي ەلدى قازاق تا، وزبەك تە قۇرۋى كەرەك.
«وزدەرىڭە قاراڭدار، بىزگە نەنى ۇيرەتەسىڭدەر؟» دەپ ايتۋىڭىز دا مۇمكىن. كەلىسەمىن. ءسال-پال جۇمساقتىعى بولماسا، قازاقستاندا دا - اۆتوكراتيا. ءبىز دە ەرتەڭىمىز نە بولاتىنىن بىلمەي ابدىراپ وتىرعان حالىقپىز. سىزدەرگە تۇسكەن اۋىرتپالىق بىزگە دە كەلۋى مۇمكىن. ول جاعىن بىلەمىز. سول عوي، بىزگە دەموكراتيا كەرەك دەپ وتىرعانىم. قازىرگى ءجۇرىستى قويۋ كەرەك. ءبىر ادامنىڭ دەنساۋلىعىنا، قاس-قاباعىنا، جاعدايىنا تاۋەلدى بولۋ نەتكەن ازاپ دەسەڭشى! مەملەكەتتىڭ تاعدىرىن ءبىر ادامنىڭ قولىنا بەرۋگە بولمايدى. 25 جىل تاۋەلسىزدىگىمىز سونى دالەلدەدى. سول جولعا بىرگە جەتەيىك! وزبەك تە، قازاق تا، باسقا دا باۋىرلارىمىز امان بولسىن!
جانبولات مامايدىڭ فەيسبۋكتەگى پاراقشاسىنان الىندى