قازاقستان جىل سايىن 80 ميلليون توننادان استام مۇناي وندىرەدى. قىزىقتى ءبىر ەرەكشەلىك: جىل سايىنعى وندىرىلگەن مۇناي كولەمى ساتىلعان مۇناي كولەمىنەن، شامامەن، 1،8 ملن توننا ارتىق بولادى. بۇل تۋرالى «قامشى» پورتالى 365info.kz-كە سىلتەمە جاساپ.

2013 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستاندا 81،8 ملن توننا مۇناي ءوندىرىلدى. مۇناي مەن گازدىڭ اقپاراتتىق-ساراپتامالىق ورتالىعىنىڭ مالىمەتتەرىنە سايكەس، ونىڭ 72،1 ملن تونناسى ەكسپورتقا جونەلتىلدى. رەسەيدەن يمپورتتالاتىن مۇناي كولەمى 7،4 ملن توننانى قۇرادى. قازاقستانعا سۆوپ-وپەراسيالار شەڭبەرىندە الىمسىز جانە قاراۋسىز جەتكىزىلگەن بۇل مۇناي، تەحنولوگياسى رەسەيلىك مۇنايدى وڭدەۋگە باعدارلانعان پاۆلودار مۇناي-حيميا زاۋىتىنا جىبەرىلگەن.

جالپى العاندا، 15، 3 ملن توننا (رەسەيلىك مۇنايدى قوسا ەسەپتەگەندە) وتاندىق ءۇش مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارى مەن 30-عا جۋىق شاعىن زاۋىتارعا جونەلتىلدى.

اسا كۇردەلى ەمەس ەسەپتەۋلەردى جۇرگىزگەننەن كەيىن 1،8 ملن توننا قارا التىننىڭ قايدا كەتكەنى بەلگىسىز ەكەنىن انىقتاۋعا بولادى

81،8 – 72،1 + 7،4 – 15،3 = 1،8

2014 جىلعى ەسەپتەۋلەر دە وسىعان ۇقساس جاعدايدى كورسەتىپ وتىر، ءبىر ەرەكشەلىگى، وتكەن جىلى قازاقستان رەسەيلىك مۇنايدان باس تارتىپ، پاۆلودار زاۋىتىن وتاندىق شيكىزاتقا باعدارلادى.

2014 جىلعى رەسمي دەرەكتەر تومەندەگىدەي:

·  ءوندىرۋ – 80،8  ملن توننا

·  ەكسپورت – 62،4  ملن توننا

·  يمپورت – 0،584  ملن توننا

·  وڭدەۋ – 16،38  ملن توننا

·  مۇنايدى رەسەيگە قارسى جەتكىزۋ – 0،755  ملن توننا

ەگەر وندىرىلگەن مۇنايمەن يمپورتتالعان مۇناي سومماسىن قوسىپ، ودان ەكسپورتتى، ودەۋدى جانە قارسى جەتكىزۋدى الىپ تاستاساق، ءبىر جىلدا ەل كولەمىندە، شامامەن، 1،8 ملن توننا مۇنايدان ايىرىلادى ەكەنبىز:

80،8 – 62،4 + 0،584 – 16،38 –  0،755 = 1،84

ويتكەنى، مۇناي سەكتورىنداعى ەكى جىلدىق ەسەپتەۋلەر جوعالتۋلارىمىزدىڭ، شامامەن، ءبىر دەڭگەيدە ەكەنىن كورسەتىپ، 1،8 ملن تونناعا تەڭ بولدى.

بارىنە كىنالى قاراشىعاناق پا؟

البەتتە، ءبىز ايىرىلعان بۇل مۇناي ميلليونداعان دوللار تۇرادى. الايدا وزدەرىنىڭ جۇيەسىندەگى «تەسىكتەردەن» ەكى ميلليون تونناعاعا جۋىق مۇنايدىڭ «دالاعا» اعىپ جاتقانىنا قاراماستان، وتاندىق جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار دابىل قاعۋعا اسىعار ەمەس.

بۇل از بولعاندا، ءوندىرۋشى جانە تاسىمالداۋشى كومپانيالاردان اقپارات الۋ دا وتە كۇردەلى، جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار قانداي دا ءبىر ەسەپ بەرۋدى جاريا ەتۋگە اسىعار ەمەس.

ماسەلەن، «قازمۇنايگاز» اكسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى ءبىزدىڭ سۇرانمىمىزدى ءوزىنىڭ ەنشىلەس كاسىپورنى – «قازمۇنايگاز-وڭدەۋ جانە ماركەتينگكە» جىبەرىپتى، ال ولار ءوز كەزەگىندە، 2013 جىلعى اقپاراتتىڭ ەسكىرگەنىن حابارلادى: «بولار ءىس بولدى — بيۋوياۋى ءسىڭدى».

– 2013 جىل – تاريحتىڭ ەنشىسىندەگى ءىس ەمەس پە، سىزدەرگە ەسكىرگەن مالىمەتتەردىڭ نە قاجەتى بار؟ – دەدى تۇسىنبەستىك بىلدىرگەن كومپانيانىڭ باسپا ءسوز قىزمەتىندەگىلەر. – 2013 جىلى ءبىزدىڭ باسشىلىق جۇمىس ىستەگەن جوق، ودان كەيىن بىزدە مۇلدەم باسقا سيفرلار.

مۇناي مەن گازدىڭ اقپاراتتىق-ساراپتامالىق ورتالىعىنداعىلار مۇنايدىڭ جوعالۋىن بىزگە بەيرەسمي تۇردە ءتۇسىندىرىپ بەردى، ول قاراشىعاناق وڭدەۋ كەشەنىندەگى گاز كوندەنساتى تۇراقتانۋىنىڭ ەرەكشەلىكتەرىنە بايلانىستى ەكەن:

– ءوندىرىۋ جونىندەگى مالىمەتتەرگە قاراشىعاناقتاعى تۇراقتى ەمەس سۇيىق كومىرسۋتەگى ەنگىزىلگەن، – دەدى بىزگە بەيرەسمي اڭگىمەدە مۇنايشىلاردىڭ جوعالتۋلارىنا تۇسىنىكتەمە بەرگەن مۇناي مەن گازدىڭ اقپاراتتىق-ساراپتامالىق ورتالىعى اكسيونەرلىك قوعامىنداعى دەرەككوزى. – بۇل كوندەنسات ۇلكەن قاراشىعاناق كەشەنىندە تۇراقتاندىرىلادى جانە تۇراقتاندىرىلعان كەزدە ونىڭ ءبىر بولىگى جوعالادى.

اي سايىنعى جوعالتۋلار، شامامەن، 100 مىڭ توننانى قۇرايدى،

ال ءبىر جىلدا ول، كەم دەگەندە، 1،2 ملن تونناعا سايكەس بولۋعا ءتيىس.

قالعان 600 مىڭ توننانىڭ جوعالۋىن كومپانياداعىلار تەحنولوگيالىق شىعىندارمەن، تاسىمالداۋ كەزىندەگى جوعالتۋلارمەن جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلاردىڭ ءوز مۇقتاجىنا جۇمساعان شىعىندارىمەن ءتۇسىندىردى.